JI DEME MERWANIYAN HATA DEME SALAHADN EYB HATA SADSALA 15. MIN S PVAJOYN GIRNG LI KURDISTAN

 

 

Abdusamet Yigit

 

    

 

 
    .
 
    ...""..Li ser sadsala 15. min, ku mirov di hizir, mirov pketineke mazin ji deme l Herr hata w dem dibne. Di deme l herr de, pketineke mazin di qada hizir felsef de derst p kir. Musulmanti ji, bi v yek, hata w dem mazin pket. Gelek pketinn mazin jn kirin. BI hizir b an ji bi avadanyan b, her weha pketineke mazin b. Li Srt ji, bi v yek pketineke mazin ye w heb. Ku mirov bahsa demn musulmantiy yn li Kurdistan yn pketin bike, divt ku mirov v naql bi Cizre bota re bahsa Srt ji bike. Srt, di deme musulmantiy de weke herme pket derdikev p. Mirovn weke Weysel qaran di destpka musulmantiy de jn bna weke yn ku p musulmati erkirin t hasibandin, li wir in. Tirba w ji li wir. Tirba w, pit hebne w ye li jiyan re, weke zyeretgahaka proz t bikar kar ann. Li dore tirba w gelek mirovn zane hertim lev digihine hevd. Hata sadsala 9. min 10 min, her weha nirxek mazin t bi kar ann. "Xirqa" xwe ye ku dibjin ku Hz. Muhammed j re andib di saxiya de ji, li ber ser w dihata girtin. Ew ji, bi proziyek dihata pwazi kirin. Bi v yek re li wir reweke pketin afiri b. Dem ku t sadsala 10. min  11. min wan ji, d di v yek de, pketinne mazin dibin. Li wir gelek zanist derdikevin. Li wir, ji xwe ber hing gelek dergahn xan hebn. Pitre hinek din ji derdikevin. Mirovn weke x Weld pitre li wir derdikevin. Mizgevte w "mazin", ku h di w dem de ji aliy Siltan Muhsadn ve hatiya kirin pit w re ji aliy siltan Mucahidn ve ji hinek d ji mazintir hatiya kirin hinek medresetiy ji pve zde hatina kirin pit w re ji, ji aliy siltan salih ve ji, ji hinek aliyan ve zdekirin mazin kirin nkirin hatiya kirin heya. Pitre ji, mazin bn dibe. Her weha hin bi hin mazinbn dibe. Li herm, hermn dore w ji pir mazin derdikevine p. Di nav kurdan de kevneopye dergehtiy ku di musulmantiy de p dikeve, d pketine musulmantiy binirx pir mazin p dikeve. Pir mazin pketine mazin jn dike. Di w dem de her weha ku mirov t sadsala 13. min 14. min ji, mirov bi w ve hermn weke dr, Bazd Tilo ji, pketineke wan ye mazin dibne.Hermn weke hermn bi ser Melki ve yn ku ro bi nav "emgezek" ji tne bi navkirin ji, di w dem de pketineke wan ya mazin heb. Ji sadsala 12. min ve herme ku ro j re dibjin emgezek, pketineke w ye pir mazin heya. Dergahaka mazin ye xitiy li wir heb. Bandra w ji, li ser hermn li ser w hemkan heb. Hata ku siltan Osmanyan y bi nav "Yildirim han" bi biray xwe re dikeve erek de, yn ku di wan levtne navber wan dike pitre divegerih ji, ew x w dergehe emgezek ya. Her weha mazinbnaka wir ya mazin heya. Pir mazin nav w ji heya. Li ser hermn dore xwe ji bandra w heya. Bi v yek re, mirov kar bje ku ew herm pir ji aliy nirxn xwe ve bitgihitin pketiya li p e. Bi v yek, her weha t beravan.
