Brdanka nikirand ..

Sore birna eva min

 

Azad darita

 

Sore birna eva min

((iray avn min

Min ji brinekire,

Heta li br bnim!

evek berihavt,

Ji payzeke serberday

Ferhenga xn dihilmsa.

Tav surika gund min,

Xwe ji nifirna dipa.

Geha deraznka guh min

Bizidmbadana rvya

Rn direv av b deng dib.

Gund min..

Gund min ji kulann xwe ditirsa

Apkn sor eva min dixwar

Dapra min

Bi dengek bilind,

Yasn dihejmart

Nut neh berxinkn

Kes ne bnay,

Dikirine bazbend,

li zend me idand.

Qadir ji tirsa xwe..

Helawst b.

Li nav kurik nebn helyab

Li ser pnigava qurn mirin

Prdbn.

Gumlek min y sp

Gefn spd digivatin,

Xunav ji avn 11  nrgizan vexwar.

Ji lerza lihfka min direv,

U tim min dika,

Ew j nebna sbera eva min,

Pstirik avt min reqkirin.

Min mijguln xwe,

Li ser llya tiveng,

Libu libu dihejmartin..

Barut deng zaruka

Wek dm xwe lkirib

Ji deng hovn du p..

Zelam ji mranya xwe haa dibn,

Dayika birnnin gund hembzdkirin?

Kefa dest fatma nebya dilan

Hd hd

Gir zmar p vedimaln

Bi lfika kurtekn xwe birn ronidik

Haw dikirin.

iray avn min:

Ma to bj jibrbkem!?

Ew gewid heta niha,

Li nav mjya mejy min de

Dilze. Birnn sava,

Ji keriba qedera nankir

Min jiavn xwe mhtin

Ew gumlek ji reng gulnexn

k k min qulpkn w hejandin.

Hemaylukn xal,

Li ser snga er ev

ewa bhn vedabn!

Qrya min ji kinf eyub

Lexertir l hatib..

Kulann bajk min,

Mna ser s ryana iwar ira,

Deng vedab..

Xwez li ser pern xwe yn birndar n dibn

Li w spdya erutk

Esman gund min

Sorikirin avn xo li me zilkirin

Bi ehmezarya xwe

Em li hembza xwe hajutin))

 

Selwa Gul / siwd

 

 

Dema min helbesta (sore birna eva min) ya helbestvan Selwaya Gul xwand, ber ya hertitek min hestkir ku diher risteyek da helbestvan ya bo me drokek vedigrt ya zincreka rwdan byeran di risteyn xo da xest dike, her end e hinek ji wan rdan byeran ezmna w ne weke take kes l weha li mirov dike ku ezmnek git ye li ser mirov j ra bur ye bi risteyn xo mirov tkihel byeran dike her wek mirov tda jyaye. Bi rka risteyn helbesit, hestn mirov digirinjnt hergav mirov berev sentek dibet by pver nexe pilan mna kulann b endaze digundek rojihelat da. Her li dest pk, xwndevan ber bi evek payz gundek Kurdistan ve dibe, mirov dadinte hember dmenek tij tirs, hzn dagrikaran bi kiltur xo y biserdagirtin mergdusit reivekirin ve, eveka romans ya gundek Kurdistan y b guneh, gundek xo taflkir ji tev gunehan wand..

(evek berihavt,

Ji payzeke serberday

Ferhenga xn dihilmsa.

Tav sorika gund min,

Xwe ji nifirna dipa.

Geha deraznka guh min

Bizidmbadana rvya)

 

