GORA XWE BI DESTÊ XWE DIKOLIN

 HESEN HUSEYÎN DENÎZ

Nûçe/Şîrove/

Li Başûrê Kurdistanê di van rojên dawî de, ji tirsa hatina tirkan Kurd û Amerîkî bê hişmendî tevdigerin û bi pêkanînên xwe yên li dijî PKKê, gora xwe bi destê xwe dikolin.

Dewleta Îranê ji niha ve ketiye nava liv û tevgereke dagirtina cih û warên ji PKKê bên valakirin. Qasî agahiyên ji aliyê Rojhilatê Kurdistanê tên, bi vê armancê rêxistina saloxdariya Îranê û yên leşkerî di nava xebateke veşirtî de ye. Hêzên girêdayî xwe, yên li Iraqê li hemberî Amerîka bikar tîne perwerde û amade dike. Ensar ul Islam ji van hêzan yek e. Îran dixwaze van hêzên îslamî li binarê Qendîl-aliyê di navbera xaka xwe û ya Iraqê de û bi taybetî jî li milê Asos, Zelê, Dola Kokê û Dola Eyşê bi cih bike.

Ger di encama bandûrî û ambargodanîna hukûmeta herêmê ya li ser PKKê dişidîne de, PKK pêwîst bimîne ji Qendîlê derkeve, destpêkê wê van cihên hatine diyarkirin biterikîne. Hukûmeta Îslamî ya Îranê bi vê sedemê hewl dide ku hîn hêzên pêşmerge û yên Amerîkî cihê ji PKKê vala bibe danegirtibin, ji milê xwe ve dagirtineke herêmê bi hêzên çekdar ên îslamî pêk bîne û xakê bidest bixe. Dema xakê bi dest bixe û bi hêzên xwe yên leşkerî paşya wana saxlem bike, wê demê ne hêzên pêşmerge ne jî yên Amerîka wê nikaribin wana ji wan çiyayên asê paş de bidahfînin.

Îran dixwaze bi vê yekê li hemberî Amerîka û Başûrê Kurdistanê pêngaveke stratejîk bidest bixe. Bi vê armancê ji roja ku ambargoya hukûmeta herêmê li ser PKKê destpê kiriye û banga rayedarên Başûrî û Mam Celal a çekberdana PKKê û derketina ji Qendîlê hatiye kirin, artêşa Îranê jî bi navber dest bi topbarîna van herêman kiriye. Wiha dihesibînin ku ji Başûr bi zora ambargo, ji Rojhilat bi bandûra topbarînê bikaribin bandûrê li ser PKKê bikin û wê ji hinek herêman bidin vekişandin. Di serkê van herêman de jî xakên sînorê herêma Medya tên. Wekî tê zanîn Asos, Zelê, Dola Kokê xwediyê taybetmendiyeke wiha ne. Ev herêm di navbera hêzên Îranê û YNKê de dimînin.

Li gorî hinek çavkaniyên herêmê dibêjin ku ‘ji sedema dostaniya kûr a di navbera YNK û Îranê de, di vê mijarê de lihevdûhatineke veşirtî jî hatiye çêkirin. YNK dixwaze ku PKK ji van herêman were derxistin û li şûna wana hêzên Îslamî yên nêzî Îranê bi cih bibin. Wê demê him li hemberî PDKê wê xwe bihêztir bibîne û him bikaribe di giştiya Iraqê de bibe xwedî hêzeke nû. Lê heman çavkanî diyar dikin ku wê demê YNK wekî topeke agir hilgire dest xwe, wê ev topa agir di serî de bikaribe YNKê bi xwe bişewitîne. Çavkanî dibêjin ku PKK dem bi dem be jî li gotina Mam Celal guhdarî dike bes wê Ensar ul Îslam qet guh lê neke û wê roj were ji sedema Ensar ul Îslam YNK û Amerîka, YNK û PDK û YNK û Hêzên din ên Iraqî bihev kevin. Ji ber ku Ensar ul Îslam dema li Qendîlê bi cih bibe, wê xaka Qendîl bibe warê hêzên dijberên Amerîka û warê perwerdehiya li dijî demokrasî û hebûna Başûr û giştiya Iraqê.

Çavkaniyên herêmê bi vê sedemê polîtîkaya derxistina PKKê û tengavkirina wê ji bo selameta Başûr û Iraqê wekî xetereyeke mezin dibînin û dibêjin ku ‘him Amerîka him hêzên Başûrî bi zordayîna PKKê di esasî de gora xwe dikolin. Li Şûna ku spasiyê ji PKKê re bikin, bi ser PKKê de diçin û ev yek bi kêrî polîtîkayên Îranê tê. Hesabên Îranê li ser Başûr û Iraqê hene. Hesabên Îranê li ser tevahiya herêmê hene. Ev tê zanîn û helwestên wê jî tên fêmkirin. Lê ya nayê fêmkirin helwesta Amerîka ye. Amerîka bi polîtîkayên xwe wekî li dijî Îranê xwe dide nasîn lê bi pêkanînên xwe ji Îranê re derfetan diafirîne û wê bihêztir dike. Ger PKK ji Qendîlê were derxistin wê Îran di herêmê de bibe hêza herî xurt û wê demê wê Amerîka nikaribe polîtîkaya xwe ya demokratîzekirina herêmê li ser Îranê pêk bîne. Ger Amerîka di vê polîtîkaya xwe de bi biryar be, berûvajî divê destekeke xurt bide PKKê û heta êrîşên ser PKKê siviktir bike. Hebûna PKKê ya li Qendîlê ji bo aramiya Başûrê Kurdistanê nîmeteke xwedê ye ku bi dest ti kesî nakeve. Divê rayedarên Başûrî di serî de spasiya xwe ji PKKê re bikin û rayedarên Amerîka jî şûna PKK wekî dijmin bi nav bikin, berûvajî di herêmê de dostê xwe yê herî bawerîdar bibînin.’

Di rojên pêşiya me de wê diyar bibe bê rewşa Qendîlê bi kîjan alî ve biherike û Başûr û Iraq ji vê çiqasî bibandûr bibe. Lê çi dibe bila bibe, rastiyek heye ku artêşa Îranê û hêzên wê yên saloxdarî ji bo parçeyek ji Qendîlê bi dest bixin û hêzên xwe yên li dijî Amerîka têdikoşin di vir de bi cih bikin, di nava hewildan û xebateke mezin de ne. Îran bi vê yekê dixwaze pêşî li ber êrîşeke gumanî ya Amerîka jî bigre.

HESEN HUSEYÎN DENÎZ

çapkirin