Celadê Demokrat !

Beşîrê Mele  

Sultan:(bi susurmetî)

 guneh karî!?

Wezîr: (berê xwe dide celêd)

dûzan kirin  ji têlên gewriya wîre divê

Da ji meqam dernekve û careke dîtir şaş nebe.

Sultan:

ku celad demukrat be wê şaşî ji ku der bê ? welatê me ne ware şaşane

Wezîr:

 belam ziman ku sist dibe difilite jî

Sultan:

celad gerek tu pir nazik û pir ziravbe. Nabe ku meriv ji koşka gel derkeve

Bi serîk xemgîn û huste xwar.(derdikeve)

Celad:

zimanê te sistbûye ? ka devê xwe veke!!!!... bi rêz wezîr ev kes bê zimane derew di heqê wîde hatiye kirin. Ka zimanê te bi kude çûye?!

 Mirov:Endamê ku neyê   bi karanîn diqele û winda dibe

Wezîr:

derewan dike sipehî lê vener, dibe zimanê xwe di kûrya dilê xwede veşartibe Mirovê bê ziman, wê çawa ev gotina mezin jê derê

, "sultan vedirşe ji zulm û zorê"ev gotin zimanekî  wek merşkî jê re divê ku bikaribe vê susurmetê bi deng bike.

Celad:

zimanê xwe derxîne ,te li ku veşartiya . tu dizane tiştek ji me nayê veşartin. Ku em bi xwazin ,em dikarin cihê Esrafîl binasin

Mirov:

 tê bîra min, carna min li ber neynikê  li xwe dinerî ,dapîra min

Digot wê ev kurik dîn bibe, min zimanê  xwe  derdixist ez û xeyala xwe ; bi hev dikenyan,min tinazî dikirin zimanê min bostekê dirêj dibû.

Celad:

belam wzîr hêja tenê zimanê wî yê bi çûk diyare!

Wezîr :aqil napejirîne ku zimanê biçûk bikaribe bê zimanê mezin van

Zinarên gewrwe hildêre. Divê ku çav kaniya van gotina derîne ! ez diçim.

Celad:

bi rastî wehaye ev zimanê bi çûk ne ji bo bêje û gotinaye .başe

Heger ne te gotibe kê gotiye , sultan ….

Hey bê ziman çem û çiyan vedirşin  lê sultan venarşin. çawa zimanê te digere,

Van pevokên kelê û xav ,bavêje bejna sultên.

MIrov:

min negotiye û ne ev zimanê min dikare, van dîwaran bavêje ser milên xwe.

Celad:

guh bide min, heger tu zimanê xwe ji me vedişêre jî ev ne pirsek

Dijware,tu dikare bîhna xwe serbest bistîne.metirse, tu li  cîhê herî azad

Û ewleye .tu azad û demukrat di helwsta xwede.

Diyare gunehê te tunye .tenê te derewk kirye,di mafê sultênde

Mirov:

ji dûr ji nêz ,ez nêzîkî birêz sultan nebûme

Celad :

tenê derewk te kirye (ji nişkave)tu dizane bê ev derewa te çendî

Mezin û girane "sultan vedirşe" hey bê ziman.kengî birêz xwariye, yan vexariye ta ku verşe. Hûn çi xelkin li çi deveran dijîn .

Ev gunehbarya bê hempaye.  tu pê tê tewan barkirin,eve tu dûrî

Naskirina jiyana sultanê xweye.

Çawa tu nizanibe ku sultan berî her tiştî, ji xawrin û vexwarinê dûre. ev

Ronak û nûre.dibe ku meriv çêra vê bedwya xweşik bikin

Mirov:

devê bê ziman, nikare  çêra kesî ji qenc xera bike

Celad:

dibe te di dilê xwe de gotibe .ji ber gotin pêşî di dilan de dizên

 Ka wer virde ,ez dengê dilê te bibhîzim, bê bi çi zimanî lêdide(serê xew datîne ser dilê mirovî) ha min tu girtî dilê te xwediyê vê gotarêye

Te çawa ev belav kir kengî û çilo?

Mirov:

dêmek hûn bi dengê dilan dizanin, bila ev dil weha lêda be pirsgirêk çiye?

