FELEL LI MIN GERIYA

Bêkes Têllo

Felek li min geriya û min xwe li Mosko dît, bajarê dar hawirdor ji her alî ve, û mayina min bê riza  min bû. Li welatê xwe ez wek biyaniyek hatim qeydkirin di kaxezên dewletê de û hûsa ji her mafî mame bê par ji mafên hemwelatiyê û herweha bê goman ji mafê perwerdekirinê jî. Dilê min dilerizî bo vî bajarî ji spehîbûn û xweşikbûna jinên Moskoyê û dilxweşiya rûniştvanên wê. Min rojên zanîngehê li vir derbaskirin. Û vaye ez li Kanada me,bajarê Vangûvir, ku bi rengê Mosko ve diçu. Ez hatime ji dûr,westiyay û bê hêz, min xwe li ser textê xwe rada û di beşte oda xwe mam zîq dinerim. Hate bîra min ew rojên gihştina min li Moskoyê wek van rojên ku gihîştim vî bajarî.

Min çavên xwe girtin û tayên ruhniya rokê xwe davêtin ser ruwê min ji pencera min ya fireh,ode tev ronîdikir. Hatin bîra min ew rojên xweşiyê û gerê li Moskoyê, serpêhatiyên  tal û bi ken ,di dilê min de axînek bi kula di dilê min de ma, buyerek ,û wilo ez bi wenyên  difikirîm ,xewê avetê ser min..xewek kûr.

Di sala yekem de pêwîste xwendevan fêrî zimanê Rûsî bibin û vaye ez li virim dor 3 mehan ji fêrbûna zimanê  Rûsî. Ez û hevalekî xwe em li sikakên Moskoyê  digerin ,rast û çep dinêrin ,bihitî mane ji wan avahiyên pirtaq û ji peykerên ciwan li her qorzîkê ji Mosko. Nêzîka her roj ev gera me bû piştî hatina me ji zankoyê, paş nîvro em ji xwera derdiketin li bajar digeryan. Rojekê li meydana sor  qelebalix pir bû û germbûnekê Mosko hembêz kirbû, rûniştvanê wê digotin tu car wisa germî nehatiye  yan nebûye. Em Ji xwere li xelqe dinerin  û avahiya ku Lenîn têda hatiye veşartin.

Jinek sipehî nezîkî me bû û got:”lêbuhurînê dixwazim, tu karî vî kurî ji dest min  bigrê ji bo ku rojnamê bikirim?” kêfa min ji her tiştî re li vir dihat ji wê dorê pêve(ji bilî sirayê). Divabû tu bi saetan li dorê bimînî daku tu tiştekî bikirî û vê kêlîkê xelk pirin ser dorê. Min di nava xwe de got:”emê hinekî bisekinin (rawestin)” min qenc lê nerî,bi nermahî min gotê: bê goman. Lêv li ken ,min zarok wergirt ji paşila wê û min û hevalê xwe me dest bi  moooroo û bisto  ji lawekre kir. Geh hevalê min lorî dike geh ez,û ji nişkave hevalê min dît ku jin reviya wê berê  xwe guhert ew bi aliyê Kiyoskê ne çu. Bi detsê  min girt û gote min:”lê biner….ev qûnekaha direvê, bi aliyê wê dorê naçe. Me wek rakêtan li dûv bazda û lawik dest bi girî kir. Jin direviya bi bazdanek xurt û em jî li pey  ta ku hevalê min bi destê wê girt,jinkê destê xwe zû kişand û selek li riwê hevalê min da û qirînkir:’’hun ji xwe fedî nakin, hun tên welatê me û em alikariya we dikin  zanîngehê biqedînin lê hun bi qûnek jinenin me dilîzin û zaroka çêdikin dûvra wan davejin……”. Guhên min sor bûn û devê min vekirî ma wek balûlek tiştekî ji hev dernaxe. Hevalê min ji hîn destê wî ser riwê wî ye û em bi zorê ji ziman tê digihijin…min biryar da, zarok sor bibû ji girî,bi hedîka min got:’bibhorine xanim, hêvî dikim tul i min guhdarki. Em bo xwendinê hatin welatê we,û em ne ji wan….. peyvên min birî û hawarek hestîrî  bi dengekî bilind, hişt ew mirovana tev li me bicivin, hinan ji wan me bêerzkirin û hinan jî tifdikirin ser ruwên me, zarokên qahbe  alikarya we dikin em lê hun bi qizên me dema xwe derbas dikin…! Ji nişkave  polis diyar bû, silav kir û agahî ji me xwest,ka çi bûye…ji me xwest nasnamên me  yên xwendakaran ,ji aliyê zankoyê didin me.  Lawik hîn qij-qija wî ye û we dine  di heşê xwe de dernedixist j,ji xwe çav bi alî wî nedibir. îca şûmek li wir çebibû ku kes ji yê din famnedikir. Min dengê polîs kir bi hêrs got:”heydê polisgehê”. Me avêtin çîbekê lê xanimê di naylona polisan de rûunişt û bi xurtî ji nava wê qelebalixê dane ser rê.

