Kakar OREMAR (email:navdarenkurd@hotmail.com)

PENa Kurd Dewama Jiyaneke Kurdistan

Kurd li dr welat xwe Kurdistan j hebna xwe diparzin. Ev kar j bye sedem ku berevaj plann dagirkern Kurdistan, netewa Kurd hertim zind bimne.

Hertim dema Kurd li dora hev dicivin, evna Kurdistan j btir di dil mejiyan de t afirandin. Ji ber ku Kurdn xwed xak l b dewlet, dema bi hevrene, (ji kjan pera Kurdistan an j ji kjan na civak bin, ferq nake) mirov hiss dike ku hem Kurdistan j li ba mirove. Di saln bihr de j carna em li iyayn Kurdistan rast oreger, Gerla an j Pmergeyek Kurd dihatin, dema wan behsa droka Kurdistan dikirin, mirov hiss dikir ku hem axa Kurdistan li ba mirove. Evna ku qet nehat kutin, evna ku agir w rik faist derewnan ewtand ava rbar w mna lsereke(lehyeke) har xayn xwefiro xeniqandin.

Dr. Zerdet Haco mna evndarek ziman doza Kurdistan demeke dirj b dixebit ku li ser nav PENa Kurd ji her ar pern Kurdistan rewenbrn Kurd li dora hev bicivne. Fkiy v zehmeta bdaw di 31.08. 002 heya 02.09.002an de gehit nz 25 rojnamevan rewenbrn Kurd xwe li ba hev dtn. Li Ewropa civandina evqas kesan karek ne hsane. L Kurd hertim dixwazin li xerby j bdengiy biknin.

Di roja yekemn de bi qas dinyayek semmyet di avn herkes de dihat dtin. Ev roja hevnasna mvanan b. Cih bexteweriy b ku ji hem aliyn Kurdistan mvan hebn. Ji Kurdn Qefqaziya her ar pern Kurdistan di navbera xwe de riheke hevgirtin kiribn. Riha ku evna Kurdistan tde b.

Ji ep ber bi rast: 
Dr. Zerdet Haco, Mizgn Can, Kakar Oremar

Rnitina roja pn bi bedarbna kur Qedrcan

Nav civn li ser nav helbestvan Kurd Qedrcan(1911-1972) hat diyar kirin. Ev j karek durist b ku navdarek din y Kurd b bi br ann. Kur Qedrcan birz Mizgn Can j bi bedarbyna xwe ya di civn de bersiv da pirsn amadebyn civn.

Destpka xwindina berheman

Roja 01.09.002 xwndina nivsn mvanan destpkir. Kes yk nivskar Kurd Esker Buyik b ku bi xwndina helbestek em birin Kurdistana ku driya w em ewitandine. Esker Buyik ten ji xerby axiv, xwezyn xwe yn nedt, jiyana di Sovyetistan de em Erez ku evna Kurdan kiriye du par, hvn helbesta w bn. Ji herkes re balk b ku Kurdek dr Kurdistan awa ji evna azadiya welat xwe re ewitye.

Heyder ik kes yek dawiy b ku bi zarava irna Kirmanck(Dimil an j Zazak) hem berhemn xwe xwndin hem j li ser pirtkn xwe axiv. Heyder ik roka xurtek xwend ku di ax eskery de pdihese karbidestn dewleta nifparza Tirkiy lekern fast awa zordary li gel Kurd dikin. awa bi bbext 25 Gerlayan di ikefteke iyayn Drsim de ehd dikin. Xort Kurd pitre btir bi droka welat xwe y bindest dihese ji Drsim heya bajar ehdan Heleb digere di dawiy de dibe dozperwerek doza Kurdistan dibe Gerlayek serxwebna Kurdistan.

Helm Yusif bi xwndina du kurte rokn xwe hem bedarn civn kenandin. rokn ku byera wan di ax xwndina w ya li bajar Heleb qewimbn w bi av xwe byera wan dtib. H. Yusif yek ji roman nivsn serkeft di Kurdistan de ye. L mixabin rewa medya Kurd ya tevlhev sinorn destkir yn axa Kurdistan bne sedem ku nivskar H. Yusif kmtir b nasandin.

Hesen randost bi xwndina helbestn xwe yn ku bi away njen hatibn vehnandin bala min kiand ser xaleke giring. Famkirina peyvn ku H. randost di nivsn xwe de bikar tne, hinek zehmetin. Peyv him kirne hem j hermne. Gelo keng em bibn xwed zimanek nivsk y istandard!?. ima em naxwazin ji bo zimanek yekgirt bixebitn ku hem Kurd j fam biken!. Hiss ramnn Hesen randost Kurd paqijin, l ger bi zimanek zelaltir binivse y pir batir be.