Ev hzn ehirmen dihn w spehy etmusfr ciwan rind tk diden, l bi zimanek helbesit, helbestvan evan rdan byeran vedigrt.. Dema mirov dixwnt guh tij dengn postaln serbazn dagrikaran qj hewarn pr kal zaroyn gundek aram dibin. Digel deng teqe gulleyan difin tij bhna mija barud deynamt dibin, av dmenek tirajd diltezn dibnin tij hilma xerdel syand dibin. Karwan xelk sivl ber sng serbazan t hajutin ku heta esman j xo hember wan tawana ermzar dibmt b deng dima. Ev tirajdyaye bi dirjehya evek payz vedimne li w spdeh ji bat bi bte hmaya nwbneva jyan destpkirina kar jyar beruvaj dibe dibe tbayek bidirjahya jy xelk gund digel wan dimnt li vir helbestvan dixwaze bibje ku ew ev ya nikirand ye di brdanka w da herend e niha li ewrupa jyan dibeteser ji cih rdan dr ket ye l rwdan doza w ya netew bi git her di hizir brdanka w da dilvin girdanek mukum digel rojann w heye, ta radideyek ku mirov dikare bibje ku di hindek gav evan da ew tba sera w didet, l ji bat bi bte petayek dern sayk dibte hokar pitir vegirdana w bi ketiwar doza w ve.

(li w spdya erutk

Esman gund min

Sorikirin avn xo li me zilkirin

Bi ehmezarya xwe

Em li hembza xwe hajutin)

Me gut helbestvan div helbest da, ezmna xo vedigre eveka nikirand di brdanka xo da znd diketeve li dur mijareka arand di hi w da dipeyvt erikek pir qurse helbestvan deqa xo liser vegran avabiket yanku rwdan vegrt l ne bi ziman sade y vegran belku bi zimanek helbesit, w ezmn wan byer rdana bi risteyn helbesit tnidarbket div byav da, kurtkirinev rolek giring heye pey dtina me wrek ya helbestvan di kurtkirinev da xoya dibt unku em liser kiltur tr tesely rahatne. L dema helbestvan kumek yadgar serbur hestt cuda cuda bi verja wanive dk riste da kurt xest biket y serkeft be div kar da, li w dem ehrezay wrek ya helbestvan xoya dibe.

(gund min ji kulant xwe ditirsa

Apkn sor eva min dixwar

Dapra min

Bi dengek bilind,

Yasn dihejmart)

Div kupley da, helbestvan bi awayek sttk dmenek metirsdar mna girteyeka snemay ya tij ji sehim saf amajeyan na didet bi yaryeka zimanevan dzayneka huner bercestedke.. Kulann gund weha dihne beravan ku kesek tdan ye kulan bi xu ya avery rdanek metirs dar e, herend e mirov niha y dr e li cih rdan l mirov hest diket ku ew cih y dilve berev mirov ve tt li vr hzdar ya dirustkirina wn helbesit xoya dibe. Div kupla ser da hind var bn hene mna (dapra min/ bi dengek bilind/ yasn dihejmart)

Yasn bi xu weku soretek quran tte xwndin, l li vr helbestvan dibje ku tirs ya gehit ye lutk her tit beruvajkir ye dsan tnek pir mezin daye peyvan risteyek helbesit varbn dirust kir ye ziman ji ziman vegran gotin cuda kir ye.. Eger helbestvan gotiba (dapra min bi dengek bilind yasn dixwand), da bite risteyeka sade ne helbesit, yan dema dibjt (gond min / jikulann xwe ditirsa) li vr titek b ruh neliv, ruhiteber dibe dipeyve serihatyn xo bo me vedigre, helbestvan me dxte hundir lutkeya qeyiranek xwnelu pirs giryek Aliz pir tirs du dil, mna endn risteyn d ku mirov dikare her dixndina k da serihel wan bi be mna:

(ji lerza lihfka min direv

U tim min dika)

Dihelbest da, raman dipeyv da nne belku di ewan ya bi karnana ristey da mna ew risteyn ser dyar div rist da:

(rn direv av b deng dib)

Ber ya ev herdu peyve (rn), (direv) div rist da bne bikar nan, her k jiwana ramana xo ya ferheng hebye, l dema ev herdu peyve dk riste da gehitne hev, herdyan ramana xo ya ber ji dest da yan herdu ramana k girt daku bi hevra ramana syan dirust biken hindek delalatn d helbgirin. Li pey dtina me eger bi zimanek zanisit iruvebkin dibjin ku dinvbera wan da hevkeka kmyay dirust dibt mna du metiryaln jihevcuda karlk li hevdu bikin ziman ferhenga bern berfireh ya helbestvan kratya hizir zndya aup westakarya w rol fakterek xort dibnin, rol w weku fakter harkar dihevka kmyay da dileyiznin, yan bi gotinek din ev hevge berihem ziman ferheng hizir aup ehrezay ye ber ya dirust bna ev ristey yan ya d, dinax helbestvan da ev hevke hebye bizav elengya ziman hat ye dernan.

