NEH SAL DERBAS BN!

 

 

 HESEN HUSEYN DENZ

 

 

Di ser byera 15 Sibata 1999an ku wek `Komploya Navnetew` li ser ser gel kurd rbertiya w hat gerandin t nasn, neh sal derbas bn komplo, dikeve deh saliya xwe. Di van neh salan de hn j pirsgirka kurd li hviya areseriyeke maql e. Tev hem pketin guhertinn li chan herm tev hem helwestn atiyane y aliy kurd, dewleta tirk hn j di siyaseta kutin mirin de bi heter tevdigere. Di chan de gelek dewletn desthilat n wek ngilstan pirsgirkn xwe yn etnk yn wek rlanda bi awayek hemdem tgihit areser kirin. Di sedsala 21. de, hz dewlet d bi tgihitineke himend nz er di navbera xwe de yn ji pirsgirkn netew, azad mafan tn dibin. Mirovah d tgihitiye ku heta qiyamet hzek nikare li ser hzeke din desthilatiy bimene. Dsa mirovah tgihitiye ku di roja me de rka areserkirina pirsgirkan, ji rbazn er cdatir j dikare rbazan deyne piya xwe aliyan ber bi wan ve bimene.  Di seranseriya qirn 20. de pirsgirkn netew civak pirah bi rbazn er dihatin areserkirin. L di dawiya w qirn de, mirovah tgihit ku bi kutin mirin ten xisar didin hev, didin xwezay didin nirxn mirovt. Li ser v tgihitin dev ji er beramber berdan dest bi hevkar sazkirina yektiyan kirin. Yektiya Ewropa, hevgirtina Netewn Yekby, Dewletn Yekby yn Amerka tev pit ern dijwar, di encama gihitina v rastiy de hatin damezirandin.

Di chan de ti er netew civak heta qiyamet nadome. Her erek div ern yan neyn vebir xwe bigihne encamek. Ji aliyan yek j yan div bi serkeve, yan bi binkeve ku daw li er were. L dema serkeftin binketin ji dest aliyan ney, d domandina w er xisar dide her du aliyan j. Di reweke wiha serbiser(pata) de, ger mejiy aliyan hebe, div li rk rbazn lihevhatin bigerin. Ger al wiha bi himend tevnegerin, jite w dem er wana dikare heta qiyamet xwe dubare bike her xwneke ne di cih de ji aliyan biherikne.

Niha ev sh sal in li Kurdistan tkoneke rizgar azadiya Kurd Kurdistan t meandin. Ji sala 1984an vir ve j bi awayek ferm er heye. Di saln daw de bi awayek yek al, dem bi dem ev er hatibe rawestandin j, l ji ber ku aliy din di rn xwe de bi heter tevdigere, mirov dikare bje bnavber ev er ev 24 sal in r ve die.