Hvdarim ji vir pde ew kesn ku xwe nivskar, romannivs zimanzan!! dihesibnin, xwe ji Kurdiya herm malbat rizgar bikin bi away Kurdya istandard binivsin.  

Helbestvana hja Hv Berwar bi xwndina end helbestn xwe em li hem Kurdistan gerandin. Di helbestn w de axn derd bindesty xuyaye enfala Beesyn cinayetkar t bi brann. Deng kevokn atiy, tirajdiya roka bdaw, kela Dimdim Emrxan Lebzrn, Mehmd zid, Silman Mon, arira, Baban, koika Bedirxan paay Cizr, Rewandiz ji Kurdan re zindan tac jiyan ye bi git her ar pern Kurdistan di helbestn H. Berwar de tn dtin.

Nyatiya jiyan titek bae, l Hv j ditirse. Ji ber ku ji Kurdan re nyaty hertim berevaj hatiye. Xewnn Hvy kr tej evnin.

Bi w hvy ku xanimn mna Hv Berwar di nava civata rewenbrn Kurd de h j zdetir bibin.

Heyder Omer bi awayek xwe atiyane bersivek ji mamosta rko Bkes re nivsandiye. Ew bi belge ji mamosta . Bkes re dide selmandin ku berevaj dtina w ku dibje di nava Kurdn Sriy de ten bi ziman Ereb helebest heye bi ziman Kurd helbest tuneye, behsa kovara Hawar helbestvann mna Qedircan, Cigerxwn, Kamiran Bedirxan, Osman Sebir, Seyday Trj, Omer Lal, Deham Ebdulwehab Ehmed Husyn dike ku tev ji bar bik Kurdistan ne bi ziman Kurd helbest nivsandine. Bersiva Heyder Omer bersivek b ku bi awayek berfireh hatib amadekirin.

Firat Dilge dtor kovara Gulistan ku ji Kurdistan hatib bi xwndina du berhemn kurt li ser armancn weandina kovara Gulistan j axiv. Pitre Kek Firat li ser rewa weandina pirtkn Kurd li bakur Kurdistan Tirkiy sekin behsa kmas zehmetiyn di v war de kir.

Hoeng Biroka bi hissn bilind helbesteke xwe ya dirj xwnd hestn xwe yn kr di helbesta xwe de ann ziman. Di helbesta Hoeng de gelek nihn hebn ku pwst b bn ekera kirin. Kes ku arezay ziman helbest nebe nikare xwez armancn Hoeng j bi rind fam bike.

Mamosta Meden Ferho herend ji nivsn xwe titek nexwnd l hinek li ser berhemn xwe axiv. Ew li ser rexneyn ku ji ziman w y nivsandin tn kirin, sekin. M. Ferho xizneya peyvn herma Tor li bakur Kurdistan ye ku di romann xwe de bikar tne.

Nivskarn Kurd berdevk wijdana gel Kurdin. Meden Ferho di romann xwe de pir xebitye ku peyvn herm di derya ziman Kurd de cih bigirin. Ez di w baweriy de me ku ev kar Meden Ferho y rojek gelek bi kr dewlemendiya ziman Kurd b. L dibe ku niha ji ber rewa Kurdistan ya pereby h ji dema v rastiy re hinek din ax dem pwst be.

Mrhem Yigit di v civn de nivsek nexwnd, l li ser girngiya pkhatina civnn wiha axiv ji herkes dawa kir ku bi dilek paqij hevkariya hevgirtin yekgirtina nivskar rewenbrn Kurd biken. Ew hinek li ser rol nivskarn Kurd di civak de li ser mercn royn yn xebata rewenbrn Kurd axiv.

Serfiraz Neqbend bi xwendina roka xwe ya bi nav Nifrn hostatiya xwe ya di nivsandina rok de da eyankirin. Ew ji dest mirovn ku xwe nasnakin, pir bi gil gazindeye. Ax mirov ..!? i mirovin!? pirsn balkin ku mirovan dibine nava fikir xiyalan. S. Neqbend hertim dipirse bersivn nepen felsef dide pirsyarn xwe. Pirsn ku mejiy xwndevan rok dilivne ku ba bifikre. Qrna mirovek di sarya jiyana xerbiy de careke din derd jiyana xerbiy bi br tne.