Ew jî di dilê dilê xwede hizirkirye .bawer bik wê dengê wî ,nehatibe yek

Endamê leş

Celad :

çîrokek pir xweşe ,dilê dilê wî gotiye! Em gihiştin encamê.

Mirov:

 enca çi?

Celad:

tu bi devê xwe mikur hat, ku te gotiye sulta vedirşe

MIrov:

ez verşiyê nasnakim û min bi devê xwejî negotiye

Celad:

Ezê niha te verşînim, ka tu nas dike yan na

Mirov:

Zikê birçî venarşe

Celad:

birçîbûn çiye ji kuye!?

MIrov:

ji birçîna,dibe sed salên bên ,mirovên bê zik û rovî livan deran peyda bibin!!

Celad:

pasvan û cerdavanêd me ne birçîne ,ku şaş bibin dinasîna, ên mina te de.

 Em vegerin mijara xwe .niha tu bi devê xwe mukur hat ,ko te ev gotin kiriye.

Mirov:

 min bi devê xwe negotiye .we dengê dilê dilê min şîrovekiriye

Celad: kî xwediyê vî diliye  ez im yan tu ye . Ji hêla dîtir gotina dil ji ya zimên mestire

Mirov:

erê ez xwediyê dilê tewanbarim

Celad:

çawa devê dilê te digere vê xiyanetê bibêje

MIrov :

me lihev nekir dilê dilê mine .çima tu li ravekirna xwe ,xwedî derna keve

Celad:

cudayî tune yan dilê te û yan dilê dilê te

Mirov:

dilê dilê min,tenê bi mejîre difikire ,gunehkarî li kuye ku merî xewna bibîne

Celad:

fikir bingeha zimane û zimanê bê denge . mirovê bê ziman tumî xwenan dibîne .ez vî şûrî li ber banga bê dengan tujdikim ?

MIrov :

ez berê bê zimanim ,tê bêdengiya minjî bê ziman bike,xwenê min bibire?

Celad:

bila bêdengî û xewnên te ne bêcirbin …ew ya pêşîbû,  rawiste

Mirov :

 yeke dawîjî heye?!

Celad :

 belê … belê te gotiye sulta diktator û ne dmukrate

MIrov :

eva tu dibêje, min di xwenan de jî ne diye û ne bihistiye.

Celad:

ev nebihîstina te, bi xwe tewanbarya mezine .kes heye ku sultan û

Demukratya wî nasneke û ne bihîze

Mirov:

 di jiyana xwe tevî de, yek carê li vê demukratê rast nehatime.

Celad:

dîsa te derwkir.

  Bi xwarnê re demukrat, bi vexwarnê re demukrat, bi zayîn û mirnê re demukrat.

Mirov :

tu bi çi bawer dike.bi  vî Erşî û hevt ezmanêd wan.min demukratî nediye.

Celad:tu naxwaze rastiyê bibêje.dibe mirov inkara rokê bike?

(şûr datîne Ser qirkê)ev çiye?

Mirov:

şûre …şûr

Celad:

nebêje ez nizanim bixwînim.ev çi nivisîne

Mirov:

şûrê demukrasyê

Celad:

çawa te rastî got hîn sipehî bibêje çêtire

Mirov:

rastya çi?

Celad:

tu xwe rast nake,ta ev şûr rastyê bi te ne de zanîn û demukratiyê bi te ne de nasîn.

Mirov:

celadê dilovan!ev tiştên tu dibêje ji binîde min nebihistine û nekirine

Celad:

bibêje celadê demukrat(çavê wî digre û dibe ber bikoşêve dîsa çave wî vedike) tu çi di bîne , ev çi ne?

Mirov:

ev alavên wenî mirenên e!

Celad:

ez nikarim pir dirêj bikim ,karê min heye .ka were alavekî ji xwere hilbijêre

Tu dixwaze bi lêdana qamçî û kablan bemire.

Yan bijahrê. Yan bi şûr serjêbibe…Yan bi kindirê darvebibe. Tu "son derece" azad û demukrate, di hilbijartina xwe de

 Mirov:

di kîjan dadgehê de ev hukum li min hatiye birîn.ku ez bi destê xwe alava mirina Xwe hilbijêrim?

