Ber Werger Xwendin T



Husn Dsen

HusenDuezen@aol.com

...............................................

Eger hn Kurd dixwazin bikevin nav miletn meden klaskn edebiyata dunyay wergernin. Ebdullah Cevdet

 


W: Werger i ye, hunereke awan e? Em dikarin wergera her ba awa bidin pnasandin?

Husn Dzen: Li gor gelek pvanan werger dikare b dabekirin. Ji bo bersvandina v pirsyar, div em p werger bikin du bean: Wegera devk ya nivsk. Yektiya Wergran a Navnetewey, FIT(Fdration Internationale des Trakducteurs) werger dike s be: Wergera devk, wergera teknk/zanist wergera wjey. Ez bawer im, mebesta pirsyar wergera wjey ye. Merov dikare bi kurtay bibje ku werger veguhezandina nivsek ji zimanek bo yek din e. L div p re j b gotin ku werger, mna karek hizr his zaf kopleks e. Di kar werger de div gelek hoyn ku carnan hevd red dikin pk bn, lewra gelek caran kesn di v war de kar dikin, an alaqedar in, gotin ku werger ne mumkun e.

car gava ku hn dibjin werger hunereke awa ye?, hn diyar dikin ku werger hunerek e. Van saln daw li gelek welatan gotbj hatin kirin, ka b werger zanist an huner e. Bel, wergera wjey hunrek e, lewra ji bo pkanna w ji zimanzanan btir pwist bi hunermendan heye. Gelek caran ji bo wergereke biserket zanebna du zimanan tr nake. Ez ji ezmnn xwe dizanim ku zanebna zimanek ji cih ku ahgahdariyn di ferhengan de tr nakin, dest p dike.

Div wergr xwe bigihne peyvn di nav peyvan de veart, peyvn ku nehatine gotin, yn ku di ser tevna hevokan re xwe didin his kirin. Div hizrn ku hevokn ziman resen anne p ne ji peyvan l ji rzkirin an bichkirina wan karibin bn xwendin.

Zimanzan alman von Wilamowitz-Mllendorf hn di sala 1891 de gotib: Tit rast ew e, ku merov guh nede tpan bide dv ruh, ne peyvan ne j hevokan wergerne, belku hizir hisan werbigre wan ji nve vebje. Div kiras nuh bibe, naverok j wek xwe bimne.

Ji bo amadekirina wergereke ba div wergr herd zimanan ba bizanibe. Ji bo ku merov zimanek ba bizanibe j div merov civaka w ziman ba nas bike. car ka gelo merov keng civakek ku ne ya merov e ba nas dike, i pvan ji bo v yek hene?

Dtina pvanek ji bo bersvdana v pirs zaf dijwar e, lewra ez dibjim pvana her girng encam bi xwe ye. Dibe ku hn bipirsin b encama biserket awa diyar dibe? 

Ya her ba ew e ku pit werger qediya merov w bi deng bilind ji dosteke/ xwe re bixwne. Wergera ba dikare gelek xulekan b xwendin; 10, 20 heta bi saetan j, ya xerab nay xwendin. Pit end xulekan merov dilikume, refleksn av nikarin girdann di nav peyvan de pk bnin. Awaza xwendin wateya peyvan ji hev dr dikevin. Eger wergr bi xwe bawer be, div tavil bje ev xebat hn ne kemiliye, div ez hinek din li ser kar bikim.

W: Wergr k ye, xwediya/ i huner ye? Ketina nav ziman chana zimann cuda kifeke awan e ji bo wergr?

Husn Dzen: Wergr k ye, ger ez bi Novalis re v pirsyar bibersivnim, wergr niviskara/ niviskaran e. Wergra/ wjey ew kes e ku, ber her tit naveroka anda gelek vediguhezne ser ziman gelek din.

Di encama gotbjn van saln daw de, pwendiyn di navbeyna ziman resen y werger de mna ntertextualtt ji n ve hat tarf kirin p re j ge kirin. Monopola zankoyan zimanzaniy ji ser lkolnn li ser werger hatin rakirin. Niha di nav kar zimanzaniy de tene wergera pragmatk(zanist/teknk) heye, her wergera wjey li dervey w hat dtin. Bguman werger by ferhengan, by agahdariyn zimanzaniy, ango by alavn xebat qet nabe. L ji ber ku, by daxwazeke ji hundur wergr, by lham j xebata werger nikare pk b, mirov dikare bibje werger hunerek e ku bi zanist re ji nz ve tkildar e. Bi taybet ji bo wergera wjey pdiv bi hunermendn wergr heye.

