DU RÊ Û YEK TAKTÎK

A. Balî

Cîhan pir caran têt guhartin. Lê çi mixabin heya ew salên dawî Kurd û Kurdistan tevî wan guhartinan nebûye. Ji şerê kendavê vir de (1990) di nav rûpelên dîroka cîhanê de Kurd êdî bi nav in. Kurd ne wek berê bes bi navê Kurdî, bi netewebûna xwe jî serkeftîne!.. Gelo çi ye netewe û netewebûnî? Netewebûnî ew e, ku Kurd li xwe xwedî derdikevin. Sazî û partiyên Kurdan êdî wek berê êrîşî ser hevdu nekin û destên xwe ji şerê birakujiyê berdidin û dest didin hev û bi hevra jiyana xwe didomînin. Ji bo Kurdan netewebûn ew e. Sînorên berê yên bi darê zorê bi destên dagirkeran hatî danîn li ser kaxizan jî namînin, ew êdî radibin û Kurd dibin yek...

Sînorê herî girîng sînorê mirovan di mejûyê xwe de daniye. Êl û aşurtî û xanedanî herkî diçe wek berfa biharê ya li ber rojê dihêle û ji ortê radibe, diçe. Kurd wek civatek nûjên xwe nû ve dike û li mavên mirovan yên li cîhanê heyî yên hemdemî xwedî derdikeve. Ya herî girîng bi nizmî be jî hin kes û partiyên Kurdan li dijî hevdu qise bikin jî, lê ew neyartiya berê ji holê rabûye. Ew bîst salên dawî Kurdan bratiya xwe ya bi gelên cîhanê re heyî baştirîn pêşxistin û serê neyaran jî daxistin erdê...

Çend salan berê xeberê Bakur û Başurê welat ji hevdu tune bû. Pir caran dijminan ew bera hevdu jî didan. Cara yekemîn e, ku hemî partiyên Kurdan hevdu dipejêrin û ber bi hevkariyek netewî diçin. Lê çi mixabin hîn jî xwesteka dilê Kurdên dilsoz pêknehatiye.

Pêwîst e, ku Kurd îro di bernameya xwe ya rojane de çi bikin?.. Her alî Kurdistanê di dema îro de bi raperîn û bi tevgera xwe ya gelerî berxwe dide, doza Kurdistanê xwedî derdikeve. Lê dîsa jî gelek karên girîng yên navxweyî û yên navnetewî hene. Ji wan karên girîng yek jî karê tevgera Kurd ya li Bakurê welat bi navê terorîstî têye bi navkiriniye. Ew navkirina ji aliyê pir welatan ve naye pejirandin. Ya rast ew e, ku ew saziya têye bi navkirin xwe diparêze. Lê mirov dibîne ku bi yek saziyê ew şerê giran nameşe. Rewşek usa zerarek mezin jî digîhîne tevgera Kurdistanê ya azadîxwaz.

Kurd çawa bikin ku ji astengek usa xelas bibin? Ji astengek usa xelas bûyîn îro şunda pir ne zor e. Bêtir yên li pêşiya yekîtî û hevkariya Kurdan ya îro disekinin sazî û partiyên Kurdistana Bakur in. Di nav partiyên heyî de PKK li alîkî ye û yên din jî li aliyê dînin. Yên dervayî PKK jî heya îro ew ne yek in! Lê di ew rojên li pêş me ewna bi yekîtiya xwe re mijul dibin û civînan çêdikin. Ya herî qenc ew bû, ku PKK jî tevî wana bûbûya. Lê du partî bin jî û bi hevra bidin û bistînin, di rewşa îro de ew jî ne xirab e.

Ez di wê baweriyê de me ku herdu partiyên mezin yên Başurê Kurdistanê (PDK, YNK) heke bixwazin, hemî partiyên Kurdistana Bakur bînin cem hevdu û di navbeyna wan de hevkarî û yekîtiyek netewî dikanin çêbikin. Heya îro ew rewşa tune bû. Lê îro ew rewş heye ku yekîtiya hêzên Bakur pêk hat şunda ewna bi Başurê welat ve jî baş kar bikin. Dema sînorên aboriya Kurdistanê di nav Kurdan de vebûn şunde li gora her perçeyê Kurdistanê ew dikanin mafê çarenûsiya xwe bi hestên xwe yên aza pêk bînin.

Îro pê de xîret li ser milê neteweperweran maye. Pêwîst e, Kurd ji federasyonê hindiktir ti tiştî nepejêrin. Ji bo ku federasyona Kurdan bi navê Dewleta Kurd Ya Federal li Başurê welat heye. Perçeyên din de jî, ji bo federasyonên Kurd kar kirin dibe bingehek esas. Li Bakurê welat ew ramana siyasî heya îro baş ne diyar e. Tirk dibêjin, „Kurd cudabûnê, serxwebûnê dixwazin.“ Halbûkî di bernameya rojane ya partiyên Kurdistana Bakur de ti xwestekên usa nîn in. Kurd ji Tirkan tiştekî fehm nakin û Tirk jî ji Kurdan fehm nakin. Ew şerê siyasetê de bi navê „şerê kor“ ji salan vir de her berdewam dike û gavek jî pêş ve neçûye!..

Kurd jî êdî ew pêvajoya ne di rêya çareseriyê de pê hêsîne. Heyşt askerên Tirkan yên êsîr di dest hêza HPG de bûn, hatin berdayin. Kurd hêvîdarin ku ew bûyera ji bo aşîtiyê bibe wesîleyekê. Lê asker û faşîstên Tirkan ji vê wesîlê fehm nakin. Tirk şerxwazin û şer dixwazin. Ew her dixwazin bi armanca şer, rê li ber xestekên Kurdan yên demokratîk bigirin. Tu hezên Kurdan îro şer dixwazin nîn in. Serokê Konseya Rêveber ya Koma Civakên Kurdistanê (KCK) Murat Karayilan der barê serbest berdana leşkerên dîlgirtî de daxuyaniyeke taybet da û banga çereseriya pirsgirêka Kurd bi rêbazên  demokratîk kir. Karayilan got:“Ev rewş, dikare bi xwe re pêvajoyeke dîrokî bîne û rê li ber çareseriya demokratîk û aştiyane veke. Bendewariya me ew e, ku ev fersend li ser bingehekî rast were nirxandin. Hêvîdarim ev helwesta me bibe wesîleya qonaxeke nû.“

Lê hevdîtina Bush û Erdogan rêya şerê dibe hîn jî dirêjtir dike. Du rê roja îro li pêşiya Kurdan hene: Rêya şer, an jî rêya aşîtiyê!.. Rêya şer rêya şerxwazan e! Kurd pêwîst in li ser du rê û yek taktîkê bifikirin û biryar bidin. Ez bawerim hesta rast vê carê yê serkeve. Ma hun çi difikirin?!.

A. BALÎ

09.11.2007

çapkirin