Nameyeke Ji Bo Mehmed Uzun: Hostay Peyv Romana Kurd

 

Kakar Oremar, Kakshar_oremar@yahoo.de

 

Ji mjdaye ku hesret an j xweziyek h j di dil min da maye. Min dixwest end roja pre bimnim bersiva sedha pirsn xwe ji ziman w bibhsim. L her wexta ku ez pre axivm, ew mijl amadekirina berhemek xwe b. Min dizan ku ev kar w ji bo me tevane ger ez zde wexta w bigirim, ziyan digehnme xwe j.

Mehmd Duletabad

Ger ji Farsan re Mehmd Duletabad(1), ji Tirkan re Orhan Pamuk(2), ji Ereban re Necb Mehfuz(3), ji Almanan re Gunter Grass(4) cih anaziy bin, ji me Kurdan re j Mehmed Uzun xwed giran karzmayek wihaye. Di wan salan da ku li bakur Kurdistan pkhnern komara Tirkiy li ser siyaseta xwe ya nkar biavtin bi ar gavan ber bi pve dimen, pnsa mamosta Mehmed Uzun ket gera xwe. W bi ziman xwe y irn, bi Kurmanciya ku pitre b bingehek ji bo istandardkirina v zarava zengn, dest bi xebateke drok kir.

Mehmed Uzun

 Ew him b avaker dwarek bilind pehn li hember wan kesn ku digotin Kurd xwed zimanek end sed peyv dewlemend nnin, him j di nava raya git ya biyan da bi chana rewenbran re daselmandin ku: Kurdn bdewlet j xwed ziman romannivsn hjane. Ziman wan kevnar bi tnk j ji Tirk, Fars Ereban cudane.

Orhan Pamuk

Ziman Mehmed Uzun zimanek rewan, sade, xwe irne. Mna ava Dicl diherike xweiya jiyan di dilan da zdetir dike. anda kevnar end hezar salan li Mezopotamiya hem Kurdistan bi br tne. Her romaneke mamosta Mehmed Uzun aliyek jiyana Kurdan mna rze filmek radixe ber avan. Ji aliyek droka tej , berxwedan er ji bo bi destxistina maf qeder, ji aliy din j jiyana kesayetyn Kurd di form roman da chana br ramann Mehmed Uzun batir ji mere kif dikin.

Mihemed Qaz


Yaar Kemal









Selm Berkat

Mehmed Uzun mezintirn romannivs Kurdistan ye ku kariye bi berhemn xwe yn pirbar derd elemn netewa xwe bi geln din j bide nasandin. W j mna gelek kesan dikar bi pnsa xwe ya rengn bikeve xizmeta ziman sstema serdeset. L w ne rya Yaar Kemal, ne rya Mihemed Qaz(5) ne j rya Selm Berkat(6) hilbijart. Hln kiyana bav kaln xwe Kurdistan terikand hat Ewropa. Bi xebateke ev-rojane di qada edebyata Kurd da xebit. Bnav ji welat derket, l mna navdarek efsaney veger Ameda drn. Bi awayek ku nkargeran j li hember br ramann w yn birat, aitxwaz hevalbendiya rastn ser xwe tewandin.

Gnter Grass

Necb Mehfuz

Bel mamosta Uzun: Ron mna evne ye Tar j mna mirin ye. Te gelek ryn roniy nan me Kurdan dane. Ji ber w j ro em Kurd ketine ser rya ronahiya rewenbrn mna te. Rya ku ji aliyek xwna ehdn doza Kurdistan, ji aliyek berxwedana girtiyn doza azadiy ji aliyek j helwesta nivskarn mna te me ber bi bextewer welatek serbixwe dibe. Ew roj zde ne dre ku Bra Qeder, Rojek ji rojn Evdal Zeynik, Hewara Dcley, Siya Evn hwd bibin filmn snemay an j rze filmn dirj. Elbete ger welatek me y serbixwe hebya, ji mjda b ku karek wiha j sergirtib.

Mamosta can, ez xwndevanek xwndingeha te ya ziman Kurd Kurdayety me. Te endn cara soz dab min ku rojek y bib mvan min bi ziman xwe y irn bersiva pirsn min yn dr dirj bid. Ez H J Bi Hez Evneke Bdaw Li Benda Bersiva Teme.

05.10.2006 Almaniya

 

Jrnivs:

_ 1. Mehmd Duletabad: Mezintirn romannivs ran ye. Romana w ya bi nav Kelyder di 17 cildan da gelek naskir bi endn zimann zind yn biyan hatiye wergerandin.

_ 2. Orhan Pamuk: Romannivs navdar Tirk ku bi alakiyn xwe yn di nzkkirina kulturan bi rya edebiyat da navdare.

_ 3. Necb Mehfuz: 1911-2006: Romannivs Misr ku di sala 1989an da xelata Nobl ya edebyat stand. Romann w di nava chana Ereb da naskir bi gelek zimann zind yn chan hatine wergerandin. end romann w evin: Elheraf, Ciwann taxa me, Gera Ibin Fetme hwd.

_ 4. Gunter Grass: Navdartirn nivsakar Alman y di hal jiyan da t hesibandin ku pit standina xelata Nobl di hem chan da b navek naskir. Grass sala 1959an bi nivsandina romana xwe ya yekemn(Tebilka Heleb) b xwed navek chan. Berhemn w babetn: Roman, anoname, helbest, wekar, gotar heta pirtkn xwarin kirin j digire ber xwe.

_ 5. Mihemed Qaz: Yek ji mezintirn wergern Kurd li ran ku gelek roman pirtkn drok ji ziman Ferans wergerandine ser ziman Fars. Berhem 50 sal kar wergeriy zdetir ji 30 pirtkin ku piraniya wan di chan da ahkarn edeb tn hesibandin. L mixabin tev ku ew Kurd ji malbata Qaziyn navdar yn herma Mkriyane, ji xeyn wergerandina du-s pirtkan ji edebyat ziman Kurd re xebateke berav nekir. Mihemed Qaz li sala 1997an li Tehran wefat kir.

_ 6. Yaar Kemal Selm Berkat: Her du bi esil xwe Kurdin. Yaar Kemal ji bakur Kurdistan Selm Berekat j ji rojavay Kurdistan ye. Yaar Kemal bi ziman Tirk Selm Berekat j bi ziman Ereb heya niha j mijl nivsandina roman, rok berhemn cewherdarin.

 

apkirin

copyright 2002-2006 info@pen-kurd.org