       Sadsala 14. min, ku mirov tyde, mirov dibne ku her weha pketineke mazin heya. Li heskf ji, pketineke mazin ji nve r daya. Pit wan er di destpka musulmantiy de yn ku w xirakirnn jn kirina, d areka din weke ku rabya ser xwe. Li wir ji, dergehe x hisn heya. Pir mazin pketiya. x hisn, ku mirov basa w bike, mirovek pir bizane bya. Pit w, biend bavikan ji nav w t hildan li ser dergeh. Di sadsala 14. min de, xanadana Eybyan ji hewldidin ku wir bi p bixin. Hinek hewldann wan hene. kirina mizgevte w ye mazin ji aliy mre wan ve ten hewldanaka v xwestaka wan e. Pitre ji hewldann wan dibin. Bi v yek re mirov kar bje ku hin bi hin dirab ser xwe. L pir mazin hatiya xuruxandin. Deme ku mirov ji dr l dimeyzend, weke ku mirov li kavilek meyzen li mirov dihat. Her weha l hatib.L hin bi hin p ji diket. Li herm, her weha pketineke mazin heb. Dem, ku tne sadsaln 15. min wan, d mirov kar bje ku bi w pketine ku heya bya, demeke n d dest p dike. Divt ku mirov v yek her weha bne ser ziman. Sadsala 15. min, demeke n ya. Ji her aliy ve, mirov kar bje ku demeke n ya, li kurdistan bigit li herme ji. Hata w dem, kurdan xwe pir mazin pxistiya pergalaka xwe ye civak ji bitgihitin hizir pir mazin ava kirin. Ew pergala wan ye ku heya, hertim wan biser dixe. Li herme, ji aliy nirx kevneopy ve, kurd pir li p in. Bi v yek re, mirov kar bje ku li herme kifkar in ji. Di herme de, her weha pketineke mazin heya. Ku mirov t hata deme derketine meley Cizir Feqiy Teyran, d mirov w pketin pir maztir dibne.Ji aliy ol ve ji, pketineke mazin ye bi nirx bi kevneopyan re heya. Hin bi hin weke ku bi aliy hizir ve di ol de ji ji asta ku heya pketinek xwe dide beravan. Mirov, v yek re her weha pir mazin dibne 
    Sadsala 15. min, ku mirov li ser dihizir, mirov ji aliy hizir tgihitin w ve pir mazin pketinek dibne. Bi v yek, t beravan. Pketinn w dem, yn demeke n ne, ku ji n ve diafir ya. Her weha ji divt ku mirov bne ser ziman.Li jor, em li ser deme Salahadin Eyb deme w bi sereke sekin in. Me hinek di derbar w  deme pketinn ku w di deme xwe de dana kirin an ser ziman. me bahsa deme Merwaniyan ji kir. Deme merwaniyan, pir demeke girng e, ku mirov w pir ba di deme xwe de bi pketinn ku di xwe de jn kirina bne ser ziman. Dewlete merwanyan, li ser jiyanaka rojene ye rnit ava bya. Qasr, t de pir li p e. Merwaniyan, mirov nikar wan pketina wan ye dem, ten weke avabnek bne ser ziman. Ji aliy pergal ve b an ji ji aliy hizir, felsefe, kevneop pergalbn ve b, xwediy hebneka pir mazin ye bi nirx in. Divt ku mirov v yek pir ba qanc kif bike. Bi w pketin hebne xwe re pketinn bi tgihitin didine kirin. Bi v yek, miov divt ku bje ku pketinn wan, di qada hizir kevneopy de ku mirov l dimeyzen, mirov dibne ku bingih demn pitre y pketine wan kiriya. Bi v yek t ser ziman. Hata deme Meley Cizr Feqiy Teyran, her weha ew xata pketin ye ku ji wan hebne xwe daya berdewam kirin, pir mazin p dikeve. Bi v yek re, ku mirov hata deme meley Cizir Feqiy Teyran bisereke bne ser ziman, mirov kar di s an ji ar pvajoyan bne ser ziman.Her weha mirov kar bi sereke bne ser ziman. Ku mirov ji deme derketine musulmantiy dest p bike her weha bne ser ziman, li Kurdistan s pvajoyn girng bidem xwe dyar didine beravan. deme p bi awa xosletn xwe re deme destpka derketina musulmantiy ye ku bi duawayn ku me li jor anna ser ziman, hatina w ye li Kurdistan ya. Ew dem, bi xosletn xwe re hebna xwe re, di droke Kurdistan bi xwe de ji, demeke n ya ye dest e. Her weha di divt ku mirov di ser de kif bike. Xoslet v dem di Kurdistan di ser de, bi away hizir, kevneop di qada herbilind de ji, bi pergal guharandina bingihn dibe. Hem kevneop bi nirxn xwe re di kevine reng musulmantiy de. Bi v yek re, her weha demeke n ya. Pitre, demn