Esker BOYK
 
HEV TEMLKIRIN
 
 
Eva muxdar s mehane li dora zdyn Kurdistana Bar, bahozeke neqency rabye.  Rev-bez, hewar-gaz zdyan ketye. Bahoz di meha sibat li devera Sxan dest p b. Ji peyra wek zincreke byaran  belay nava temamya c-warn zdiyan b. Wan byarada civaka zdyan ji neheqya der-doran him zyana mezin dt, ra qirkirn hate ser wan, ji bo zdty 24 evdn zdye b sc-gune ereba birin li ber mizgevtek kutin, mizgeftada Fitwa qirkirna zdyan hate dayn, xelk kirine di  nav tirsa fermanek n, him j ry propaganda qelpe- bkre yekal  di nav raya git da zd neheq ji aly hinek rewembra va hela hov j hatin nandan.
 
Rast, k, k l ez hvya helwestek bi w reng n bm.
 
Dema xelkek xrnexwez xiravk mriv ra dike, xem nne, xelk-xelke. Wan xiravya xwe kirye, meriv j, eger jra li hev hat, kare yan bi xiravy yan bi qency cawa wan bide.
 
L wext xirav ji dest biray teye?
 
Me digot dem hatine guhestin, em Kurd j d xreta milety ser her tit ra digrin, kes nikare Kurda bixapne, cy valay p rake dj hev.
Hinek wek min ji xwera xewnn bedewe-rin kiribn.
 
Van byaran rastya tel derxisin r av.  
 
Ya keder ewe, ku gel sade ewqas na, l gent h li bin gelek wa got rewembr zanan da heye.   
  
Ve navber da propagandake dij zdty usa qirj ji aly hinek dezgehn ragihandin yn me Kurda va ji bo Keka zd rab, b hwarza  exsyetan, partyan, komelan, tey bigota  nu ji xew rabn, ev wan teze veb nu ecvmay rastya civaka Kurdaye hezarsal dtin.
 
Dsa gerek zd ikirbna xwe j Xwed bnin, ku merivn  wek kek Mesd Barzan, Mam Celal Telaban li ser kursyn rvabiry ne, hukumata Herema Kurdistan heye, ku byar z kirine bin kontrola xwe, l eger hukum herem dest rvabirne olpereste fanatk da bna w i bihata ser w civaka bi xrnexwezan dorpaye,  bepit e, kmjimar e, belengaz?
 
Byaran nan dan, ku em Kurd h ji hal olperest eratya kor ya dewrana rizgar nebne. Tgihtina qenc xirav, kar zyana milety hela li nav meda qelse.
  
Van byaran bi rast tirs kirne dil min cy fikirandin vekirin
 
Dema droka gel me, ya van 200 sal dew dinhr, dijwer nne b texmnkiri, ku wext serhildann Kurdan, demn drokye aloz, tim bi dest dijmin dagerkirn der hundur olperesty li nav Kurdada ser hildaye derba mezin tifaqa milety ketye. Civaka Kurdn zd ji bo kmjimary, bpity zeyfbn zyana mezin kiandye.
 
Ji pey tkna er Rs-Tirka y 1828-1829 a dewleta Osmany pir zeyf bb, mrgehn Kurdan yn dew j ewqas xurt bbn, ku deshilatdarya Osmany nas nedikirin, nedixwestin esker bidin dewa serxwebn dikirin, l ry btifaqy, olperesty, eraty, ern navxwey, xiyaneta xwexaty ji drnedtina hinek oldar serekern nezan e olperest da  nikarin qewata xwe bikin yek himber qewatn Osmany serkevin, hema xwe biparzin. Bi serokya Ret Hafiz paa qewatn Osmany dikevin Kurdistan. Kurdistan dibe gola xn. Mrgeh bi dew tn peliqandin. Lekern Osmany Kurdistan wran dikin. Derba xeder li zdyan dikeve Kurdn zd yn gundn berpala yay Elegez, Ermenistan, bermay bi seda wan l, er qebln zdya ne, ku wan sala, him ji aly osmany him j ji aly kurdn olpereste fanatk da hatine qir, bawark  ji sed yek ancax xilaz bn revyane wur.
  
H destpka sedsala 19 an, dplomatek Rs, ku li Stembol dixebit, dinivse: hukumat ji bo xwe parastin dijminatya ol ge dike er dij hukumat dibe er ol
 
Serhildana Mr Mehmed Rvandz da fermana zdyan ya here zulm xnrj, bi dest qewatn w, bi gotina end dndarn olpereste fanatk pk hat. ed byaran, dplomat ngls Layard dinivse, ku w komkujy da ji 4 zdyan yek xilaz b
 
Dema serhildana mr Bota Bedirxan Beg da fermann ln zdiyan yn Xalta, Anqosyan Botan pk hatn.
 
Hilwena mpratorya Osmany ra, ansa bna dewletek Kurda hate meydan, ry olperesty dsa di navber Kurden Musulman-zd da pirsgirka dijtya ol hate meydan, gundn ln zdya yn der-dor gola Wan, M, Qers, Bazd ji zdyan vala bn, wan deveran evdek zd j nemaJi la Basyan ya Bota ji 300-400 evd 14-15 evd xilaz bn
 
Dema komkujya Ermenyan gelek hereman zd ji ketine ber rn olperesty.
 
Heta niha j, zdiyn Bakr w tirs xof ji br nakin, ya ku dema Serhildana x Sihd da, di nav w civak da bb.
 