Di v roka S. Neqbend de lehiya Enfal roka ken leheng ku ketine dest polsn dagikern Kurdistan, derd bderman jiyana xerbiy bi dehan nav nann din tn dtin. Di rpelek rok de gotineke Naplyon heye ku wiha dibje: Here er li wir plana hri d ht hizra te.... Gotinn wiha di naveroka rok de radeya mirovan ya li hember pirsgirkn jiyan zdetir dikin.

Cih dilxweyek bdawye ku di 20 saln derbasby de jin ken Kurd bi awayek berfireh di hem qadn civak, siyas rewenbr de yann xwe dane xuyakirin. Serfiraz Neqbend ku ji malbateke mezin rewenbr t, yek ji wan xanimaye ku li dij kevneperesty orf adetn paverotiy

Salih Kevirbir ku ji bakur Kurdistan hatib di qada xizmetn and de navek naskirye. S. Kevirbir bi xwndina end berhemn xwe arezayya xwe ya li ser ziman Kurd krbna lkolnn li ser folklor destann netew bi herkes da xuyakirin. S. Kevirbir di van saln derbasby de end pirtkn ba li ser dengbj destann gelr nivsandine ku ji arva mill ya gel Kurdistan re xizmetek mezin ji nifn paeroj re pwstin.

Sirr Ayhan herend navek nenaskir be j, l w j bi rya kar xwe ku ajy taksy ye, karek balk pkanye. S. Ayhan ji ber tkelya rojane ya bi hem nn civak re xebitye ku pirsgirka netewa Kurd bi wan bide nasandin. Deftern S. Ayhan tej brannn karker, nivskar, hunermend, siyasetmedar, hakim hem netewn chan ne ku carna ji bo demeke kurt bne mvann w y taksy. W li ser razbna wan wneyk wan j kiandiye li ser nivsa wan bi cih kiriye. Nivs kurt dirjin l bi hem zimann Elman, n, Japon, Inglz. Tirk, Ereb, Fars hwd hatine nivsandin.

Mamosta Mistefa Red bi w ziman xwe y dewlemnd helbesteke netew ya li jr nav Serfiraz xwend ku nav piranya qehremann Kurdistan tde dihat bihstin. Zimanek rewan paqij helbesteke xwe bi naverok bibn hvn helbesteke tej peyamn Kurdayety. Di v helbest de helbestvan b yek du li hem Kurdistana mezin digere hemaseyk mill di dil mirovan de diafirne. Di helbestn wiha de ye ku mirov pdihese qehreman eymetn Kurdan yn drok ticar namirin navn ba di drok de dimnin.

Kek Necb Balay helbesteke xwe xwnd li ser jiyana mamosta Qedrcan j hinek zanyaryn berfireh dan amadebyyn civat. Necb Hv Berwar herend ji herma Behdnan bn, l ziman wan y nivsandin istandard b naverok bi rind dihat famkirin.

Ji Malatiyay xanima Kurd Nlgun Demrkaya bi xwndina du helbestn xwe rexneyek ku bi ziman Elman li ser helbestn w hatib nivsandin, bala herkes kian ser xebata xwe. N. Demrkaya herend ba bi ziman Kurd j nizane l w karye di demeke kurt de ziman xwe y zikmak bixwne binivse. N. Demrkaya ger bixwaze y bikarbe di peroj de xebatn ba biafirne. Ji ber ku ew xwed kesayetyek bilind rihek sivik e ku nana pakya kesayetya w nitiman perwer tde diyare.

Pr Xidir Silman ji bar Kurdistan pirtkn xwe dan nasandin end helbestn ji ziman zarokan xwndin. Hej gotin ye ku mamosta Pr Xidir Silman him li Kurdistan him j li Elmaniya bi kar xebatn and nivsandin ve mijl bye. Bi taybet w end hevkarn xwe btir and orfa Kurdn zd bi xelk dane nasandin.

Rukiye Ozmen bi xwndina rok helbestan evna xwe ya ji bo ziman Kurd da diyar kirin. R. Ozmen pexann xwe bi awayek dinivse ku div mirov bi awayek nihn bi armancn w bihese. Ev j di nivsandin de hunereke mezine. Mixabin R. Ozmen j hinek bi devoka xwe ya herm dinivse. L goman tde nne ku di peroke nzk de R. Ozmen y pir pbikeve.

Tengeza Marn j bi xwndina helbestn xwe mirov dibire nava krahya br ramann xwe yn Kurdistan. Ew di vehnandina helbest de mirovek arezaye hvyn w j ji paeroj re pirin. T. Marn hinek j li ser kar Yekitya Nivskarn Rojavay Kurdistan kovara Pl axiv.