Kesayetiya wergr, xwendina w/, ezmnn w/ yn di jiyana civak de zaf girng in. Wergr div ji herkes btir karibe xwe bixe na kesn din. Ez tim dibjim: Ber werger xwendin t, ji bo ku ew berhema ku t xwendin karibe b wergerandin j div wergr ruh w fam bike, awaza w nasbike. Ji bo kar wergera wjey zanebna herdu zimanan tr nake.

Wegera biserket dikare ji aliy wan kesn ku ziman biyan ewqas ba dizanin ku bi w ve negirday ne, b pkann. Kesn ku ji zanna xwe ya zimn ba nebawer in, bi peyvan ve zeliq dimnin, gelek caran dibjin ku ew ji ber prenspn xwe wisa dikin, ne ji ber lawazbna xwe.

Bi ya min, ne wergerek tirsonek ne j yek bipaye dikare wegereke biserket pk bne.

Gelek caran ji min t pirsn b ez i teknkn werger pniyar dikim. Gava ez dibjim u teknikn ku ez bjim tune ne ya her girng ew e ku her wergr ezmnn xwe bi xwe bike ya girngtir j ew e ku merov di encam de wergereke biserket pk bne, ez ji awirn xwediyn pirsyar fam dikim ku bersva min ne bi dil wan e. Ev helwest j bi pirsyara ku me li jor qal kir, ka b werger huner e an zanist e, girday ye. Ger werger zanist ba - gelek salan li zanngehn Ewropa wisa hat pejirandin - diviyab merov bi hin teknkn w j girday bimaya d encam j karba bihata dubarekirin. L afirandina berhemn wjey ne karek zanist ye, qe nebe piraniya nivskarn dunyay yn biserket  ne li zanngehan bne nivskar. Ez dibjim, werger j titek wisa ye. Ji prenspn teknk btir encam girng e. rya ku die wir j ne yek ten ye. Ma ku ji hem hunern din re prenspa ku merov nikare huner bi xwendin fr bibe derbas dibe, ima ji bo wergr werger j heman prensip derbas nebe? Di wergera wjey de gelak caran ji teknkn xebat btir ew deng ku ji hundur merov t btir dibe alkar.
Kar werger, dibe sedem ku merov bi ziman xwe re j ji rewn normal btir bikeve peywendiyeke nzk. Ku werger hoyn pkanna werger ji merov nexwazin, merov li ser ziman xwe pirr nahizire. car ku werger ji merov dixwaze ku merov bikeve nav ruh zimanek din, hng merov derfetn ziman xwe j ji nz ve nas dike. Lewra ez bawer im ku ji bo bipdexistina zimanek wergera ji zimann din ji her tit btir dibe alkar.

Carnan j dibe ku wergr di berhema resen de prg agahdariyn ewt b. Di rewn wisa de, div wergr karibe wan sererast bike bi aweyek destnan bike ku w ew sererast kirine. Ji ber ku di berhemn kurd de ez gelek caran rast ewtiyn wisa hatime, min pwist dt ku v xal bnim zimn.

W: Pwistiya werger ji i sedeman derketiye hol, destpka werger awan ji kijan dem dest p dike?

Husn Dzen:
Bi baweriya min ji cerg ku mirov bi hev re ketine dan stendin pdiviya werger j heye. Keng mirovan dest p kiriye li ser zimn hizirne, hng werger j bye babet ji bo hizirna  wan. L bi dem re her naveroka w, kar ku j t xwestin hatiye guhertin.

Werger Ahda Kevin gelek caran bi hev re tn bilvikin, wek mnak cara pn ew beriya Zayn di sala 250 de ji bir hatiye wergerandin bo Yewnan. 

anda gelek, adet, br baweriyn w gel vedihewne, ku pabingeh civak pktne. Wergern wjey, ku beek ji jiyana and ne, pabingeh civaka ziman ku j t wergerandin nan civaka ziman ku bo w t wergerandin didin.

 

W: Rist rola werger di pxistina wje civak de, di hevnasna netewe andn cuda de i ye?