pitre, hatina musulmantiy bi away hizr ku mirovn weke weysel qaran pavan j re kirina dibe. Bi v yek re, away ku bi away fetihkirin hatina w ji dibe. Pitre di jiyan de ji hole rakirina zdtiy bi hebne pergal re dibe. Ancamn di jiyan de ji hole rakirina pergala ol ye zdy bi w bixwe re, di asl xwe de li Kurdistan, ancamn w pir girng mazin dibin. Kurdistan, bi w away ku ew ji hole t rakirin, di sadsaln pitre de ji, elem w dikine. Weke eke di dil mirovek de b, ew ancamn w yn ku bn, xwe di jiyan de hertim didine hs kirin. L tev waqasan ji, kurd pitre ji, karin, pergala xwe ye ol ye li gor deme musulmantiy ava bikin. V beceriy didine nandin. V yek, pir ba ji dikin. Mirov kar bje ku ew pergala ku ew di nav xwe de ava dikin, pitre bi du s sadsalan re dibe temen pergala ol ye pketine w bixwe ji. Hinek sedemn v yek ji hene. Ew ji her weha Hebne Neb Nuh kevneopye w ye Birehim xell kevneopye w di ser de ya. H gelek nirxn weha yn d ji hene ku di bine bingeh ji v yeke re. L yn sereke evnak ne ew ji pir mazin binirx drok in. nahaka bi anna ser ziman, em ji rze xwe j re bnine ser ziman binirx bibr bn in. 
    Deme dyemin, mirov kar weke deme pketin tgihitine ku diafir bne ser ziman. Ew ji, pit bna hebne musulnatiy li Kurdistan re dibe. Ji sadsala 8. min hata sadsala 11. min, mirov kar bne ser ziman. di v dem de naskirin, tgihitin, li gor w nirx afirandin dibe. Bi v yek re, xwe kirina nirx dibe. Li Kurdistan, xwe kirina nirx bi away nirxkirina mirovn weke weysel qaran re dibe. Her weha ew mirovne pir zanebn bi zanebnek wan an ser ziman. Away din ji, di vir de ji, divt ku em bahsa dergahan bikin. Dergah di civak de, hertim weyneke mazin leyistin, Di v dem de, weyneke h maztir leyistin. Di avakirina pergala ol ye dem de, dergah bna, serokne sereke. Her weha divt ku mirov rastiya w pir mazin ba qanc kif bike.Ev deme, bi du xosletn sereke t beravan. Yek, weke ku deme demazrandin ya. Ya din ji ji her weha weke ye demeke dest p kirin ya. Her weha t beravan. Bi v xosletn xwe y mazin y dawiy, bi avabna dewlete merwaniyan yedi deme sadsala 9. min de dibe. Bi v avabn re, di v dem de h ku ev dem bidawi ne by, destpka demeke d ye n di hundur w de dest p dike. bi v yek re, di v dem de, di pvajoyn w yn dawiy de, weke ku demn w bi du boyut bi hev re dimen dibe. Bi v yek re her weha dibe. Kurdi, v yek, pir ba ji bi r ve dibin. Pketin, her weha di w dem de d bi awayek du boyut dime di wan de. Hata ku dem t sadsala 11. min hinek j wirde, d deme syemin dest p dike. L ber ku dest p dike ev deme syemin, deme duyemin, di xwe de di dawiya xwe de hinek pketinan jn dike ku w bitim pketinn deme syemn ji bn kif bike. Her weha divt ku mirov v dem ji bi v yek pir ba  qanc fahm bike.Di ser de, divt ku mirov li ser v dem bi hinek awayan ku jev cuda bisekin. Ji aliy hizir, tgihitin kevneopy  pre li ser pergale kurd ye ku heya bisekin fahm bike. Ev yek, wilo zde ba nay fahm bikirin. Li ser ji, wilo zde nay sekinandin. Hata nahaka ku mirov rast bje, mirov kar bje ku nav v dem bi kevneop pergala kurd re ji ne hatiya ser ziman ji. Bi v yek re, demek bi pketin, tgihitin hzirn di xwe de ji rove kirin anna ser ziman bpar mana.