Serhildana v dewy ya Kurdistana Bakr da, raste kutin zordarya ol neb, l zdyn Bakr ra halek usa b, ku c wer xwe htin, revyan Ewropay. Bakr j bawark b zd b...
 
Niha j Kurdistana Bar. Hal li ber evan e. Ronaya guman bi alkarya xrxwezan li nav xezeva everea Rojhilat da ji bo Kurdan vebye.
ansa usa, geln bindest yn wek Kurda ra, bi dewrana carek dibe. ans by, l hinek ji me qedr w j nikarin bizanbin.
Bawark temamya dewlet civakn herm dij Kurdan e. Neyar pirin, ekerene, xrxwez kmin. Pirsgirk iqas bj zemet zefin. Eger tirsa Amrkay nbya niha wan Kurd tev di nav xn da peliqandibn, nedinhrn Kurd musulmanin, zdine, elewne
 
V hal da dsa xeyset olperesty, erety, qeblety rehety nade Kurdan.  
 
Dsa pirsa dijtya musulmanty zdty meydana kurdewary da sekinye. 
 
Dibe sir hatye van?
 
Raste, saya Serok herema Kurdistan, Parlamntoy Hukumat hal ketye bin kontrol l dsa dengn ji zdiyn Kurdistana Bar bi tebyet ji engal digihjin me gelek xemgn bi tirsin, dibjin eger mecaln rev hebna ew herema zdyan ya drok j w b zd bya.
 
Wa w awa bibe? Wa w kuda here?
 
Kurdistan da zdyan ra cy hebe yan na?
 
Dibe hinek bjin, pirsgrkn zdyn Bar dijweryn w dewletda  by lstikn dagerkirya va girdayne. Helbet ew j hene. Pirsgirkn syas, dijweryn hal niha va girday, lstikn dagerkir xrnexwezn eyanin li ber evane.
 
L rastke din j heye gerek ney ji brkirin. Ew pirsa hev temlnekirnye.
 
Ev pirsgirka ten ya Kurdn zd yn Bar nne, pirsgirk ya temamya zdiyan temamya gel Kurde. Pirsgirk drokye, bingeha w heye. Li nav Kurdan da end ol hene, kjan civak ji hev diqetnin, pere-pere dikin nav civak da dijtke antagonzm yan hev temlnekirin pjda tnin. Kurmanc da peyvek heye, dibjin dndijminat. A, ev dndijminatye, ku bi dewrana, civak ji hev dr xistine. Gerek dij  w dndijminaty xebat b kirin, pya w b erkirin, ku kurdn bi bawaryn baqe karibin li rex hev, bi hevra, bi aram birat karibin welatek da bijn.
 
Femdarye, tinebna dewleta Kurd, desthiletdaryn dagerkir, i yn civak, i yn ol , cawa xwestine nakokyn li nav gelda dane xebat, nakokyn nu zde kirine, xezev zulm bi dest Kurda, anne ser Kurdan .   
 
Niha hm dewleteke Kurd t dann, gerek areserkirina pirsgirkn wa bivi stnn w dewletye destr. Qedir gerek her bawary ra bi destr b dayn. C oldarya fanatk ra gerek tunebe. Maf tu oldar, tu merkeza ol  tunebe FITW helalkirna kutina evda bidin, hukumdarya tu ol gerek ney destnankirin. Maf cezayn evda gerek ne bi eryet l bi qirar-qannn dmokratya dewleta modrn bin
 
Pirsgirk j tek bi qirar qannn hukumdarya berk nikarin areser bibin. iqas j kurdn bi bawaryn cuda miletekin, bi zimanek diaxivin,,welat wan yeke, heta xeyset, seke-sifet va j cudat nne, l ol xeteke sor kiandye navbera wan.. Dijt wek narkotka qirj bi dewrana kirine ser evdan bbawar, hevtemlnekirin hindava hev da pda anne.

 

Dema nikaribin nan destkuja hev bixun, xra miry hev nexun, heta silav dayn, rema Xwed miry hev ann j herambe d qedir qmet, tifaq yekt, xreta milety w ji ku hebin? W awa rex hev bijn?
 
Pirsgirk dijwer girane, ya temamya gel Kurd e eger xwestin hebe, aresery bigerin, gerek bi civak, gelemper, be.
 
Raste van sal dewy bi kar xebatn hinek partyayn syas, TV mecaln raghandinye din, w war da hinek kar hatye kirin, l ew j ji snor axaftin piropaganda vala derbastir nebye. Dema gil digihje piraktk dsa Gay re situry xwe nan dide.
 
Bi texmna min piranya gel Kurd sade rastya bawaryn kurdewar nizanin.  Bi dewrana tit usaye fe we derheqa bawaryan da kirine ser xelk nezan ku  di ser meriv da  j c nabin.
 
V derec da giran dikeve li ser mil rewembran, nivskaran, syasetmedaran, oldarn zane, dezgehn raghandin
 
Gerek ew gelra rasty bjin. Wan erf-edet, rabn-rnitandina hevra  bikne nas, qedir bidine bawaryan, ku gel rasty bizanbe, zanibin, ku ew tev j Kurdin, ewled  axekne, iqil darekne, bi zimanek diaxivin, nanxwer-avxwerin.
 
Seva xelk krdek helal-heram tune, eger heramin, gik heramin, eger helalin gik helalin.
 
Eger Kurdin, gerek KURDISTAN bi rast welet teva b, cy teva KURDISTAN da hebe.
 
11. 06. 2007
 
 

 

 

apkirin

copyright 2002-2006 info@pen-kurd.org