Her iqas di domandina er de her du al j xwe mafdar dibnin, l dinya alem dizane ku ji aliyan yek j nnertiya bmafiy, yek j nnertiya mafdariy dike. Di rojeke wiha de di demeke  bi v awah de, pwst nake mirov careke din vegere ser  rewa bor qala dagirkirin, bindestkirin parekirina Kurdistan bike. roj di chan de hem hz dewletn tkildar mijara kurd tev dizanin ku Kurdistan bindest e ji aliy dewletn Tirk, Ereb, Faris hzn navnetew, sermayeya global emperyalzm ve hatiye parvekirin. Ev tev li piya rizgariya Kurdistan azadiya gel kurd asteng in. Bindestbna Kurdistan bi daxwaza sermayeya global, dewletn emperyal, hzn sermayedar bi dest dewletn herm yn wek Tirkiye, Sriye, ran qismen Iraq t meandin. Div mirov li rewa roj li Iraq li Bar Kurdistan hatiye afirandin nenre di rastiya kurdan de xwe nexapne; ji ber ku ewlekariya w rew qet nne ev rast di rkariya dewleta tirk a li ser Bar de ekere hat dtin. Heriqas azadiya li Bar hatib peydekirin bi alkariya Amerka bib j, dsa w Amerkay r da Tirkiy ku firokeyn xwe bifirne raser gundn Bar Kurdistan mirin bibarne ser gerla gundiyn kurd. B guman hebna hzn PKK yn li w der, nikare bibe mahne hincet; ji ber ku PKK ji sala 1982an vir ve li w der xwediy hebnek bicihbnek ye. Ji bo v bila ti hz di nirxandina rastiyn aliy kurd de xwe nexapne. Rast i ye, ne i ye, div her kes bi himend bi beravgirtina drok binirxne. Bi rdayna rkariya Tirkiy ya li ser Bar re, aliy Ereb Iraq j di war Kerkk parvekirina neft de nsyatf ji dest kurdan derxist. Had em bjin, ra aliy tirk ji ruy PKK b, ba e, ma di w dem de, ra aliy ereb ji ruy k b? W dem mesele ne hebn an tinebna PKK ye; bila kesek xwe nede ser hesabek a. Mesele hebna destkeftiyn kurdan e. av van hzn desthilat bar nabe ku kurd bibin xwdiy destkeftiyek Amerka j yek ji van hzan e. Bi van byern daw Amerka j xwest peyamek bide aliy kurd bje; `ling xwe li gor lihfa min daye we dirj bikin. Binrin ku hn j zdetir dirj bikin, ez av we derxim.`

Ger hzek dixwaze li Kurdistan siyaset bimene, div v rastiy bide ber av. Y nede ber av, nikare ji bo demeke dirj xwe li ser lingan bigre.

Li Rojhilat Kurdistan j areseriya pirsgirka kurd di helwesta Amerka de t xitimandin. Amerka di peyv de wek dijber sazmana ran xwe dide nasn, l di pratk de bi hem kiryarn xwe xurtkirina sazmana ran p de dibe. Destdirjiya Amerka ya li ser Afganstan, li ser Iraq li ser PKK; ji bo sazmana ran derfeteke xurtbn afirand. Bi taybet komploya 15 Sibat bi kr sazmana ran hat ku areserkirina pirsgirka kurd bigre hember xwe. Dema rbertiya gel kurd hn dl neketib dest delweta tirk li ser erka xwe b, ran di tevahiya hevdtinn xwe yn bi PKK re de, sedema neareserkirina pirsgirka kurd wek helwesta dewleta tirk an dida ekere diyar dikir ku ger dewleta tirk were safkirin, ew ji mj ve amade ye mafn kurdan binase. L bi dlgirtina rbertiya gel kurd re, ev nrn helwesta aliy ran j hat guhertin. Aliy ran niha ne km aliy Tirk, heta cih bi cih ji aliy tirk xwnxwartir tevdigere. Bguman v wr hz ji alkariya Amerka ya diyar nediyar digre.

Ji xwe alkariya Amerka ji dewleta tirk re diyar e ew bi xwe j bi dengek bilind ekere dike. Amerka v brbn ji ku tne? Bguman ji parebn lawazbna kurdan! Li chan zde nehatiye dtin ku dewletek derkeve hol neyartiya gelek beyan bike ew gel bdeng bhelwest bimne. Dsa li chan km hatiye dtin ku dewletek bi hem hza xwe bi awayek ekere nav di xwe de bide bi v awah pl mafn her bingehn gelek bike ew gel deng xwe qas t xwestin dernexne. L mixabin rastiya gel kurd wiha ye. Heta hinek kurd ji bo ku PKK dixwaze v rastiy biguherne tdikoe, w rexne tawanbar dikin.

Li tevahiya chan bigerin rastiyek ji rastiya kurdan ecbtir hn nabnin. Kurdek bi hsan dikare ji rastiya xwe dr bikeve, bervaj biqulipe v j ji xwe re wek serbilindahiyek binase! Ecb e! Li welatek din chan be, w li ser v yek hev bixwin, l di nava kurdan de asay t dtin. Mirov xiyanet li gel xwe, li mafn gel, li xwe dikin qet zde ne xema wan e.