Em derbasî avahîkê bûn, tarî û kevin, pêlûkên wê (silemên we) fireh hatibûn avkirin ji dema Stalîn ,di karidoran de tu bi tirseke dîrokî dihesiya. Em ketin hundrê oda şopgêr, ji me xwest em danîşin…ji qehra wextî bimrim û min nema karîbû xwe û hêrsa xwe bigrim ji vê topraxê,lê hino hino min texmîn kir ka armanca jinike çiye…gava nêzîkî min bû û di guhê min de got: ji xwere yeke din bilîze….Ev kûrê te ye…ji hinka din re bêje…herne cehnemê!

Hişê min tevlîhev bû…xwedêyo min çi kiribû te ev topraxe bi ser min de avêt…

Denge polîs min şiyar kir ji ramanên min…..

Nave te ,navnîşana te û keremke bêje çi bu…em guhdarbûn li xanima hêja.

Nav û navnîşana xwe got û di cî de  ketim mijarê bi dengekî lerizî..

Em hatin welatê we bes bo xwendinê û ev xanim pêrgî me bû, alîkariya me xwest ku em kûrê wê ji dest bigrin ta ji kiyoskê rojnamê bînê…gotinên min birrî û qîr kir:

Ez wan nasnakim, û rûnişt.

Min mijar berdewamkir.. min lawik ji dest girt û gava me li lawik  dinerî û ew lololdikir(dilorand) me dît jinik bi aliyê kiosk ve naçe ,ew jî bala wê ser me bû direviya ku xwe veşêre di nav mirovan de,me da pey ta ku me ew girt…lê bi qîrîna wê tev li me çivyan û digot ku me bela xwe daye û ku kur ne yê wê ye..

Ev dînîtiye…ev cara sisiyane  ..ne kurê mine 1 bi qîjinî di rûwe min de.

Polîs  jê xwest ku hebekê bihn fireh be û ji me xwest analîza xwînê çêkin..

piştî kêlîkê analîza xwînê hat û diyar bû kû grûpa min ya xwînê û ya lawik yeke , ji destke didim deste dinî ji matmayinê …polîs zîq li min nerî û gote min:

Em li virane ne ji bo lîstikan û keremke analîz..

Xwîna min keliya , ez  hesyam ku wê erd  biçire û min daqolke (daqurte?),  wê kêlîkê ruwê xanimê geş bû, çixarak ji çentê desta derxist û vêxist, helek kişand û dû bi aliyê ruwê min berda û axivî…

Min  negot kû bi yeke din van leystokê xwe bilîze.

Min kir û nekir (min hewl da)ku polis guhdarî min bike bê çare bû ( bê sûd).min dikir hawar  ..ev kur ne yê mine. Polîs got..em zanin tu li ku dimîne, tu yê lawik bibî û her heftî wê komek ji komelên geke bê lawik bibîne û tu berpirsiyare ..min nema xwe girt..ev ne kurê mine..le kes li min guhdar nake. Polîsan ji me xwest em herin…xanim bilez derket û ez  li şopa wê zîq dinerim,bi gavin ji xwe razî dimeşiya(bi rê ve diçû) qondara we(pêlava wê) taq raq dikir ser blate avahiyê te digot  bi çakûçan li serê min dixî. Ez û hevalê xwe zû li pey wê çûn û lawik ser destên mine . Ez şemitîm ser wan deraja (pêlûkan) ez û lawik bi ser û binî ketin.. zû rabûm û xwêdanek pir ji aniya min dilop dikir ..min dît kû ez di xew da bûm .

Bêkes Têllo.                                                                                     

Bekes_tello@hotmail.com

çapkirin