     Hinek divt ku mirov li ser v deme duyemin li ser demn w yn dawiy bisekin e. Ev yek, pdiv p heya. Ji bo ku ew dem pir ba were tgihitin ber hertit di qada her bilind de di herme de pketine ol ye dem ji ba were tgihitin, divt ku were ser ziman tgihitin. Bi v yek re, divt ku em hinek, ku bi sereke ji b li ser bisekin in. Ev yek, pir girng e. Ji bo herme pketine w girng e. Deme ku nav dewlet Merwaniyan t ser ziman, weke demeke ji rze, an ji ku bahsa dewlete merwaniyan t kirin, weke ku bahsa dewlete arek b kirin, bahs t kirin. Di rastiy de,ev yek, ti car ne rast e.Dewlete Merwaniyan, avabna w, encama hinek kevneopyan pketine wan ye bi tgihitine xwe ye di herm de. Ew kevneop pketine w ji, mirov divt ku bi and pketine li berdicl li Cizre bota pketiya berfirat ku li Riha heran pketiya bne ser ziman. Deme ku mirov her weha ji an ser ziman, w bixweza were tgihitin ku kevneopn di bingih w de, di hebne  pketine xwe de xwediye drokne bi hezar salan ku p dikev in. Dewlete merwaniyan, di asl xwe de, dewleteke bi pergal ku mirov bi away hebn, pketin pergala xwe ye ku avabya re, ji ye roje me, ne cudatir bne ser ziman e. Her weha xwediy pketineke mazin ji ya. Demne w y pir ku z p dikevin, di dawiy demn v deme duyemin de jn dibin. Her weha mirov kar bne ser ziman. Pitre ku dem di buhur deme syemin, d ew ji bi kevneop hebne xwe re dikeve demeke n de. Pitre pketine Salahadn Eyb dibe. Pketinn ku ew dide kirin dibin. Bi v yek re, demeke ku mirov weke demeke ku pit w deme dawiy ya deme duyemin re hatiya pketinn w dem yn ku biavabna dewlete merwaniyan re bna di w dem de digihine astaka mazin pitre di deme syemin de d bi Salahadn Eyb re digihine astaka mparatoriy, mirov kar bne ser ziman.Deme Salahadn Eyb, demeke ku mirov weha mazin bne ser ziman e. Ew dem, ji deme me ye  ro em dijn, j km hemdemtir naj. Salahadn Eyb, deme w bi pergal p dikeve. Bi pergal kevneopyn w diafir in. Pitre di deme Eybyan de, Hata ku diravn xwe ji dikin  di jiyan de bi kar tnin. Di deme Merwaniyan de ji dirav bna. Bi v yek re, mirov kar areka din ji bje ku deme Merwaniyan, demeke hemdem b di pketine herme de. Deme Salahdn Eyb, li ser pketin w dem bi p dikeve. Pit deme jiyan ya Salahadn Eyb de, d deme eybyan dibe. Xandann wan tn diin.Hata sadsala 14. min pire sadsala 15, min ji her weha ev rew hebna xwe berdewam dike. H di deme Salahadin Eyb de, hatina kome Tirkmenan li herme hene. Hinek rn wan ji li herme li hinek deveran dibin. Salahadin Eyb bixwe ji, ji bo ku wan rn wan bide sekinandin, bi wan re bidest ketine er dike, H di w dem de, hinek "boy"n tirkmanan li dore qonya ji bicihbna. Salahdn Eyb, hata bi wir ji hz dine Seroke Tirkman y w dem ku j "aslan" dihata gotin tk dibin pitre di vegirihin. Bi w tk birin re d rn tirkmanan ji li herm km dibin. Ev rew, hata sadsala 12. pitre berdewam dike.L pitre rn tirkmanan ji ji berdewam dikin. Pit "Aslan beg" re, Hinek rn selqiyan ji li herme dibin. Siltan Selqiyan y kure Melikah Sancar ji, pitre ku hinek mazin dibe t  dibe siltan, pitre hinek rn w ji li Kurdistan dibe. Gotina w ya ku di deme ra li ser kurdistaniyan de kiriya gotiya "ev kurdistan i ervanne mazin in" di drok de cih girtiya. Hinek ern mazin ji, ew dide kirin. Pitre, ew wilo zde li kurdistan ji xwe serweriya xwe derfet nabn bi n ve di vekiih. Ber ku bi vekiih, li rojhilat Kurdistan, hinek hewldann w yn ku xwe li wir bicih ji bike hene. Hinek ern w yn ku li herma Deylemiyan ji dide kirin hene. L pitre, bi sernekeve divekiih. L ji gotina digotin ku Siltan sencar ji, mirovek ku pir bi aqil b. 
