Hevpeyvnek li ser erdngarya me ya birndar droka me ya tarmar (4)

                         Bi Hemre Reo ra gereke nitiman

 

Bedirxan Epozdemir

Bea arem:

Min Hawara Kurda Kowara Hawar ji ikeft derxist apkir 

Div be da:

        -Xebata Kek Hemre di Tevgera Tekon Azadya Kurdistan da li derve y welat

-Pwend li gel Nreddn Zaza Osman Sebr                                                                

-smet erif Vanli Kamran Bedir-xan                                                                         

-Berpirsyar ya ore Komele ya Xwedekarn Kurdistan

-Li gel cenab we v hevpeyvn li darxistin wusa hsa nne. ink bi taybet di pnci salya daw di droka gel me da hun govan gelek byeran e. We gelek tit dtye hun jyane. Ev arv, ev selik, ev pirtk gelek wneyn taybeti ku li cem we hene bi xwe ra pirsn nh tnin. Ez awa ji bin v bar giran derkevim, ez nizanim. L hevidarim ku em bi hevra  pirs bersivan zelal bikin.

Ez divm di destpka v beda, li ser xebata we ya derve y welat rawestim.  Ji sala 1963 ya heya ro li dervey welat wek entellektlk, rewenbr syasetmedereke Kurd, di Tevgera Rizgar Azadya Kurdistan da we roleke giring leyistye. Hun dikarin ji kerema xwe ra van xebatn proz bi krt rove bikin ?

-Bel, zorsipas Kek Bedirxan. Bi rast ez dikarim bjim, ev xebat kar ku me kirye, ne xebat kark wusa mezin b. L em li gor mkann xwe, li gor desthatyn xwe em xebitn.  Wek ku min di destpk da j got, dema ku ku ez hatime Evrupa ber her tit ez ji bo xebat hatibm. Pit min dixwest, ez bixwnim j. Ew xwendin ji bo debara xwe j  karkirin li  fabrqa pwst b. Xebatn syas demoqratk di Komela Partya Demoqrata Kurdistana Iraq da  ew git li gel hev dahatin meandin. L dil min dixwest dema ku hey hem  ji bo xebata welat ez bidim p. Ji bo w  yan gelek kes dibjin, Hemre gelek xebat kirye. L ez dikarim bjim,  xebata min tr nake ez bi xwe ji xebata xwe ne raz me. Ez v j bjim, min dixwest  hin zdetir j xebat bikim. L mecal tinebn.  

Wek min ber j got, ji derketina min yani ji 16.02 1963 ku ez ji Tirky derketim 21.02. 1963 li Lozan  ku min Kek smet erif Vanli dt, xebata min li vir destp kir. awa destp kir ? Ber her tit, min navnann kesn ku bi nav deng bn li Evrupa li dervey welat bi destxist. Dema ez li Tirky bm ev navnan  bi destn me nediketin. Wek mnak em bjin, Dr.Nreddn Zaza, Osman Sebr, Kamran Bedir-xan Prf. Qanad Kurdo ku li Lenngrad  b. Di w dem da  min destp kir, pwend li gel wan dan. Wek t zann w dem Osman Sebr, Sekreter Part Demoqrat Kurdn Sur b. Nreddn Zaza di wext xwe da di destpka damezrandin da sekreter v party b. Osman Sebr w dem li Libnan b. Ji Sur rev b, li Libnan dima. Ji xwe ber j me bi malbat hevd nasdikir. Mesela Mam Osman Sebr kr Axa, di orea ex Seid da li Amed hati b darde kirin. Ku ew bi xwe zava y me b.                                                                                                                         

-Ezben ji br nekin. Divm li vir pirseke pik bikim. Gelek kes dizanin ku hun Osman Sebr  pismamn hevin. Gelo titeke wuha ye yan bi, rengeke dne? 