Rn direv

Av b deng dib

Du cemiser hene (rnah/ taryat) dinv bera wanda hevirikyek dijwar ezel heye, ev hev riky berihev bna xwe ya hemey heye dimik eqil hizirn meda, herjkevin were ew aynn kurda mlletn d bawer p nayin yn ava kir byine li ser v diwalzm ye jiberiku ayn bye biribirey and kilturme pikek her bern dipkhata me ya hizir da, metev hizirn xwe li ser v lujka diwalzm da be kirne, dema rn direvt weha digehnt ku hzn taryaty serikefit bi dest ve naye, risteya (av b deng dib) diht daku pitir gotina kan bi selmn ye, av weku amirazek pak kirin utin tafl kirina gunehan, dema av b deng debt, eve w end radigehnt ku d hem titn pakij d toz girt bin, d hzn ava kar nikarin bi kar xwey sirut rabibin.

Sore birna eva min, taytel ev helbest ye ewa em li dor dipeyvn, dibe nzkyek hebt dinvbera v taytl taytl romana romannivs turik orihan pamuk (nav min sore) l taytl romana han, romannivs ji huner wekar y slam wergirt ye, ku reng sor dw huner da y zale, l selwaya Gul ji tirajdyn uren Kurdistan rwbarn xn yn berxudan berevankirin wergirt ye em dizann ku reng sur berihevbna xo di edeb anda kurd da heye ev renge y bye pikek bern karger di hi brdanka me hemyan da.

Dsan ewa t beravkirin div helbest da, ku cih serek kane div helebst da gunde; herend e helbestvan eve bo dem endn salaye di welatek pkeft bajrek mudrin da jyan dibeteser, l weku dyar gund hta berihevbna xo ya karger heye li ser hi w dibe ev end weha lkibdeyneve weku geryanek li dv reh ralan, li dv nasnam eve di edeb emirk da dyardek berave heta niha j emirk weha temaey ewrupa dikin weku cih reh raln wan hestek sozdar heye li cem wan bo w cih.

Me got helbestvan ya vegirdaye bi gond ve heta niha j dihelbestn w da dibnim ku tirsek didil w da heye ew j tirsa dab nertn civak ye dibnn, div helbest da neyaye bi azadane derbirn ji dd nrnn xo bike weku jin, li dem rdan da ew kiek sinle bye, l nizann dengivedana v rdan li ser nax w i bye, belku pitir digerdn arv kum da dijt hizir dike weku urgan wan dipeyve.. Eve j ke ji saxletn edeb rojihelat, dsan mirov d kart weha b bi t ku helbestvan ya dinv bera v diwalzmyy da (rojava/ Kurdistan) di dudil yek mezinda dijt, eve j dinv bera rzan li pit eyan da t bnn, dinv bera van herd cihn cuda kiltrn cyawazda, tingjn du dil ya hellbestvan weha l diket ku li i cihek ya dil aram nebe, belku herdem dihalet hav bn da bijt, ji layek ve ya ve gir daye bi welat xwe y kan ve (Kurdistan) diheman demda biha hizirn zal, dab nertn civakek dayexisit ret diketeve, yan p qayil nabe diheman demda naguncyet digel mtoda rojavay, lew ma j hest diket ku pdiv ye w j welat xwe hebt, eger hellbestvan pitir xwe mand bike v hav bna xwe bi awayek zanisit bi kar bnt, ezmna xwe dewlemend, bi berfireh kirina ferhenga xwe, pitir serihel hizir edeb chan bibe, d t hav bna hen bi awayek ber firehtir mifay j werbigirt karek ciwan rend tir bike.