    Ev deme syemn, ku mirov bi rovekirin berdewam dike, mirov dibne ku pketinn w yn dem, hata sadsala 15. min wan tn. Her weha mirov dibne, Dem, hata ku t sadsala 15. min wan, d li herme hin bi hin hzek din ji r daya. Ew ji Hze "Osmaniyan" e. Hatina Tirkmana ji Qiran asya ji ber in ncen wanderan, di sadsala 8.  9. min wan de li rojhilat zde dibe. Dem ku t sadsala 10. min 11. min, d mirov kar bje ku pir "boy"n wan hatina. Li herman jev belav bna. Hinek ji wan, li dore Qonya wan deran ji bicihbna. Destpka bi rveberbna wan li herme di sadsala 12. min  sadsala 13. min wan de, bi "Osman beg" "Yildirim Han" dest p dike. Pitre li herme hin bi hin mazinbna wan dibe. Pit ku tne herme ji, oln xwe di guharannin dibine musulman. Pitre d ji aliy hzn herme ve ji tne erkirin. Deme ku li qonya rveberiya wan ye air ava dibe, hing, ji xelif Baxday ji ji ye Fatimiyan ji, alikar bi derfn zran dibin, ji wan re. Kurd ji, pitgiriyaka mazin didine wan. Li herme, h rveberiya bizansan heya. Ji ber ku ew ji ne musulman b, ew yek ji, dib sedeme alkar dayna wan. Bi v yek re, mirov kar bje ku hzeke ku musulman b, ji aliy musulmanan ve pitgir kirin, weke xalaka proz dihata dtin. Bi v yek pitgiriy hata ku tne deme sadsala 14. min 15. min, d hzek herm ji wan derdikeve. L bi tkna v hz ye li tebrz de, d tne ber ne ji drok. Di vir de ji, di kevine devr de wan ji w n xilas dikin. Di sadsala 15. min de ew tkn ji wan re pir mazin hat. Pitre, y ku derkete hole, drs Bedls, ji hermn dore xwe hata ku digih lh, mrdn, amede wanderan, hzeke mazin ye ku ji deh hezaran pktt dide ava kirin p wan ji xilas dike. Pitre ne bi gelek re, ew ji tne ser xwe. Pitre, Di naqabna drs Bedls  siltan w dem y Osmaniyan Yavuz selim de peyamanaka ku w wekhev di herme de bijn t mohrkirin. L pitre, ne bi gelek re ku Yavuz Selim di mir d ser dilovaniya pitre ku Qann siltan sileyman t dewsa w, d ew w peyman ji fermanek ji hole dirak. Pitre, ji wan, hermn ku p drs Bedls hz daya hevd p ew xilas kirina, p ji wanderan dest p dikin d ikine bin dest xwe de dawiy li rveberiya kurdan li sereriy w tnin. Bi v yek re li Kurdistan ji d ji bo w pergale w demeke n dest p dike.    
      Her weha ku dem t sadsala 15. min, d bi van pketinn li herme ji, pvajoya n ji bo kurdan dest p dike. d na ser wan ye ji bo li ser hermn wan serwerkirin bindestkirin dest p dike. Pit, sadsala 15. min wan de, w pir ern mazin dijwar w d di nave kurdan Osmaniyan bixwe de ji r bidin. Ew hze ku kurdan al kir ceraka din rab ser xwe, ku rab ser xwe hata xwe, d ber xwe da kurdan ser wan de. Bi v yek re, d ji demn sadsala 15. min  wan pde, d w bi v yek ji pvajoyna n dest p bikin li Kurdistan.Sadsala 15. min, dib demeke n li Kurdistan. Bi v yek re ji dibe demeke n li Kurdistan. Pit deme duyemin ye ji deme sadsala 11. min pde, d hata sadsala 15. min, weke deme syemin bi pketinn w re t ser ziman. Mirov kar her weha bne ser ziman. Ew dem, her weha end ku pir mazin pketinne ji di xwe de di pareze, her weha hinek rewn ku w demn p de gelek ancamn w xirab ji bin dibin. Kurd, w ji sadsala 15. min pde, bi bilindbna Osmaniyan re, hin bi hin ji pketin drok