Li Ser Nameya Nivskar Birz Meden Ferho Ya Bi Sedema Branna Cangor Huseyn Denz end Peyvn Pwst

 

Hesen Huseyin Deniz

 

 

 

Birz Meden Ferho li gel min xwediy nirxek giranbuha ye. Di sala 1976an de ji bo li Dibistana Ziraet ya Sitenbol bixwnim m w bajar. W dem ji bo zoriy nekinim biray min mezin Huseyn ez bi birz Meden M. Emn Bozaslan dam naskirin. W dem her du birzan j li gel kar xwe y din kar nivskar rewenbriya Kurd dikirin. Zde derfet neb ku bi birz M. Emn re bimnim. Ten end caran me hev dt zdetir xebatn w yn li ser ziman kurd bala min dikiand. W dem t bra min ferhengeke w ya kurd heb min end caran xwend. Ji xwe w dem pirtkn kurd pir km bn. Birna Re Qimil n Xal Msa Anter, ferhenga birz M.Emn xebatn heval Meden hebn. L tkiliya min bi heval Meden re zdetir heftey rojek dim buroya w ziyaret guhdar li sohbetn w yn bi mvann dihatin gel w re dikir. Di saln dibistan de heftey rojek em dikarbn derketana derve ew roj j nv zdetir min li w buroy derbas dikir. Dikarim bjim ku min gelek tit ji wir girtin di wan nhatinan de min j dest bi nivsandina helbestn kurd kirin, ji ber ku ji w buroy bhneke kurdn dihat. -Pit re balk e ku mamosteya me ya dersn Inglz li ser deftera min helbesteke min a bi tpn kurd dt nivsandina kurd li min qedexe kir, l min bi ya w nekir domand ta ku b sedemek ji surgonkirina min a ji w dibistan.- Bel ji sedema v bhna kurdn rz hezkirina min a ji birz Meden re hn tezebna xwe ya wan rojn ciwaniya min diparze ji sedema hevaltiya w ya bi cangor Huseyn re btir xwediy nirxek giranbuha ye.

Di v salvegera ehadeta Huseyn de nameyek ji min re rkiriye. Ez bi v namey gelek hestedar bm. Ji bo v ez nameya birz Meden li jr wek rkiriye datnim ku bikeve xezneya branna ehd Huseyn di wjeya kurd de bi rka Pen-Kurd cih bigre. Bi rast di vir de berya ez dest bi bersivdayna nameya heval Meden bikim, dixwazim spaziya xwe ji bo Saziya Pen-Kurd, ji bo birz Zeredet Haco Mustafa Red bikim ku di v salveger de em neikandin di brann de tev li hestn me bn, bi me re parve kirin.

ehd Huseyn di pnsa kurd de windahiyeke wiha mezin e ku bi rast dema dixwazim li ser w binivsnim pir zahmetiy dikinim. Di wjey de ewqas xurt b, pnsa w ewqas dewlemend b ku ez bi i peyv dest bi nivsandin dikim, nivsandinn w tn ber av min ya xwe neecibnim. Bi dilek bi kul keder dikarim bjim ku di van saln em dijn de Huseyn sax ba, niha bi dehan berhem dewlemend tev li wje rojnamegeriya kurd kiribaya.

Huseyn ne ten di war nivsandin de, wek birz Meden j daye diyarkirin di tkiliyn xwe yn bi gel re de birast j mirovek gelr xwediy taybetmendiyn rbert mamostey b, dikarb di cih de bi wana re bibe yek, bandreke ern li ser wana bike wana bixe liv tevger.

Di drokn gelan de herdem pnsn mezin dernakevin. Dewleta Tirkiy hzn w yn tar j ev yek ba dizann ji bo w niv pnsn mezin heta ji dest hat dan ber guleyn xayin. Pit demeke kin salvegera ehd Msa Anter nz dibe. Ji niha ve barek giran li ser mil xwe dibihsim ku awa bikaribim nivseke mezinbna w bne ser ziman binivsnim. Bi rast cih wana nay dagirtin.

Wjeya kurd roj di her war de ghitiye derfeta pketin dewlemendbn, l qas v, windahiya van pnsn mezin wiha t bihstin ku roj sax ba na dikarbn qonaxeke grng di wjeya kurd de pk bnin. Bi v bawer bihstina v dixwazim hestn heval Meden parve bikim careke din spaziya xwe j re bikim:

Ne di xewn xeyalan de, ne di br baweriyan de, ne di roj evan de kes nikare bi a nava dil min bihise ku bikaribe giraniya v bibihse. Wek emeke tu av ji ser biikn, wek chaneke tu ronahiy ji ser qut bik, wek keleheke tu der bircn w hilwen, wek teyreke tu b bask b per bihl, dijmin wiha bi ser me de an bi ehadeta van pnsn azad. Ne yek, ne du, ne deh.... her pnsek gulek ji baxey wjegeriya kurdan, her pnsek trjek ji ronahiya roka li ser Kurdistan, her pnsek axnek ji kul kedern droka Medan heta roja me, her pnsek lvkeniyek li ser hinarkn ruy zarokn agir av...her pnsek kelem av neyaran...