Me got ya dyar e ku helbestvan ya ve girdaye bi welat xwe y kan ve, nemaze gund v wilat ve, dibnn ku tevaya hma kes cihn div helbest da derbirn ji jyana gunda dikin lewma helbesta xo pitir bi hmayn ayn kiltur (nifirn, yasn, bazbend, rv, hov., eyub, fatma nebya, gewide.) tnidar barge dike.

Ji deng hovn du p..

Zelam ji mranya xwe haa dibn,

Dayika birnnin gund hembzdkirin?

Kefa dest fatma nebya dilan

Hd hd

Gir zmar p vedimaln..

Li vr helbestvan Gul bi ddeka rexnegirane temaey tkist pkhata civak kurd dike, bi awayek veart huner rexna xwe piraktze dike, weke jin rexn ji zelam digirt jipruztirn nirx bihayn w didet (mran), dema zelam haat y, ji mran ya xwe dike, eve mezintirn milkebne buwe desthelat yan bigutinek ze lal tir bo hzn dagrikar byan, l by ku hri bikete ser w yan dijayet ya regez nr bike, belku her li destpk muberra bu w w haakirin ve debnt (ji deng hovn du p) l beranber j jin weke regezek hz dar xudan helwst didete berav kirin dyar dike ku didem tengavyada jin dikart rolek ektv bibnt, dikare bi dilsuz dilovan ya xwe valat ya zelam bi lawaz ya xwe kir pirr biketeve, hzn ve art ewn dinva w da heyin vejnt derbxt bikaribne, nemaze didemn tengavyada dema zelam jikar dikevt kuntirol ji dest w da nemnt, jin dikart be amirazn xwe birna sarj biket bikar berihevkirina neweyek n rabibe ku ew neweye nw ya amadebe dirjeh y bi pvajwa jyan jyar hebn bidet, eve j li pey vexwndina me dyardek vegirdaye bi civakn bawik Salar ve, ew civakn di gav serdemn aram y da rol jin km dibnin yan j dij ber rul w y civak dirawestin i derfeta bo dabn naken, l didemn tengavyada, dema kuntirola pirossa rvebirin ji dest zelam derdikeve, li w dem dergeh hember yan hza regez d tne vekirin unke d civak zelam hzn desthelatdar nen sansorn xwe bikar bnin. (dayika

Birnt gond hembzdkirin?)

Div rist da helbestvan ev hem gutinn me endn gutinn d ku dikare helbgire xest kirne yanek mezin hzdar daye peyv jin div ristda bra me li romana bi nav deng ya roman nivs rs "meksm gurg "(dayik) dne, herend e dibe dayik (jin) diw romanda ya ektv kargertirbt di pirossa syas da pitir ya rkixisit be l jin yan ku dayik div helbestda pitir me radikt ber bechana sng fireh berxudanek atyane, berxudan ne beramana karnana tund tj tn dana ruha tolivekirin, belku bi ramana geryan li dv chaneka b qeyiran ber bi belavkirin berpakirina tgeh nirxn ksan mirov dusit y weha dayik dikete kanyeka zelal bin nehat berihemdar diferhenga w da herdem peyvn hv umd xobex kirin lburn di xort berqdarbin, div helbestda helbestvan weha dyardket ku jin prozya dikete amirazek ji bw bin birikirina dyardn serdagirtin tundtjyy, ber vajya zelam ku bidirje h yadrok proz weke amirazek tundutj hri birin ewisandin re vekirina layen d bikar naye, jin (dayik, dapr) tkistn ayn weke amirazn parastin berevan kirin kar dnn. Helbestvan du haletn cuda, du cut dijan tkihel hev du dike, tnd tj dil reqya hzn dujmn digel dil nazik nerm dilovan sadeya gondya ku dinax jina gond da ev tgehe pitir berceste kirne ev herdu halete dinv kgirteda buhjandne, daku em bi pirossa berawrdkirin rabibn

Ji lerza lihfka min direv...

