GIYANA ŞEHÎDÊN YEKÊ GULANÊ ÇAV LI RÊ YE!

 HESEN HUSEYîN DENîZ

Dema çareseriya pirsgirêkan bistewe, lê yên divê çareser bikin, ne li gorî pêvajoyê bin, xitimandinek rû dide û ev xitimandin dikare bibe sedema gelek astengî, alozî û têkçûnan. Di rewşek wiha de, him pêvajo bêtûşe tê dirêjkirin, him êş û jana tê kişandin zêdetir dibe. Bi vê sedemê dema çareserî ket warê xitimînê, divê hêza nûnerê nûbûnê, bikaribe biwêre bi ser pirsgirêkê de bimeşe û bi têkoşînek berdêla wê çi dibe bila bibe, rêka serkeftinê li pêşiya xwe veke…

Li Tirkiyê di sala 1977an de, girseyen kedkaran ber bi meydana Taqsîmê ve meşiyan. Yekgirtin, coş û hijmara kedkaran ewqasî bilind bû ku rê û rêwanî di kolanan de nedima û tevî qada pîrozbahiyê tije bibû jî, bi hezaran kes hîn di rêzên meşê de bûn.

Dewleta faşîst, a amadekariyên xwe ji bo sazûmaneke leşkerî dikir, bi destê hêzên xwe yên tarî, li derûdora kedkaran xefk danîbûn. Ji serban û şibakeyên avahiyên li derûdora meydanê, gule bi ser gel de reşandin. Bi vê yekê jî neman, panzerên qaşo ji bo ewlekariya girseyê amade kiribûn, ajotin ser gel. Dayik, zarok, ciwan, zilam bi dehan kes di bin dolabên panzêran de, bi guleyên xwînxwaran hatin qirkirin. Zêdeyî sîh kesî jiyana xwe ji dest dan.

Ji wê rojê û pê ve sazûmana faşîst Meydana Taqsîmê li kedkaran qedexe kir. Her kes û hêz dikare li vê qadê şahî û pîrozbahiyê bike, xwepêşandanê lidar bixe, bes çîna kedkar nikare!

Him xwîna kedkaran li wê qadê rijandin, him qad li wana qedexe kirin ku kesek nikaribe li bîranîna şehîdan xwedî derkeve. Desthilatdarî dixwaze kedkar bê nirx, bê xwedî, bê armanc, bê doz, bê pîvan, bê kevneşopî û herwiha bê rêxistin, bê çalakî û bê hêz bimînin. Ev polîtîkaya tinekirina çîneke bingehîn a civakê ye. Bi vê yekê dixwazin lingekî esasî yê civakê pûç bikin. Dema civak ji lingekî bû jî, ma êdî wê li ser lingekî tenê bikaribe li dijî zilmdariya sazûmaneke faşîst çi bike?

Her sal çîna karker di nava zor, zahmetî û aloziyan de be jî, dîsa ne li qada xwîna şehîdên 1ê Gulanê lê hatiye rijandin be jî, daket kolanan û xwest cejna xwe pîroz bike. Lê her sal li rastî êrîş û dek û dolabên hêzên ewlekarî yên dewletê hat. Çîna karker di van pîrozbahiyên ne li cih û warê xwe de hatin kirin, zêde xwedîtinek bidest nexist.

Ger xwîna te li kîjan qadê hatibe rijandin, divê tu li hemberî xwînrijan li wê qadê têbikoşî ku xwîna şehîdan li erdê nemîne.

Îsal çîna kedkar bi vê hişmendiyê dixwaze bimeşe Meydana Teqsîmê. Piştî 30 salên dirêj û dijwar, dixwaze şehîdên xwe li cihê xwîna xwe herikandine bibîr bîne. Gelek kes dikarin vê meşê, vê pîrozbahiyê sembolîk bibînin û bêjin, `Ma hêja ye ji bo bîranînekê mirov dayîna windahiyên nû bide ber çav?`

Tê zanîn ku rayedarên Tirk zirtên xwe dikin û dibêjin, `li hemberî meşvanan emê dijwariyê bikar bînin!`

Bi vê sedemê du rêk derdikevin pêşberî çîna karker:

Yan wê li nirxên xwe xwedî dernekeve û cilika teslîmkariyê bikişîne ser serê xwe;

Yan wê berdêla wê çi dibe bila bibe li nirxên xwe yên herî mezin-şehîdên xwe xwedî derkeve.

Bi vê sedemê meşa ber bi Meydana Teqsîmê ve, ne meşeke sembolîk e û hêja ye ji bo di cih de bîranîna şehîdên 1ê Gulana 1977an mirov windahiyên nû bide. Çima?

Giyana wan şehîdan ev tam 30 sal in, her roja Yekê Gulanê li Meydana Teqsîmê digere û li hêviya şopdarên xwe dimîne! Wekî desgira çav li rêka hezkarê xwe be, wiha bi coş li hêviya tijekirina qada xwîna xwe lê rijandiye, awirên xwe dirêjî rêkên vedibin qadê dike. Lê dema alên rengîn bi qîrên `Bijî Yekê Gulanê!` naherikin qadê, awir daliqandî dibin û giyana şehîdan di cihê xwe de sar dimîne!

Ev sîh sal in giyana şehîdên Yekê Gulanê li hêviya şopdarên xwe çav li rê ye. Heta meşvan bi hezaran neherikin Meydana Teqsîmê wê giyana şehîdan hilmeke rehet nikaribe bistîne û şopdarên şehîdan jî heta bi coş û têkoşerî neherikin Meydana Teqsîmê, wê nizanibin bê ev doz çawa emanetî wan bûye!

Dema meşvan dakevin Meydana Teqsîmê, wê nû bi jana şehîdan bihisin. Wê dengê dolabên panzêran bi guhê xwe nû bibihîsin. Wê req reqa ji devê tifingên faşîst dipengizin, nû li ber guhê wana bike çivinî. Qîr û hawara dayik û zarokên di bin panzêran de can dane, wê nû tije guh û mejiyê wana bibe…

Ji vê re tê gotin; hişmendiya dîrokî!

Belê, dema çîna kedkar biherike Meydana Teqsîmê, piştî sîh salan wê bikaribe bigihêje bidestxistina hişmendiya dîrokî. Wê rehetbûna giyanî ya xwedîderketina li nirxên xwe yên pîroz bikaribe bijî! Wê di vê çalakiya xwe de, tama serkeftinê bibihîse. Piştî sîh salî wê nû eniya xwe ji erdê rake û bi awirên tolhildêr li nîvê çavê dijmin bikaribe binêre.

Berdêla vê çi dibe bila bibe, çîna kedkar ji bo gihiştina azadî, rizgarî û mafê xwe yê mirovbûn û karkerbûnê, yê kedkarbûnê divê bimeşe Meydana Teqsîmê, divê bigihêje tamandina van hestên têrbûna giyanî ku bikaribe li ser vê hestê, bîrûbawerî, zanistî û hişmendiya xwe saz bike.

Ger di vê pêngavê de serkeftinê bidest bixe, çîna kedkar wê bikaribe ji nû ve vegera giyana pîrozbahiyên 1ê Gulanên berya Cûntaya Faşîst  bijî. Ev jî wê çîna kedkar ji nû ve bixe ser rêka serkeftinê.

Cejn û meşa pîroz li gelan pîroz be!

HESEN HUSEYîN DENîZ

çapkirin