Gel bi wjeya xwe dijn. Dayik dema zaroyn xwe dilornin ji wana re sitrann gelr, lorkn fertey dibjin ku her yek di droka gel de, bi qahreman, jiyan, hezkirin, pevn hest evnan hatine hnandin. Ev tev di navbera dev guhan de bi hezarn salan hatine jiyandin ji roja me re mrate mane ku di ser pnsa nivskaran de d derbas ser rpelan dibin diherikin ser xezneya mirovahiy...

Dewlemendiya gel bi and, huner wjeya xwe t pvandin. Xurtbna van xurtbna gel dide diyarkirin. Ji bo dewlemend xurtiya van j pwst bi pnsn xurt n azad heye. ima dibjim pnsn azad? Ji ber ku pnsn azad ten dikarin di wjey de ghandina qonaxeke n bidin jiyandin. Ten pnsn azad dikarin hest, raman, daxwaz, kfxweiyn gelan bnin ser ziman. Ten pnsn azad di encama livandina pnsa xwe de buhay w bi dlgirtin, ldan, kence, kober kutin didin. Ger roj bi sedan pnsn kurd li welatn biyan bi hesreta welat xwe disojin, ger roj bi dehan pnsn kurd di goristana dil gelan de bi nirxeke giranbuha dijn sedem ev hetera di livandina pnsa azad de ye buhay w kober be j, kutin be j, serbilindah rmeta her mezin bi nirx e.

Dijminn gel kurd bi v zanist her dem wek dara tu agir berde bin destdirjiya pnsn kurd dikin bi v yek dixwazin p li ber herikn coiya lehiya wjeya kurd bigrin. L ger min bi avn xwe nedtiba dibe ku min bawer nekiriba; li navsera iyayn Kurdistan bi dehan car neyar hatiye neft berdaye bin darn ber maz, daristan tev car li ser car ewitandine, her der bye xwel re, l bawerke bi hatina bihar re ji bin erd, ji nava w xweliy aviyn wiha teze, wiha xurt derketine ku neyar ji kerban re teqiya ye...

Birast serphatiya wjeya kurd pnsn kurd j wek dar deviyn Kurdistan ye; her dijmin dikuje disotne, bi dehan kat av j vedibin bi sedan pnsn n jidayik dibin. Dibe ku cih cangoriyan nikaribe were dagirtin l her km em dil rehet in ku pnsn wana li erd namnin hibra di pnsn wan de wek xwna di la de her xwe pak dike diherike, ew j xwe pak dike, n dike herikna xwe ya ser rpeln speh b rawestin didomne.

Pwst e em li tevahiya pnsn xwe xwed derkevin ku careke din kes nikaribe destdirjiya pnsn me bike. Gel bi xwedderketina li nirxn xwe dikare di nava mirovahiy de serbilind envekir be. Xwedderketin j bi domandina xeta nivskar, rojnameger, wjeger hunermendiya wan pnsan e.  Wan awa bi buhay girtin kutin pnsa xwe azad livandin j gav pade neavtin, ev bar li ser miln me ye j...

Rojnameger wjegeriya kurd ya bi hunera cangoriyn ji Ehmed Xan Cegerxwn heta Huseyn Denz Msa Anter di xaka zrn de hat andin hin b, roj ghitiye rojn bikivna xwe hv baweriya me heye ku di demeke kin de w bighje ekvedaneke rengn. Bi v hv baweriy careke din ehdn azadiy, pnsn azad bi rzdar bi br tnim, silav, hezkirin rzadariya xwe ji we keda we ya di pketina wjeya kurd de diyar dikim.

Hesen Huseyn Denz

 

 

HUSEYN  DENZ

 

Medeni FERHO

 

Di wje de nivsandina serphat braninan kar her zor e. Liqas v zory j hewqas bi nirx xwed wateyeke giranbiha ye.

Aliy zor, ji n de jiyana dil ye, daxdana kevikn dil lerizandina reika avn mirov in. Dema reka avn mirov lerizn, gotin ji mirov nabin, xrqa kelogr di nava xwsiya qrik de qea digire, bhna mirov diike.
Demeke dirj e dixwazim li ser Huseyn Denz binivsim.

Bguman gelek zor e. Ji ber ku armanca Huseyn mezin b. Gotinn w ku pareyn plann di ser w de dinanne ziman, ligel min bne serphatiyn di nava kiras mtolojk de pay. Mtoloj hunandineke bi tayn hevrm bi saya nifn komn xelk demsaln dr dirj derdikevin hol.

Hz himeta min ji bo tevna ferteh tr nne.
Nexasim ji bo Huseyn Denz ku her lept livandina w, her gotin bhndan standina w di nava frandineke Kurd de derdiket. Pnsa min li hember serphat brannn Huseyn Denz lewaz qels dimne.    