-Wek min li jor j got, jina Mam Osman Sebr xaltka min e. Kea w me xwest ji bo biray min. Wek din ewana ji eireta  Mirdsne, em Rene. L pit ew malbat bi jinan pkhat , em bn wek malbatek. Ert, di dostanya me da roleke mezin neleyist. L ewana git bi kal min va girday bn. Wexta ku ez dibm bi kal min va girday bn, mabesta min eve; Mrds bn, bzik bn, zol bn eretn dn wek pwend girdana wan li gel kal min bn. L girdana min y Osman Sebr ji welatparz b.                                                     

-Sipas min va ku ez v niqt ronah bikim.                                                                                    

-Bel, l ji ber ku bi malbat me hev nasdikir, pwendyn me hsatir bn. Gelek kefxwe b, hama min digirt, digot; Roj li me derket. Digot, ez pir bextyarim ku kure filankes ro ji min ra nameyek dinivsne welatparzeke mezine. Ez xort bm. Ew j zdetir moral dida min. Gelek alkarya min dikir.                                                                                                             

Di w roj da min dest bi xebata xwe kir. Pit d mehan ez li Siwsre mam. Rya rnitin Siwsre neda min. Nehit ez li w bimnim. Ez bgane mam , mecbrbm me Elmanya. Ew j li ser daxwaza smet erif Kamran Bedir-xan b. Gotin, ku tu bi Elmanya li w batir,  xebat heye  Gotin, tu dikar di nav refn Komela Xwendekarn Kurd da  zdetir xebat bik. Di 7 Nsan sala 1963 ya da ez derbaz Elmanya bm. Hatime Munh. Di eyn roj da min pwendi li gel Party J li gel Komel j dan.                                

Ez dikarim bjim, di w rojeda  ez hema bibm berendam party   bibm endam Komele ya Xwendekaran Kurd. Ji ber ku ez hatibm nas kirin Pwendi endamt ya min ztir b. Tu zan, yan heya tu bib endam partyek, cerbandin pwstin, titn dn pwstin nizam . L ji ber nas kirina min, ku li welat j bi v reng hatibme nas kirin, y min zh b. Ez karibm bibime endam.                                                                                                   

Ez dikarim bjim, di tebax da di civna Party da yekemn car ez amade bm.  W wext Celal Teleban bi nav ore hatib Evrupa. Ev sal sala 1963, meha tebax ye. li vir da j wek me ber j got 13 tebax da me Parti ya Demoqrata Kurdistana Bakur damezrand.

Em s Kurdn Bakur hatin cem hev. Min du kes dewet kiribn, hatibn Kongra Komele ya Xwendekarn Kurd. Heya w dem Kurdn Bakur nzk Party Komeley  ne bibn. Ji tirsa xwe veart bn. Yek-du kes xwendekar ten hebn. W xebat  e mehan wusa dom kir. Heya ln ez li Munh mam.                                                                

Pa Party ji min ra go, me ji te ra li Berlna erq ( li DDR) saldaniyek(Brs) derxist ye. Em hatin Berln. Ez m li gel wan rnitim. Sedem dema pasaport min mehek ma b pit w j pasaport dirj nedikirin, Min ji karbidestn DDR ra go, eger pasaport min dema w xilaz bibe, ez bikaribim xwe bilivnim ? Gotin, na. Tu y li vir bimn. Ji ber v min go, v saldany naxwazim. Min saldanya xwe da M.Sali Dihok. W o li wira xwend. Ez li Berlna xerb mam.Sedem ku ez bikaribim, di nav karkern ku ji Bakur hatibne Elmanya Berlna Rojava bixebitim, ez Li Berln mam. Min li vir dest bi xwendina xwe j kir. Awa ku min ber ji goti b, min hiquq dixwend. Le ji ber ku min li Elmanya hiquq bixwenda, ez di w bawery da bm ku min nikarya li Kurdistan bi kr bnim. Min go, ktsad Syas yan abor ya Rzan ez bixwnim ku li hem devern Chan li Kurdistan j em dikarin, hing feyde ji bo netewa xwe bnin. Min dest bi xwendina ziman kir. Pita j xwendina Ekonom poltik. Di Komeley da di lqa Berlna Rojava da j  d me dest bi xebat kir. Pa ez ketime Komta Revebir ya v lq. Di aly dn da j di Party da j xebat destp kir. L di w dem da sedem ku ore li Bar heb syaseta derve ku dehata meandin, li gor siyaseta ore b.  Li w gor hatib ereve kirin. Kurdan ne di karn ji derv v erev hereket bikin. Min dewe li party kir  ji wan xwest , ay em dikarin rxistineke Bakur kin? Ku deng Bakur j bigehjnine reyagiti. W wext caze dan min. Ji ber ku ez endam wan bm, pwst b ku ez icaze bixwazim.