Husn Dzen:
Bi rya wjey, mirovn ji dever andn cih derfeta hevd naskirin dibnin; gelek caran statstk an agahdariyn lkolnn zanngehan nikarin jiyana rojane, his nirxn neteweyek derxin pber mirovn ji neteweyeke din. Ten wje xwed hzeke wisa ye ku jiyana takekesn civak j raxe ber avan j j girngtir bandor li ser hisn mirovan bike. Agahdariyn ku xwe nikaribin bigihnin hisn mirov, di qada himendiy, areveya aqil de bimnin, ne karin civak bip de bixin, ne j dikarin w xuk biratiya gelan pk bnn, ku gelek caran di drok de hatiye daxwaz kirin. Pir pir ew d wek durumeyn vala bimnin; Bij Enternasyonalzim! hwd.
 
Ber her tit dan standina gelan bi rya wergern wjey pk t. Wergera ji zimann biyan beek ji wjeya netew ye, lewra yek ji 5 komteyn PENa navnatew `Komteya werger maf zimn` e.

arensa gel polon Kurdan di gelek cihan de diibihe bi hev. B awa wjeya Romay bi rya werger ge bb, ya Polonyay j bi rya werger dest bi gebna xwe kir. Lewra min dil heye ku ez qala helbestvan wan netew y yekemn, Jan Kochanowski(1530-1584) bikim. Kochanowski, ji bo ku xizmeta ziman xwe bike gelek berhem wergerandine bo Polon. Bizanebn w ji nivskar babetn cih werger pkanne; ji Carmina Horaz heta bi lyada Homeros gelek berhemn din. Taybetmediyeke Kochanowski j ew b ku gelek caran di wergern xwe de ji berhema resen bidr diket, ew sererast, kurt dikir navn ku ji bo xwendevann polon dijwarbn bi yn polon re diguhertin. Bi v ry heta j dihat naverokn jiyann welat demn din nzk xwendevann polon dikirin. Wer xuyaye ku N. Zaza j wisa kiriye; Wek mnak roka nivskar fransiz Alphonse Daudet, strk di hejmara 33an a Hawar de adepte kiriye, ku hevoka w ya yekemn wisa dest p dike:Gava li zozann Span Xelat min pez xwe dirandin, carna hefteyin diborn b ko ez deng tu nsanan bibihsim.  

Bguman bandora van titan hemiyan li civak dibe. L gava em bixwazin peywendiyeke raste rast di navbera werger civak de deynin, div ber her tit werger dengvedana ruh civak civak j dengvedana ruh werger be. Hng d guhertin karibin di civak de pk bn. Mebesta min ne guhertinn sstema siyas an j abor ne. Mebest p ew guhertinn ji bin de ku civakan daf didin, pskolojiya wan a civak diguhernin. Ji bo van karan div takekes bn guhertin bi baweriya min bi rya wergern biserket j ev kar dikare gavn ba bi p de bavje.

 

W: Di paeroja kurdan de tkiliya nivskar civak bi werger re iqas b hn niha rewa werger di i ast de dibnin?

Husn Dzen:
Qeder ku ez dizanim droka werger di nav Kurdan de ne pirr kevin e. L dsa j em dibnin her ku derfeta wan bye, Kurdan bi rya werger daxwaza xwe ya dan standina bi zimann din re, dyar kirine. Wek di gelek zimann din de bi kurd j wergera Incl bi tpn ermen hn di sala 1872an de bi nav Peymana N li Stenbol hatib apkirin.

Komara Tirk, pit er chan y yekemn hem kesn ku di nav snorn w de man, Tirk hesibandin bi hem alav derfetn xwe Kurd qedexe kir. Pit avakirina Komara Tirk, gelek ronakbr xebatkarn anda kurd ji near derbas Sr bn. Di kovara Hewar de ne ten hmn rziman alfabeya kurd ya latn hatin dann, ligel gelek nivsn wjey hin mnakn werger j ji zimann din hatin belav kirin. Bi wergera Kamran Bedir-Xan hin be ji seyahetnameya Ewliya eleb, arnn Xeyam, Hedsn Pxember hwd. derketine. N. Zaza j end mnak ji Fransiz adaptey Kurd kirine. Her weha di kovara Gelawj de a ku di sala 1939 de dest bi weana xwe kir heta 1949an dom kir, 114 kurterok hatine belav kirin. 82 ji wan  wergern ji zimann din(Wilde, Balzac, Cehov, Tolstoi, Ehrenburg hwd.), 32 yn nivskarn Kurd bn. Pit damezirandina Yektiya Sowyet,  Kurd li wir derfeta xwe derbirn dt, gelek mnakn werger j derketin hol.