Rber gel kurd bi komploke navdewlet dl hat girtin; bes div ling v y ji nava kurdan j mirov ti car jibr neke. Ger kurm dar ne ji dar ba ya, dar ewqas z nediket nava dest ling desthilatdaran. Dlgirtina rbertiy encama planek tasfiyekirina tkona gel kurd b. Plan i b? Tevgera serhildr a kurd ji hol rakin, li cih w tevgereke di rka sermayedariy de bnin ser dar! Apo nedihat ser rka sermayedariy! Apo vna xwe radest Amerka Ewropa nedikir! Apo dev ji sosyalzm, azad rizgariya kurd bernedida! W dem Apo ji bo berjewendiya sermayedariy ya li Rojhilata Navn xetere asteng diafirand! Divb ev xetere ji hol hatiba rakirin! Lbel dsa divb li cih w hin kesn din derxistibana p ku karbana bandr li ser ava em tkona kurd bikrana! Van kesan j divb vna xwe radest dest wana kiribana!..

Her tit di v arowey de hat plankirin. Bi dest kurdn li gor xwe girtin, dest wan dan dest hev ew rakirin ser lingan. Kurdn ne li gor xwe j, di chan de j re buhistek cih nehlan radest dest neyar kirin. Li gor xwe mesele saf kirin. L hesab wan mal li sk li hev derneket.

Apo bi dlketin re rewa hatiye guhertin nirxand dest bi guhertina stratejiy kir. Diyalektk dibje ku dema rew, merc cih dem were guhertin, div nzkat, helwest, raman her tit li gor v were guhertin. Bi dlgirtina rbertiy re ev rzika diyalektk derdiket p divb Apo li gor w tevbigeriyaya. Ger wiha nekiribaya dibe ku tita maye j ji dest hatiba revandin. L bi guhertina stratejiy, tevgera azadiya Kurdistan ji ber dev diran sermayedariya tinekirina kurdan kiriye armanc hat filitandin. Tkona di xeterey de careke din ket ser rka asay. Bi v reng plan komplyn li ser rbertiy dek dolabn li ser gel kurd hatibn gerandin bi pvaneke mezin vala hatin derxistin.

Niha tkna rizgariya kurd tevgera v tkon dimene, ji her dem zdetir bi biryar, xurt vneke domdar di rka xwe ya asay xwezay de dimee. Di van sh saln me li pey xwe hlan de, derket hol ku gel kurd ji goristana t de hatib binerdkirin ser rakiriye, zindbna xwe raber kiriye, vna xwe ya jiyan an daye ji v j zdetir biryara xwe ya sazkirina Kurdistaneke azad, wekhev demokratk vebir kiriye. Gel d hatiye qonaxeke wiha ku xwe bi xwe dikare li mafn xwe erkn xwe xwd derkeve. Ev ji bo gelek wek gel kurd biyaniy nirxn xwe b, ji serkeftin binirxtir e; li ser v, dikare bi dehan serkeftinan bi dest bixe.

Di er germ di navbera kurd tirkan de, di deh saln destpk de (1984-1994) derket hol ku dewlet arta tirk nikare pita aliy kurd bne erd. Rast e, ku hza gerla tr nekir li hember arta tirk serkeftineke daw bi dest bixe. L tev di NATO de duwemnbna arta tirk j, w j nikarb zora gerlayn kurd bibraya. roj rew h zdetir wiha ye. Tev hem teknka kujr a di dest arta tirk de, hn j gerla dikare bigre ser qereqoleke w heta j bikuje dl bigre. Ev ji bo arta tirk ermeke mezin e! Di rastiy de binketinek tknek e. L dsa j mirov encama er di navbera aliy kurd tirk de wiha binirxne ku her du al serbiser mane. Yek nikare pita yek bne xwar!