Di sala 1968 da me Baxoz damezrand.  V rexistin min du karkeran bihevra damezrand. Di wir da titeke balak heye ku heya ro j ez  bi w  serbilindim. Min hevqas di rexistinanda kar kiriye, l di w rexistinda, di w rxiravda  bi rast ez serbilindim. Ji ber ku ert yekemn, pwst b ew ku bib endam ; dive Kurd binivsne bikarb bipeyve. Di dema me da di nav w rexistin da b Kurd zimann dn kedexe bn. Di hem civnan da, di hem semner nivsan da  Baxoz di v warda serket. Bi rast j di v warda gelek pva .Her endam ku karker b nikarya v merc pkbne me ders dida wan. Ew j fr ziman Kurd di bn me li gel hev bi Kurd niqa dikir.

Ya duwemn dsa ez dikarim bjim, her end em ne partyeke Sosyalist bn, l me kontenjan dab her kes. Me dizan, eger xwendekar di nav rexistin da karbikin, ewana t tim bne bijartin, ji bo komteyan. Me digot, Poltbro ya Baxoz da-ku pen kes bn- dido pwist b  ku ji karkeran byan, Kontenjana wan ev b. Ha eger zdetir bihatana bijartin, mafn wan heb. Dikarya her pn kes j karker byan.

Sedem ku em r bigrin, ku ten xwendekar nebin peng w rxistin me du kes ert dan b, ku gerek karker bin. Ez bawerim ku ev her du niqte pir giring bn ji bo xebata Kurdistan, bi taybet ji bo xebata Kurdistana Bakur.                                                                                                           

Baxoz gelek xebat kir. Ez dikarim bjim, di w dem da ji Partya Demoqrata Kurdistan raq ji Komel  zdetir, kar b deng Kurda bighjne chan. Sedem ku me bi her ziman  li du hev belavokan derdixist, belav dikir gelek civnan pktann. 

ima Baxoz b?  Ji ber ku sala 1963 ya da ku me ber j behs kiri b, me Komela Xwendekar Karkern Kurdista damezrandi b di eyn sal di meha tebax da j me Partya Demoqrata Kurdistana Bakur j damezrandi b. L her d rxistinan nikari bn li gel hev bixebitin. Cerbandinn min yn rxistin j km bn. Ew hevaln ku me li gel hev kar dikir cerbandinn wan j qet tine bn. Pa j ev hevalanan ber ku em civnek bikin, sala 1968 nav w kirin Hevra. Sedem v em gihitine w encam ku ev tit bnizam intizam name. Em j qetyan. Me Baxoz damezrand. Ew hevaln dn j bi nav Hevra karkirin. Pa ew Hevra b Komkar.Xebata wan ro j dom dike.

-Li vir titeke gelek balak heye, gelek kes v rok j nizanin.Dema we Baxoz damezrand, we awa dyar kir li gel we d hevaln dn j hebne. Sedem ku em ji drok ra jrnotek bixin, nav wan biraderan b, gelo  ew hja dijn ?                                        

- Gelek mixabin ku ne rehmet. Yek ji wan me j ra digot, elo. Nav w eleb Gorece b. Xelq Batman b. Y dn me j ra digot, evkar. Nav w j Ubeydullah akar b. Her d j ne rehmet. Xwed rehma xwe li wan bike.