Xebatn her berbiav n werger j li dervey welt, bi dest wan kesn ku pit cnteya leker ya 1980 ji Tirkiy reviyan n Swd gelek welatn din, hatin kirin. Di van 25 saln daw de bi sedan berhemn wjey ku di nav wan de ji klaskan bigirin heta pirtkn zarokan ch digirin, hatin wergerandin. Pit guhertina hin yasayn Tirkiy gelekan ji wan derfet dtin, ku li Tirkiy j bn belav kirin. gelekn din j hatin wergerandin. Ji Tirk bo Kurd ji Kurd bo Tirk her die hejmara wergeran btir dibe.

Derfetn Kurdan ji bo werger ji y hem geln din btir in; ji ber ku welat wan li end dewletn cih hatiye parvekirin, Kurd ji xwe zimann wan dewletan, Ereb, Faris Tirk dizanin. Qe nebe gelek ji wan van zimanan zaf ba dizanin, civakn van zimanan j nas dikin. J p ve gelek Kurd li welatn Ewropay dijn. Di van end deh saln daw de derfeta frbna zimann van welatan bi dest xistin; li gelek welatan niv 2. an 3. giht ku hem Kurd hem j ziman welat ku l dijn ba dizanin. Li Rsyay, hin komarn Sowyeta kevin j gelek Kurd hn j dijn, qe nebe li gel Kurd bi Rs zimann mna Ermen ba dizanin. Gelekn ji wan pit herifna Sowyet, near man ku biin welatn din, l wan ew zimann ku fr bbn j bi xwe re birin.

car gava ku merov v neq dide ber avan diyar dibe ku km ziman dimnin ku Kurd bi wan re ne di tkileyeke aktiv de ne. Dibe ku wergern ji zimann mna n an Japon niha bo Kurd nikaribin bn kirin.

L mixabin qeder em dibnin Kurd ji van derfetn di dest xwe de km sd werdigrin. Gelek wergern ku van saln dawiy pk hatin j ji ziman duwemn an syemn hatin kirin, hin ji wan j ji zimann ku wergr di tkiliyeke bisnor de ne. Wek mnak S.B.Sorekliy ku li Awusturalyay dij bi Ingilz re di tkiliyeke xurt de ye, romaneke H.Bll ji Alman wergerandiye bo Kurd.(Ez v dawiy agahdarbm, ku S.B.Sorekli ziman edebiyata alman di zanngeh de xwendiye bi salan wek mamosteyek ziman alman kar kiriye) S.Roan ku li Swd dij pirtka nivskar fransiz Guy de Maupassant ji Swd wergerandiye. Di saln destpka surgun de li Swd, nivskarn wek H. Met F. Ceweri, S. Demir gelekn din j ji Swd yan j ji Tirk gelek mnakn wjeya dunyay wergerandin bo Kurd.

Bi nav Stille Post (posteya bdeng) lskeke zarokan li Almanyay heye, ku piek diibihe bi Ken Mas. Zarok rz dibin an dibin xelek, yek ji wan dest p dike di guh crana/ xwe de peyvek an hevokek bi kurpist dibje. Cran w/ j i bihstibe di guh ya/ kleka xwe de dibje. Gava dor t kes dawiy, ew j bi deng bilind tit ku bihstiye dibje. Hng hem civak ji kenan li ser pit dikeve, ji ber ku her yek ji wan titek dibje crana/ w/ titek din fam dike ji crana/ xwe re dibje. Gelek caran tu pywendiya peyv an hevoka destpk ya daw bi hev re namne. car ku hem zarok titn ku bihstibn bi deng dibjin ken zarokan hn j bilindtir dibe.