bikevin. Ji pketin ketinan wan, bandra xwe li pketine herme ye hizr ye ol ji dike. Pitre, ji xwe, ku rveberiya osmaniyan, serdest dibe li herme, reweke weke ye Abasiyan ye ku wan dideme xwe p xistib ji xwe re dike qarqatr esas digir p bi r ve di. Ew yek, li herme, rast pir bertekan ji tt. L d osman bya hzek serdest. W d hze xwe bide taxilandin. Dide taxilandin ji. Pitre hermn herme rojhilat yek bi yek ji aliyn wan ve tne "fetihkirin". Ew bja fetihkirin, ku d her weha t ser ziman, hinek titn din jitne bre mirov. Li herm ji wilo ya. Tne bre herkesek.
       H di sadsala 15. min de, di destpk de, li rojhilat Kurdistan ku hermn persan ji di nav de rasti hinek ran tn. Serweriya sefevyan hata bi baxday mazin bya. Sefevyan xwe kiriya navendek. L hze osmaniyan ye ku mazin by, d li w herm ji bi wan re di er de ya. Ew ern ku dibin ji, erne desthiladariy ne. Sefevyan ji, ji ber ku di demn p de, di deme mazinbna hze sefevyan de soze ku dabn kurdan w hertit weke hev b pitre nabe weke hev, d dibe sedeme ji wan drbn. Hinek hermn kurdan, rast tast ji ber v yek, bi hze osmaniyan re ji dikevine tkiliy de. Li Bakre Kurdistan ji xwe axlabe ji, gelek herm bi hzn xwe re bi wan re gav diavjin. L xalk ji v yek nexwe e. Li herme Rojhilat bar Kurdsitan ji her weha wilo ya. Ji ber ku bi persan re xwdiy hinek kevneopyn drok yn hevbe in, d mhl di ser wan. L ku li w aliy ji dimeyzenn, bidil in ji titn ku hatina ser wan. H di w dem de na hzn sefevyan li ser hekmeten, Kirmaan ivan, h ewn di ser wan de ti demeke drj ne ya. Li jor em bi fireh li ser v sekin bn. Ku kurd li sefevyan dimeyzenn, ew kirinn li wanderan tne beravn wan.Bi v yek re, bi hrs dibin. Bi v yek re, gelek hermn kurdan bi xusis di w dem de serxwebna di deneznin naxwezin ku bi t hz re bi men. Ku ti kes ne ser wan, w ti titek ji wan ji ne wan. Bi v yek re reweke n ye din di afir. L ev rew, d qatbna di nav herm hzn Kurdistan de ji tne. Bi v yek re, d di ern ku dibin de, ti hebne wilo mazin nadina nandin. Bi v yek re, rew t hata er mazin y di naqabna Osmaniyan Sefevyan y di ardiran de. Li wir, kurdi dibine du be. Beek li aliy sefevyan bi wan re dimne beek ji li aliy osmaniyan. Ev yek, dibe destpka qatbna drok ya Kurdistan bixwe ji. Pitre di er de osmani bi ser dikevin. L di w er de ku kijen aliy ji qizinc kiribana w ji bo kurdan ne ba bana. Wilo ji b. Pitre ku er bi dawi b peymana "qasr rn" hata mohrkirin snor sefev osmaniyan hata kifkirin. Bi v yek re, Kurdistan ji d b du qat. d ji her aliy ve pvajoyaka n ji bo kurdan dest p kir. Jiyana wan bi kevneopyan wan re ji b qat. Qatak li w al ma qatak li v al ma. Pitre li herd aliyan ji, herd hzn ji, di nav snor xwe y ku ji xwe re kifkirina ji, diina ser kurdan. Sefev ji aliy xwe ve diina biser kurdan de osman ji ji aliy xwe ve diina bi ser kurdan de. Ew rew, d w rewka daym ya ku hatina ser wan ji herd aliyan ve ye li ser kurdan w di dem de di drok de biafirne. Bi berdewam kirina v roveye me de, em i nahaka pde li serdeme Meley Cizir, Mele hisne Bat Feqiy Teyran bidem xosletn wan re ji li ser bisekin in. Em li ser Felsefe tgihitin Meley Ciziri  Feqiy Taynra sekin bn. li bi v dem re pdiv heya ku mirov hinek d ji di erove dem de bne ser ziman..""...  


   

 

 

 

 

apkirin

copyright 2002-2008 info@pen-kurd.org