U min tim dika

Li vr helbestvan hen xwaze wnen mecaz bikar dne daku pitir dirixistina tirs bike unke tevaya v helbest li ser haletek dern y pir tirs leriz hat ye ava kirin lewma helbestvan helddet bi peyv xwaze wneyin xwe v tirs vegiwze bo xwndivan weha l bike ku nzk halet kan be diheman geridun da bij.

Eger carek d temaey v tkst bikeyin, d bnn tirs leriz jen revn, byine tevn w get valat buayn dinva w da heyin, hem bi hevra kar diken ji by xulqandina fezayek metirs dar, ku mirov biavan bibne ew gond t wran kirin, daru barn tn sotin dwarn tne herfandin serekanyentne kunkirt kirin, biv away bi inneka bi hevra girday, helbestvan dirjeh y bi w xolqandin didet, eger hendek caran ji bibnn ku zde rewyek j tda diket, zderewyek pdiv ye ji by hzdar kirina avah ye helbest, u mebesta w ew e ku pitir xwndevan yan wergir bxte hundir rdan yan ku dimk wda wney dirust bikew, yan j li kerist han bike ku bibine dmenek bniraw hest p kir, riste li dv rist me berev lutk ve dibet, weha li me diket ku avery encamn dmahk bibn we nemaze are nivs mirovan weku nirxtirn sermayedar, yan ku w divt bibje mebesta serek divan karn wran karda mirov rada w byine.

((li w spdya erutk

Esman gond min

Surikirin avn xo li me zilkirin

Bi ehmezarya xwe

Em li hembza xwe hajutin...))

 

Weha dibnim ku ev helbeste, bersiva pirsyarek arandinkar belafirutin bye, dibe kesek weha tumetbar kiribt ku w ew karesat rdan ewn bi ser gel w hatn jibrikirne..

)iray avn min, iray avn min:

Min ji brinekire,

Heta li br bnim!(

L bersiva w mna pirsyar nebye belku bersivek nerm aram bye ev saxlete bi dirjehya helbest saxletek berave dibnim ziman hriikirin dihelbest da nne belku heta ziman berevankirin tda bi awayek rawiste rast nahte dtin mna qj hewar handan ku kin ji saxletn edeb berxudan ne belku selwa weha helbest pnasedket ku derbirnek statk ye bi yaryek zimanevan ye ji nax take kes dahner tte efirandin.. Ne wek amirazek ji bo guhirna civak ev end j helbesta w ya dwr kir ji wazn rapurt rastewxo, herend e di helbest da bangewazyek heye, l ew bangewaz ya nixaft yew di kr ya nax w da derdikeve,.. L her weku me berya niha j got ku helbestvan ya vegirdaye bi duzek ve diher risteyeka w da mirov dikare ev k vexwne riste bo rist pabendibn bi w doz ve hzdartir dibe l ne bi awayek rasterast rapurt belku bi rengek nixaft bi sitlek huner bonn xo tz diket ev end e j li cem gelek helbestvann nkarxwaz da tte dtin herweha ev dyarde ye di helbesta n ya kurd da wan bouna mandil diken ewn dibjin ku helbesta nw ya kurd ya dr kefit ji doz pirsgiryn civak.

Helbestvan div helbesta xo da ya serkeft bye di ewanya pknana risteya helbesit bikarnana peyvan bi rengek aburkirin dipeyv da hebt giringy bidete kirina wney birna her peyveka zde ne pdiv. Eve j ke ji binemayn bizava Imagisim ewa pitir daxwaz ji helbestvan kir ku wney helbesit dirust biket abury dipeyvan da biket hmayn bihz bikar bne, pdiv ye helbestvan kuple peyvn xwe bi arezay kar bne, xwe dr bike ji heu dbare kirine v, berdewam ber bi kurt kirinev bie, bi tin w peyv bikaribne ewa dikare rnahyek n ramanek taze di tkist da berceste bike, w riste helbjre ewa rtwalek helbesit dirust bike ziman xwe n biketeve, heta bikare bibte xudan dengek cyawaz ngeh serdem rulek hej dipirossa n kirina ziman da bi leyizne.

 

Kurdistan oktubera 2007 

 

 

 

 

apkirin

copyright 2002-2008 info@pen-kurd.org