Wergera ji ziman 2. an 3. j titak wisa ye, lewra ez dibjim ku ne ji near be div ji ziman berhem y resen b wergerandin. Kes ku li Swd dij ji Swd, y li Fransay ji Fransiz, y li Almanya, Siwsre Avusturyay ji Alman hwd., ji xwe li Tirk, Iran, Sr raq tra me Kurd hene ku ji wan zimana wergernin. Ber bi end salan M. Aydoan romana O. Pamuk Nav Min Sor e (Benim Adim Krmz) ji Tirk bi kedeke pirr wergerand bo Kurd. Mala w ava. L ez bawer im, ne ert b ku yek wek Mustefa - qeder ez dizanim Swdiya w j tra werger heye - wegeranda. Kesn ku li Tirkiy dimnin hem bi Kurd hem j bi Tirk re di pywendiyeke aktiv de ne, dikarbn wergernin. Ku Mustafa ew dema xwe dabaya wergeradina berhemeke ji Swd d hem pirtkxaneya kurd dewlemendtir kiriba hem j ji bo gekirina peywendiyn di nav Swd Kurdan de karek ba kiriba.

Wer xuyaye ku bi dem re hin nivskarn ku werger j dikin ev tit dan ber avan; H. Met ber bi du salan novela nivskar swd Gran Tunstrm Jiyana Rastn ji Swd wergerand, herweha F. Cewer j van saln dawiy end pirtkn ciwanan ji esl wan swd wergerandin, yn Astrid Lindgren hwd. Swd ziman resen gelek pirtkn zarok ciwanan e. Bi taybet van saln dawiy gelek ji wan hatin wergerandin. Kesn wek Evin Anik, N. Zaxuran, Serkan Brsk, Mustafa Cizr Mehmed Dehsiwar bikman pirtkek ji wan wergerandine bo Kurd. 

Van 20 saln daw gelek berhemn wergerand dern, div hejmara wan hn j btir bibe. Heyf e ku kontrolkirina qalteya wan t ji br kirin. Ka gelo wergera end berheman ji van biserket ye, km t gotbj kirin. Gelek caran merov dibhze ku berhemn wergerand qet nayn xwendin, l sedem i ye, heta niha li ser nehatiye rawestandin.

Dema ku di saln 80yi de gelek pirtkn zarokan li Swd hatin wergerandin, wergera wan di destpk de ewqas xerab b ku km dihatin bikarann. Wer xuyaye ji tirsa guhdarvan an xwendevann bik n rastgo, her wergera wan tir b. 

Gelo heman tit ji bo pirtkn mezinan j pk hatiye an na, em nizanin. Mixabin rexnegiriya kurd - ku bisnor be j - li ser berhemn wergerand qet ranaweste. Ji bo ku werger karibe bi kar xwe rabe, div ev rew j roj ber rojek b guhertin. Div berhemn wergerand by kontrola edtorn xwed ezmn qet newein. Ji bo ku gotbj li ser wan karibe b kirin div di alakiyn wjey de cihek taybet ji wan re b veqetandin. ji her tit j girngtir div b pejirandin ku werger karek zaf dijwar e, li rya ku keda wergran b bedel nemne b gern. Ger ev tit pk neyn dibe ku hejmara wergern ku nayn xwendin pirr bibin, l y bi kalte d her km bin wergrn jr profesyonel j d qet nebin. 

Van saln dawy gelek berhemn kurd li Tirk hatin wergerandin. Rew giht w astey ku carnan berhem wergera w ya tirk bi hev re derdikevin bazara pirtkan. Ev rew piek me ber bi aliy werger y siyas de dibe. Di drok de werger, bi armancn cih hatiye pkann; wergern Romay ji Yewnan xwed karektereke dagirker bn, wergern bo Fransiz yn kilask aliyn wan neteweper hebn, wergern di dema romantka Almanyay de pk hatin dikarin lberal bn dtin, gelo ev wergern ji Kurd bo Tirk tn kirin aliyek wan berdewamkirina asmlasyon tune be? Ji bo avakirina nasnameya geln mna Kurdan ziman zaf girng e, lewra div cdatiya ziman Kurd ji y wan dewletn ku Kurd li wan dijn, b diyar kirin. Em dizanin, ku peywendiyn di navbna Kurd Tirk de ne mna yn du zimann din in. Qedexekirina Kurd ya gelek dehsalan, frkirina Tirk mna zimanek serdest, r nadin ku dansandina di nav van herd zimanan de, mna ya di nav du zimann wek hev de b dtin. Ji bo pkanna wekheviy, div alkariyeke pirr mezintir li ziman qedexeby b kirin. Lewra ez dibjim ji bo ku berhemn Kurd li Tirk bn belav kirin xwendin, yan div hinek ji wan qet wernegerin ser Tirk, yan j pit bi end salan. Mercn bazara pirtkn herd zimanan ne wek hev in. Newekhevbna gelek salan ne bi wekhevbn, l bel bi newekhevbn dikare ji hol rabe.