Di rewake ku komplo bi ser neketiye, hz nikarin zora hev bibin, di her du aliyan de westandin, jirderketin(etet, rantxur, hilwen) tn dtin de, ya rast ew e ku al li hev rnn pirsgirka xwe bi gengeekirin areser bikin. d di reweke wiha de ti wateya dirjkirina v er namne, sed saln din j were domandin, xala bigihjey, xala ro hatiyeyye.

L em dibnin ku tam j di qonaxeke wiha de partiyek wek AKP bi nav ola slam derdikeve ol dixe bin xizmeta dagirkeriya tirk dijminatiya kurdan. Heyf e ku kurdn li gor dil sermayedariy j p re dibin yek bang gel dikin ku destek bidin v partiya xwnxwar. T zann di saln pit 1990 de j bi nav ol, li ser nav Allah li Kurdistan bi sedan rber, rewenbr, rojnamevan demokrat qir kirin. Hn j dewlet hesab wan nedaye. Her dema tevgera azadiy pketin dij, kelemeke wiha bi nav ol derdixin py w ji serkeftin pa de dixin. Di saln pit 1990 de PKK bi tkona gerlan rabna gel re pirr nz bidestxistina serkeftin bib; l hza bi nav xwed ji aliy sermayedar desthilatdariy hat pkkirin, di v rk de b kelemek mezin li gor xwe encam j girt.

roj j di temambna neh saliya komploya navdewlet de, dijminn gel kurd careke din bi konsepteke git bi bikaranna hestn ol dixwazin li piya gel kurd bibin kelem. Bi dest AKP, bi dest Fethlahiyan, bi dest kurdn bkr dixwazin germahiya gel sar bikin, rabna gel daxnin pleke tasfiyekirin di ser baregehn gerlan re biheriknin. Ji aliyek ve bi zordariyn li ser DTP tn meandin, ji aliyek ve astengkirina apemen ragihandina  aliy kurd, ji aliyek ve rn dibin ser gel, ji alyek ve operasyon bombebarandinn li ser gerlan, ji aliyek ve roj bi roj kutina rbertiya gel tev dema dikevin ser hev, bi hsan mirov tdigihje ku gel kurd di qonaxeke gelek grng kambax re dibore. Ger gel kurd bikaribe v qonax serkeft biborne, w ev serkeftin w bibe ber bi serkeftina domdar a bidestxistina azad, wekhev demokrasiy ve. L na ku di v qonax de bipeke, dibe ku bi deh salan tkon bi pa de bikeve!

W dem, di ketina sala dehan a komploya navdewlet de, dersa ji van neh salan were derxistin a her grng xwezelalkirina kurdan yekgirtina li ser v bingeh ye. Dema kurd di biryara tkona azadiy de xwe zelal bikin li ser v bingeh yektiya kurdn her ar parey saz bikin, ti hz nikare pita wana bne erd. L na ku bi nav kurdayetiy hinek hz av ji dijmin re biqurminin ji dijmin zdetir r ser tevgera azadiy bikin p re rkn neareserkar wek rkn areserkar derxnin p bi v awah werin ser dek dolabn dijmin heta bibin hevkar objektf yn dijmin, kar aliy kurd zahmet dibe!

Di ketina deh saliya komploy de ekere ye ku komplo bi ser neketiye, l nay w watey ku derfetn serkeftina w bi tevah ji hol hatine rakirin. Aliy kurd bi berxwedaneke mezin xwe ji tkn filitand ket ser rka serkeftin. Niha pwst e di v rk de d li encamgiriy bigere. Bi v sedem sala 2008an saleke azmn ye. Di v sal de aliy kurd div li hember aliy tirk topyekun tbikoe; ji ber ku aliy tirk bi pitgiriya chan bi awayek topyekun bi ser kurdan de t. Ger kurd v sal bikin a xwe, w bikaribin bigihjin armancn xwe yn azad, demokras rizgariy. Bi v armanc careke din diyar zelal dibe ku berxwedan w gel kurd bibe serkeftin, yekt w bibe serdariy!

 

HESEN HUSEYN DENZ

 

 

 

 

 

 

 

apkirin

copyright 2002-2008 info@pen-kurd.org