Yunis Behram bi xwndina du helbestan gil gazinn xwe yn ji jiyana dr Kurdistan ann ziman. Y. Behram ku xwndina xwe li Elmaniya bi daw aniye, nasyaryek ba li ser ziman Elman heye. Ji bona w j ew hem bi Elman hem j bi ziman Kurd dinivse. Ji bo nasandina edebyat pirsgirka Kurd ya bi byanyan re rewenbrn mna Y. Behram dikarin rolek pozetv bilzin.

Serok PENA Kurd Dr. Zerdet Haco bi xwndina helbesta xwe ya bi nav At careke din daxwazn Kurdan yn atxwazane bi bra herkes ann. Helbest dewlemend xwed awazek xwe b. Dr. Z. Haco pit re li ser armancn PENa Kurd rol w y di nava PENa chan de axiv. Bersiva pirsn amadebyn civn bi awayek berfireh bi dilek tej hissn hevalitiy ji aliy Dr. Zerdet Haco hatin bersivandin. Bersiv tev hvbex bn ku di peroj de PENa Kurd pngavn mezintir ber bi pve bavje.

Dr. Zorab bi lkolnek hor berfireh li ser curek strana Kurd ya bi nav Heyran nivsek kurt dewlemend xwnd. Dr. Zorab ji ber ku end zimann biyan dizane bi wergerandina nivsn balk j karek girng dide meandin.

Mixabin piraniya endamn PEN ku di v civn de amade bn, helbestvan bn lkolnn drok pexan km bn. Yan di nivsn mvanan de li ser hem aliyn jiyana civak berhem tunebn. Cih bexteweriy ye ku di naveroka hem nivsan de derd bindestiya Kurdan doza bi an erefa Kurdistan dihat dtin.

Bedarn hevdtina bajar Mllheim


PENA Kurd Di Pvajoyek Girng De

Di droka siyas rewenbrya Kurdan de pkhatina PENA Kurd bi ser xwe pngaveke drok girng b. Ev pngav spata selmandina rastyek b. Rastya w hind ku herend welat Kurdan di nava Tirk, Ereb Eceman de hatiye parve kirin, l desthilatdarya dewletn dagirker heya roja ro j nekarye hevgirtina ruh(can) ya di navbera Kurdan de ji hol rake. Kurdan sinorn destnankir ticar bi awayek frm nasnekirin nas j nakin. Dema ku PENA Kurd li sala 1990an hat avakirin, ez li Tehran bm. Hinek nivskar rewenbrn Panranst xizmetkarn ovnsma Fars ev xebata Kurdan mna pngaveke ber bi xizmeta cudaxwazy bi nav kirin. Wan tehemla w hind nedikirin ku netewek ku xwed drokeke ji droka wan drntire, heta di war rewenbry de j pngavek bavjin. Ji bona w j ez z phesyam ku karek wiha dikare xebateke siyas j be. L berevaj w Kurdan bi dilxweyek mezin ev pngava drok pwaz kirin. Hinek xwndevan reweenbrn Kurd bi v helkeft cejin ahyek j li darxistin ku ez bixwe j tde amade bm. L bi awayek pir nihn ev ah ji aly hinek dewlemendn Kurd ve hat fnanse kirin. Selmandina v rasty ku Kurd j dikarin bi karwan pkeftina rewenbrya chan re ber bi pve bimein, karek drokye.

PENA Kurd pwstiyeke drok b ku di axek girng de sazbna w hat ragehandin.

Rewa PENa Kurd di roja ro de ji ber sedemn siyas dubendyn ku di nava rxstinn Kurdistan yn siyas de hene, zde ba nne. Mixabin sazyn serbixwe bi b hevkarya partyek siyas bi rind nikarin kar xebatn xwe pve biben. Dema ev saz girday bizaveke siyas j bin, ca tu binre hinek rewenbr awa li dij w helwest dtinn nigatv didin xuyakirin!!. PENA Kurd pwst bi hevkaryeke hem al heye ku div bi hem weyan rewenbr sazyn Kurdan di v r de pngavn kirin(piraktk) hilgirin.

Civna ku ji bo xwndina berhemn rewenbrn Kurd hat amadekirin, germiyek mezin di nava dil herkes de afirand. L div ev rast j ney ji br kirin ku di civn de xwndina helbestan pir b. Piraniya berheman helbest bn.

Bi w hvy ku bi rya rewenbrn Kurd rxistinn Kurdan yn siyas j roj bi roj xwe nz hev biken. imk heya hevgirtinek bihz di navbera hzn Kurdistan de pk ney azadiya Kurdistan j bi zehmete.