By pkanna an liberavgirtina van xalan d wergera wjey nikaribe watinya xwe ya bingehn bich bne; ew nikaribe pabingeh civaka ziman Kurd nan civaka ziman Tirk bide.

Ber bi end hefteyan wergera hja Recep Dildar ya romana rahmet Syit Alp Dewran gihte min. Ez p zaf dilad bm. Ez bawer im Recep kedeke ba dayiy. Mamoste Seyit ji Kurd zaf hez dikir. Wergerandina van berhemn ku bi dest Kurdan bi ruhek kurdewar l bi zimanek din hatine afirandin, zaf girng e.

Mixabin hn j Kurd giraniya ku pwist e, nadin werger. Ez hvdar im ku ev rew j b guhertin. Amadekirina dosyayeke werger karek zaf binirx e. 


W: Gelo wergera di nava zaravayn kurd de iqas cih w heye? Ger ku cih xebat be dikare roleke awan bilze i bar di yekgirtkirina ziman kurd de sivik bike?

Husn Dzen: Werger dikare gelek karan werbigire ser xwe; ew dikare ji zimanek mir(mna Latn) wergerne bo yek zind, dikare berhemeke heman ziman wergerne ziman hevdem ku p t axaftin nivsandin. Bi tevah behsa wergera interlingual dibe, lbel wergera intralingual gengaz e di rewinan de pwist e j. Wergera di nav zaravayn heman ziman de j intralingual e. Bik wergera di nav devokn Kurd de j dikare bibe.
Li gor kar ku j t xwestin werger dikare p rabe.

Ez nizanim b mebest bi zaravayn kurd i ye. Ku mebest p peywendiya di navbeyna Zazak Kurmanc de be d bersiva min cih be ji bersva ji bo peywendiya di nav Kurmanc Soran de. Ez dibjim di v dema ku em t de ne, ku bi Kurmanc gelek berhemn wjey hene yn Zazak zaf bisnor in, div bi Zazak j hn gelek berhem bn nivsandin. L ji Kurmanc bo Soran ji Soran bo Kurmanc div gelek ji berhemn hene bn wergerandin an adaptekirin. Bi ya min adaptasyon d tir be. Div cdatiya rziman ya di nav zaraveyan de b destnan kirin, l b reweke wisa ku xwnern herd zaravayan j ji titn ku hatine nivsandin fam bikin. Wek mnak bi rya jrenotan, ferhengokan an j agahdariyn kurt yn li ser rzimaniy, dikarin adaptasyonn bikrhat pk bn.


W: Bi dtina we ferqa navbera wergr/a ba serkeft y/a km qels awan diyar dibe?

Husn Dzen: Voltair dibje, werger mna jinan in, ya ew xweik in, l ne sadiq in, yan j sadiq in l ne xweik in.

Ji ber ku li cihek din bersva beeke ji v pirsyar hatib dayn, ez li vir kurt bibirim.

Wergera, ku dyalektka di navbeyna form naverok de li ber avan bigire, ku ne peyv bi peyv l wateya, ruh nivsa resen veguhezne, dikare wergereke biserket be, l bel tit her girng encam e. Ji bo wergera pragmatk(zanist teknk) naverok ber her tit t, lewra teknkn werger, an wergerandina peyvan dikare ji bo w zaf girng be. L ji bo wergera wjey, mijlbna bi teor teknkn werger re dikare r li ber wergereke biserket bigire j.

W: Dema hn dest bi wergerandina berhemek dikin, hn alikariy ji i ji k digirin?

Husn Dzen: Heta niha alkara min a her sadiq telefona min e. Gelek caran, gava ku ez li peyvek digerim ew peyv ji hem ferhengn li ber dest min difire, nebedr dibe. Di refika ser maseya min a xebat de bi dehan ferheng hene, l mixabin gelek caran peyva ku ez l digerim di tikan ji wan de tune ye. Gelek caran di rewn wisa de ez bi telefon li dosteke an dostek xwe digerim j w peyv an biwja ku pwst e di tu ferhengan de peyda nabe dipirsim.