Dmenn w yn li ber avn min 2 helbest in, beravikn w yn qalin in,  axaftina di navbera w bav min de b ye. Ez, Huseyn Denz Mehmet Emn Bozarslan, li broya Cagaloglu gelek caran hatin cem hev, em li ser gelek byeran, li ser gelek ben edeb axivn pirran  guhdariya me li kek Bozarslan b.

L na, her s byer tn di piya brannan teva de rdinin.

Helbestn bi Kurd, li gor alfabeya Ingilz hatibn nivsanin di kovareke Tirk de hatibn weandin destpka hevdtin naskirina min Huseyn in. W helbest bi ziman Kurd l bi alfabeya Ingilz amade kiribn, di kovar de weandibn. Yan kirib sh, kirib ch... Min nameyek ji kovar re and dijberiya xwe an ziman. Pit ar-pnc rojan Huseyn Denz da dev deriy broya Cagaloglu silav kir. Hing bav min bi mvandar hatib Stembol, ligel min li bro b. P min Huseyn nas nekir, pit got: Kek Meden ew i nameya memurk b te ande kovar, min ew nas kir. Ber ku ez bersiv bidim, min ew bav xwe bi hev dan naskirin.

awa min got -bav min e,- Huseyn hew pa xwe da min, ber xwe da bav min mna giliy min li ber bike kete nava axaftin. 
Rast beravikn Huseyn yn cam qalin bala min kiandibn. Di reng temtla w de, di lebt axaftina w de dihate xuyakirin ku tgihit, dagirt tej ye. Tej bna w mirov dikare bi du aliyan binirxne, yek aliy zanist, aliy din j y heyecan... Huseyn di her du aliyan de bandoreke ern li ser min kirib.

Di nava axaftin de min gotin ji dev Huseyn girt got: Huseyn bhna xwe fereh bike... Huseyn got: Meden, ez bende bm ku tu, yan j kesn pwenddarn v mijar bi nivsk bersiva min bidin, ji ber ku demeke dirj e min li ber xwediy kovar dida, newrab helbestn Kurd biwene... Eger ji berdla nameya tund memurk, nivsek ba, hing riya gengeiy di kovar de vedib, heya demek ku polsan, yan j dozger deng xwe bilind bikira w dom bike.

Bav min j aliy Huseyn girt got: Biraziy min rast dibje... L min fam ne kir ew nameya memurk t i watey?

Huseyn hinek cidd: Apo, nameyeke tevahiya w 10 xzik in...  Pitre  bi ken, Apo name mna stda ku ew mirovn li dev dikann hember konaxa hikumeta Midyad dinivsin e.

Em her s keniyan, di nava ken de min got: Hewqas j na Huseyn...

Huseyn mna deng min ne kir, beravikn xwe ber bi jor hildan, rab ip, mna amadekariya na xwe bike; min km got ne zde... Bi gotina xwe re ber xwe da bav min got:  Pwiste biim... Apo tu heya keng li viray, dixwazim bm cem te.

Min, bo firavn destur neday.

Bandoreke ern li ser bav min kirib. Pit em bi ten man gote min: Mirovn wiha dilsoz in, heycana wan bingeha kar wan e, zrek in. Xortek ye.  

Pit pirtka min ya bi Nav Kaytan Osman weana di telewizyonn tirkan de ew gelek hrs kir. Car din bi w hrsa furandina Kurd de gelek tit gotin min. Pak armanca xwe da der, dev xwe kire ber guh min got: Em eniyeke nivskarn Kurd ava bikin, eger bi Tirk be j em ava bikin, mna Kek Musa, mna Kek Bozarslan.  

Er er Kek Huseyn, derfet nedan... Em tertbela kirin, hin ji me girtin, hin ji me pwist rev bn. Pit  derketina ji girtgeh j ne hitin yeka me bibe du.

Er er Kek Huseyn, te di oxira proz de kar kir, di nafa refn cengawern kurd de cih xwe proz kir.

Dostaniya min Huseyn ji nameya memurk dest p kir, heya weke ro, di nava dilsoziyeke efsn de berdewam dike. Min dixest hestn xwe bi helbestan bnim ziman destan Huseyn Denz binivsim, l hz himeta min tr nake. Hember kel germa Huseyn Denz ku bi her gotin livandin difriya pnsa min lewaz misr dimne.

 Zor e... Ji bo min zor e, dil min die, avn min tej dibin, hrsa min mezin dibe... Wje j bi hrs nay afirandin.

Daxdana dil, jkirina pareyek ji dil... periqandina mj... Bi her ehadeta ciwann Kurd re, gelo kjan pns hza gotinan, gelo kjan fire hza reng di xwe de dibne, da dikaribe bersiva dilopek ji xwna  ku erdngariya Kurdistan dixemilne bne ziman?

 Ligel min Huseyn hna bi avikn cam qalind, bi heyecana di nava germah dilsoziya kurd de di guhn min de dilorne.

Lewra dibjim: Her s byer  xweser babetn nivsandin ne.   

 

 

 

apkirin

copyright 2002-2006 info@pen-kurd.org