Bajarê
Bêmiradan: Helepçe
Kakþar Oremar
Adar
ger ji gelên din re meha xweþî û þahiyê be, ji Kurdan re jî meha þoreþ,
serhildan û tevkujiyane. Dagirkerên Kurdistana mezin li hemberî daxwazên
aþtiyane kultûra ferman û “genocid”a ji xwe re kirine karên sereke.
Adar meha þehdeta Pêþewa Qazî, tevkujiya Qamîþlo, Helebçe û gelek rûdanên
din yên xweþ e. Lê Kurd di vê mehê bi hatina Newrozê re xemên xwe ji
bîr diken û dîsa jî dijberiya xwe ya li dijî dagirkeran eþkeratir
dikin.
Helpçe
bajarê helbestvan, siyasetmedar, rewþenbîr û xanedanên navdar, muzayîka
eþîretên Caf, Tawegozî, Hewramî, Ebabeyilî û Þemîranî ye. Bajarê
70hezar kesî ji kevin heya niha ji ber cihê xwe yê coxrafî û jeopolîtîk
di dîroka Kurdistanê da xwedî hinek taybetmendiyên cûdaye. Wesman paþayê
Caf serdemekê hakimê bajar û piþtî mirina wî jî Adile xanima Caf
hakima bajar bûye. Helbestvan û siyasetmedarên mîna: Ehmed Mûxtar, Fayêq
Bêkes, Tahirbegê Caf, Goran ji wirin û îro jî nivîskar û rewþenbîrên
weke Hekîm Mela Salih, Homayun Sahêb û çendîn eksên din rewþenbîrên
navdar û naskirî ne.
Li
gor hinek jêderên dîrokî bajar di sala 1750ê zayînî da hatiye
duristkirin. Helpeçe ku dikeve 76 mk bajarê Silêmaniyê û li ser sinorê
baþûr û rojhelatê Kurdistanê ye, ji serdema Osmanî û Sefewîyan heya
parvekirina her çar parên Kurdistanê, car bi car ketiye ber agirê hevrikî
û þerê di navbera du hêzên dijber da jî. Ji ber wê heya roja îro jî
gelê herêmê bi giþtî li hemberî êqtdara dewletên dagîrker hertim
xwedî riheke dijberî û serhildanê bûne.
Sala
1988an anku di dawiyê ya þerê di navbera her du dewletên dagîrkerên
Kurdistanê(Îran û Îraq)ê da Helpçe vê carê rastî mezintirîn
tevkujiya sedsalê di rojhelata navîn da hat.
 |
|
Roj
çarþemebe 16ê Adara sala 1988an, saet yazdêhê berê sibê bû. Wê rojê
dema ku hevwilatî weke hercarê mijûlî kar û jiyana xwe ya rojane bûn,
heþt firokên ji cûrê Mirage bi bombeyên
Napalm û Rocketan bêdengiya bajarê Helbçê
þikandin. Baasîyên xwînrêj saet duyê nîvro careke din jî bi bombên
Napalm bajar bombarankirin, lê tirajêdiya herî mezin wê rojê demjimêr
14.30ê nîvro qewimî çaxê ku yekemîn bomba kîmiyayî jehir û bêhna
mirinê bi ser rûniþtvanên bajar da barand. Firokên Baasiyan piþtre bo
cara çarê û pêncê dîsa jî bombarana kîmyayî berdewam kirin û jiyanê
cihê xwe da mirinê….
Hemû
manîfestoya mirovheziya Sedamê dîktator û Baasiyên cinayetkar wê rojê
di çend deqeyan da rûçikê xwe yê gemar û dîrokî nîþanî raya giþtiya
cîhanê da. Di çend deqeyan da zêdetir ji pênc hezar gul çirmisîn. Laþê
genc, zarok, pîr, jin, mêr û hezaran sewalên bêtawan di kûçe û kulanên
bajar da careke din dîmenên komelkûjiya Hîroþîma û Nakazakî li ber
çavan zindî kirin. Li hemberî vê cinayeta dîrokî û genocidê
tikes: ne cîranên Kurda, ne rêxistina neteweyên yekbûyî(UN) û ne jî
welatên sosyalîst bi hawara Kurdan hatin û ji bo berjewendiyên xwe yên
siyasî-aborî heta wijdan û helwesta xwe ya miroheziyê jî wenda kirin.
Ji
sala 1988an heya îro û ji 1991an û pêda ku pareke mezin ji axa baþûrê
Kurdistanê di bin desthilatdariya partiyên Kurdî da ye, hê jî di warê
avedanî û projên xizmetgûzariyê da bajarê Helepçê weke gundekî
mezin tê ber çavan. Gelek ji rûniþtvanên bajar hê jî ji birîn û
nexweþiyên bombên kîmyayî bêdar û derman dinalin!!. Mixabin wêraniyên
bajar jî weke serdema Baasîyên hov ji nûve nehatine duristkirin.
Baasiyan goristana bajar avedan kirin lê desthilatdarên hikûmeta
navendiya Îraqê û baþûrê Kurdistanê hê jî nekarîne bi pilan û
projên xwe êþ û elemên sala 1988an her hindik jî be li ber dilê wan
sivik biken.
Hemwilatiyên
me li Helepçe û gundên herêmê hê jî li benda wê rojê ne ku dewleta
navediya Îraqê ji ber genocida 16ê Adara sala 1988an dawa lêborînê li
gelê Kurd bike û partî û rêxistinên siyasî jî dûr jî hevrikî û
berejemweniyên teskên siyasî, xizmeteke mezintir û berçavtir pêþkêþî
gel biken.
Werin
em Helepçê sembola zor û zulima enfalçiyên dîroka welatê xwe ji bîr
neken.