-Dema meriv guh dide we temaa arva we dike, we di war  weangery da j gelek xebatn hja anye hol. Mesela yek ji wan Organa Komela Xwendevann Kurd, kovara Hvya Welat e. Pit kovara ya ye. Ku hun xwed berpirsyar w bne. Ji kerema xwe ra hun dikarin pik li sere xebatn wean j rawestin ? W dem di w warda astengn we bn ?                                                                                                          

- Dema ez derketime Evrupa yekemn tit ew b ku min dev ji nivsandina bi ziman Tirk berda. Min dest bi nivs bi ziman Kurd kir. a , rast ew titeke dn. L bi nameyan ku bersiv ji min ra dahatin, mesela ku Kamran Bedir-xan, Osman Sebr yan j Dr. Nredddin Zaza   bersivn nameyn min didan, ayn min yn nivs digotin. ayn min rastyn ziman ji min ra dinivsandin. Di v dem da ez bi rya nameyanda fr ziman Kurd bm. Pit wuha l hat ku ewana digotin, ziman te ji me paqijtir e rastnivsa te ji ya me tkztir e.

Yekem car ez nd biradern Kurdn Sur  di kongra 8. an ya Komela Xwendekaren Kurd ku li Munih pk hat, em dij rawestin ku her tit bi Ereb t nivsandin. ink Kurdn Bakur, tucar ne di karn bi tpn Ereb bi nivsnin yan j bi xwnin. Me go, pwste titeke Latn j heb. Wana ji me ra gotin, eger hun bikarbin titek wuha bikin em pitgir ya we bikin. Bi taybet smet erif Kemal Fuad gotin ku hun bi Latn gav bavjin em j destek bidine we.                                    

Me biryar da ku em Hvya Welat derxin.Ez, Mehmed Salih Cuma, Bedr Axa s kesn dn bn. Me bryar da me go  em v tit bigrin ser xwe. Dijwar ew b ku, ne tilnivis(Daktlo) heb, ne Ronuy heb ku em ap bikin. Ne pere heb, titek tine b.  L me wan titan tim di nav xwe da areser kir. W dem  bi nav Komela Xwendekaran Kurd me dest bi weana Hvya Welat kir. L gelek mixabin, zor biraderan nikari bn alkary bikin. Ew daktilo mesela w dem min 160 Mark kir. Ez bawerim min deyn w  ancax di pn salda xilas kir. Sedem ku min bi kistan kir b. Me kar em s hejmaran derxin. Le me li gor syaseta Komel weand.                                                         

Min dt, ev ji bo me kmasyeke. Div titeke serbixwe heb. Min ji hevaln Part ra got, min dil heye, ez titeke serbixwe derxim. Min dev ji Hvya Welat berda. Me komiteyek sazkir, teslm wan kir. R dane min. L pa dernexistin.                                                                      

W dem me biryar da, Kovara ya derxist. Di ya da ver l hat ku ew ekola Hawar ji Kamran Bedir-xan, Osman Sebr, Dr. Nreddn Zaza gelek kesn dn, him Kurdn Bar em bjin yn wek Ezz Eqrew, Salih Yusiv Kurdn dn yn wek Qanad Kurdo,ew xortn dn yn xwendekar ewn ku dikarin bixwnin t gihiti bn, niviskar bn wana me ghande hev. Ji bo w ez dikarim bjim, titn ku di kovara ya da derketin hin ptir bn, ji Hawar. B ik Hawar bi xwe bingeh b. L titeke gelek ba b ku, hem nivskarn Kurd yn ku dikarin bi Latn binivsnin t da pdar bn. Me li br baweryan temae ne dikir. Her kes di war nivs da azad b.                                     

-W dem we  hejmarn Hawar j anye cem hev. Ev j titeke zor proz e.                    

-Sala 1969 b. Ji ber ku Hawar qet tine b, di dest kes da tine b. Ez me am. Min Osman Sebri  dt. Kowara Hawar di ikeftek da veart b. Min o ji wir derxist. Hawara Kurda apkir. Hja j orjinal xwe li ba min hene. Ji ber ku ji aly dirav va mecaln me tine bn, min deyn kir. Ew j di neh salan da min  per w da, heya hate apkirin.  L bel belav b. Gelek kes bi v sedem carekedn, fer Latn bn.                                                                 

 

( W dom bike.)

Di bea pncem da:

-Berpirsyar ya ore serok nemir Mela Mistefa Barzan li Evrupa.

-Kurdistan yan Barzan, Barzan yan Kurdistan.

-Em dikarin pirek deynin di nav xebata doh ro da li Evrupa?

 

 

 

apkirin

copyright 2002-2006 info@pen-kurd.org