Ez niha romaneke alman werdigernim bo Kurd. Ber bi demek kurdiya nav k bi alman  Lerche  ji min re lazim b. Min dsa ferhengn xwe tevdan, l tikan ji wan ez raz nekirim. Min ji end dostn ku ez bi wan bawerbm pirs, wan j babet ba tev li hev kir; hinekan got  bet  e, hinekn din gotin  qitik  hwd. Pit bi end rojan hevalek ku min j pirsb bikf ji min re got: Min dt, nav w k,kolke ye!  Kolke, ket ser min, l ji bo ku ez dil xwe bixim ch, min li ferhenga Rizgar Baran ya Kurd-ngliz j mze kir,  kolke  di be kurd de tuneb, min rab li be ngliz li  lark  mze kir, li hember w j  tt  nivsand b. P re ika min ji  kolke  re j b. Min bi telefon tika ji Firat Cewer kir, ku li ferhenga Reo Zlan ya bi Swd-Kurd mze bike. Firat got di wir de  k zeviyan   Kolke  nivsandiye. Mesele mezin b, min li hejmara kovara Kurmanc ya Ensttuya Kurd a Pars mze kir. Di wir de j ev agahdar hebn: Kolke=keke wek bera ye, snga w deq deq ye.  Ez ser we nenim ferhenga Avesta ya  Selahedn  j neb alkar ; t de  ivankuj  end peyvn din hebn, l neketin ser min. Dawiya daw min ji nternet wney  Lerche  daxist ji Enwer Karahan re and. Mala w ava, Enwer yek nekir dudu tavil li min vegerand bi sndeke crikiyan re got ku ew  tt  ye. Min j bawer kir Lerche ya alman kir tt, bi tirsa ku sibe dusbe yek rabe bje na bavo ev ne tt ye.

Mixabin qalteya ferhengn ku hene j hna ji bo ku karibin bibin referenz dr in. Di v war de j div karn kollektv bn kirin; wek mnak ferhengn biwjan ji bo wergern zanist an teknk j ferhengn di derheqa wan displnn zanist de pwist in, wek ferhenga mafnasiy, ya teknk yan j ya tendurustiy.

Ez gelek caran j alkariy ji heval dostn xwe yn alman werdigrim.

Di dema nternet de bi destxistina alavn ji bo werger pwist hsantir bne. Ji ferhengn ba p ve div di kliya werger de avkaniyn drok, yn erdnigariy neqn welatan gelek caran j plann bajarn ku byer l derbas dibin li ber dest merov bin.

Ber ku em bn dawiy, min dil heb ku ez end peyvan ji hem hevpeyn xwe yn wergr re bjim: Mna hem peyn din kar werger j hin prenspn etk ji me dixwaze ku div em rz li wan bigrin. Bi tevah kar wjey bi taybet j werger lezgn qet li hev nakin. Ku hn ji berhema ku hn wergernin hez nekin, ku hn ji ziman ku hn j werdigernin an bo w werdigernin hez nekin, tir e ku hn karek wisa nedin ber xwe.

Di saln 90 de rxistineke amerk hin ben ncl bi mesrefeke zaf mezin dan wergerandin bo Kurd. T bra min, ji end dewletan kurdnas dibirin Bulgarstan li wir ji Yewnaniya kevin werdigerandin bo kurd. Her ku beek j diqedandin ji bo kontrol ji min re diandin. Be yekemn ncla Lqa b. car b nellah! Min ew li gel pniyariyn xwe ji wan re and. Pitre her wegera paqijtir hat. Nizanim b w kom kar xwe cidtir kir an hinek din ew kar dom kirin. Ew xebat dawiy bi nav ncl(mizgn) li Stenbol hate wenadin. Ez bawer im ku ew mnakek ji wergern Kurd yn her paqij e. Mixabin ez heman tit nikarim ji bo wergera quran ya li ba min heye bibjim.

Bi hviya ku mnakn biserket ji me re bibin alkar di xebatn me yn dahat de.

 

(Ji ber ku bein girng n v hevpeyvn di kovara W(hj.12)de nehatibn weandin pit nivsa min a Netkurd Pvann Werger Qusandin gelek kesan li tevahiya bersvn min pirsn, ez dixwazim tevahiya pirsn Fatma Savc Dilawer Zeraq li ser nav W bersvn xwe pk we bikim. HD)  

 

 

apkirin

copyright 2002-2006 info@pen-kurd.org