Celad:

min zor li kesî kirye ?ta ez li te bikim. Ez celadekî demukratim. Tu çi sezayî mirna cane xwe bibîne. Bê gûman wê ew bi karbê

Mirov:

ev demukratiya tu

Celad:(bi serkevtî)

ez bibawebûm ku tu ne dûrî demukratyê ye . tu çê jî dinase

Mirov:

erê ,heger ev demukratîbe,ne ez tenê wê nasdikim, bav û bav pîrê min jî

Ew nas dikirin.

Celad:

ev jî ji dana sultanê nemire. bavê sultanê yekê xwedê wî bi şahî û dilovanya

Bipêçe. nesl û zuryeta wî li ser sere me kêm neke.di got demukratî ji nanjî

Girinktire, te naskir?

Mirov:

bawer bike ez û miryên xwe tevde vê demukratyê nasdikin

Celad:

li kîjan deveran weha azadî û demukratî hene .ko mirov anîjiyana xwe bi

Destê xwe nîşan bike

Mirov:

tiştekî bê hempaye.heger bi rastî demukratî hebe û ez azadbim,bila

Qedera min bi şûr be

Celade:

sedmên te ji teva şûr hilbijartî çine?

Mirov:

yek sedm heye, bila ez jî mîna bav û bavpîrên xwe bi şûr bême kuştin.

Ne kêm ne zêde.

Celad:

ne mafê mine ez demukratiyê tengav bikim.pirsek veşartî heye

Mirov:

 ez azadim û ev mafê mine

Celad:

ev mafê teye û tu kes nikare vî mafê te. bikotekî ji te bistîne .ev rotîne

Ku em bi nasin her yek ji hêla derûnîve ;çi alvî hildibijêre.ev jî ji bo pispor û

Lêkolîneran, vekolînan di derbarê saykologya demukrtî de çêbikin

Mirov :

zanistî û çandeke gelekî pîroz û zirave di derbarê mirina demukratyêde.

Celad:

netenê zimanê te dirêjie…..(destê xwe li şûr dipelîne)                          mejiyê tejî birrîn jêre divê,tê niha hezkirina şûr binase

Mirov:

ji şûr heznakim ,belam ez mirina bi şûr dipejirînim. ji ber ko şûr di dîrokêde û ta roja îro bi du şêweyan hatiye bikranîn

Bi Devekî zilm û  zordarî parastiye û bi devekî  edalet jî parastiye

Celad:

(di ber xew de)di be ev gotinên mezin ji vî zimanê bi çûk dizên!

Miorov:

lê şûrê we devekî wî zulme û devk jî talaniye.

Celad:

bi rastî zimanê te sist bûye .(bigeft) têlên gewriya te ji dûzan ketine

Meqmê seltenetê xav vedughêze.(bi tundî şûrê xwe hildide)

Ji bo ev tac û kursî her hebin, ji  bo

Wezîr:

rawiste celad,ferman bi paşde hat kişandin(celad sardibe)

Celad:

ev xelk neseza û enkûfê demukratkirinêne (bi kenekî bed) bilive şûrê

Min ,(vedigerîne kalanê wî)

li min megire encûmena rîsipyan,fermana xwesteka te ya şûr guhertin bi…

Mirov:

min dizanî ku ku tu ne celadekî demukrate

Tu celadê demukratyêye tuuuuu

Celad:(destê xwe datîne ser devê wî)

hus sultan tê 

Sultan:

Ha ha …axa vî warî, ava vî warî, bayê vî warî malazaroka mirovatyên e

Şerab û şerbetan bi gerînin  bi xêzên pan û rengîn binivisînin

Celadê ,

Mirov :(bi hemû şiyana xwe )

hûn celadê demukratyê ne

Sultan:(şerab di berde dimîne ji ken, vêre vedirşe,

Wezîr bi pasavanave di Kevin holekê bi riman mirov dikujin, dengê qêrînê,sultan hildigrin huste xwar, bi serxwede vedirşe. Bê dengî weke ku şano hate vemirandin)

Mirov:

(bi nalîna Mirovîre û bi nîvşahîbûnekê):sultan vedirşşşşşe vedirşiiiiiiiin.

…………………………………………………

                           Perde 

Beşîr Mele

di d

çapkirin