Çaxê we bi xêr Mamoste,
Min berê jî serê we bi pirsên xwe êþandibû.
Berê em
li zanîngehê bûn û em wek komikên
piçûk li ser zimên dixebitîn. Aniha min zanîngeh qedandiye û
ez li Dibistana Kurdî ya Batmanê hewl didim,
dersên Kurdî didim. Loma zelalkirin û serderkirina mijarên rêzimanî
ji me re ferztir bûye. Ez gelek caran di nav guftûgoyan de bahsa
we ji xwendekaran re re dikim.
Ez ê dîsa pirsên hûrbijarî bikim. Ez hêvî dikim ji bersivan
re dema we hebe.
1- Li ber, li ser, li rex, li dor, li pêþ, li paþ : Em baþ zanin, ku ‘li’ ya li vir daçek e. Arîþeya me ew e, ku ew peyvên ku bi berdewamiya ‘li’yê hatin çi ne?. Gelo ew jî bi ‘li’yê ve erka daçekê hilgirtine ser xwe, an hoker in? Ev jî ji me re bûye guman, ku daçek navdêr û cînavkên li paþ xwe ditewînin, gelo ev (li ber masê, li ser xênî, li rex dibistanê, li dor zeviyê, li pêþ malê)
hoker in loma nayên tewandin, an ew jî daçek in?
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Mamosteyê
birêz Brahîm Ronîzêr,
Ev
dema we xweþ be û hemû demên we her xêr û þahî bin.
Gelek
spas, ku hûn van pirsên xwe yên rêzimanî ji min re diþînin;
ev ji bo min cihê þehnazî û serfiraziyê ye. Êþandina serî
bi van pirsan xebateke pîroz e. Ji lew re jî, dixwazim her di
destpêkê de spasiyên xwe ji bo we tevan pêþkêþ bikim, ku hûn
vê xebata pîroz li ser axa welat pêþve dibin. Niha jî ez bême
ser bersiva pirsên we.
Bi
dîtina min, di pirsa we ya yekem de – wek çawa we jî guman
kiriye – bêjeyên “ber, ser, rex, dor, pêþ, paþ....û
hwd.” hoker in. Ji lew re jî, bi awayê ku we ev bêje li jor
ji daçekê cuda nivîsandine, rast û durist e. Hin hevalên me
hene, bawer dikin, ku nivîsandina van daçek û hokeran bi hev ve
baþtir e. Lê bi dîtina min, ev yek ti qezencê ji me re nîne.
Bi vajayî wê, ev yek dê tevlihevî û serêþiyê ji me re bîne.
Heke em destpêbikin, daçeka “li” û hokera “ser”
bi awayê “liser” binivîsînin, hîngê divêt em “di
ser re” jî bi awayê “diserre” binivîsînin.
Heke me ev gav avêt, hîngê dê hin hevalên din werin û bêjin:
Ma hûn nizanin, ku tîpa dubare di zimanê me de çênabe, divêt
“disere” bê nivîsandin. Komentar: “De fermo êdî
dest û lingên xwe ji hevdu nasbike”. Ji lew re – bi dîtina
min – ev hevalên ku van pêþniyaran dikin, heya bi dawiyê bi
vê mijarê nefikirîne.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
2- Pirsek li ser veqetandekê heye: Em veqetandekê, yanê qertafên ku du navdêran, navdêrek û cînavkek, an navdêrek û rengdêrekî bi hev ve dike, ji aliyê maneyê ve bi hin taybetiyên xwe navdêran ji hev vediqetîne, karin bi nav bikin (ev rast e?). Li gor vê arîþe di veqetandekên binavkirî( ê, a, ên) de nîne. Lê veqetandekên nebinavkirî (ev binavkirin li gor pirttûka Samî Tan in.) ‘ek, in’ (hevalek hat, hevaliýn hatin) du navdêran bi hev ve nakin, loma gumana me ji wan çêbûye. Dîsa formê van veqetandekên nebinavkirî ên tewandî: ‘ekî, ekê, inan’ (hevalekî þand, hevalekê þand, hevalinan þand). Gelo ev wek veqetandek tên hesibandin. Ev mijar di serê me de ne zelal e.
Li vir
jihevderxistina veqetandek û tewangê jî zor dibe, pêþniyareke
we heye?
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Bi
dîtina min, mijara veqetandekê hinekê firehtir e, û ne wisa
sade û sivik e, wek ku we li jor gotiye.
a) Taybetmendiya veqetandekên binavkirî “a, ê, ên” ji ya qertafên nebinavkirinê “ek, in” cuda ye. Ka em vê mijarê careke din bînin bîra xwe û hin mînakan bidin:
- Gava em dibêjin: “Pirtûka Samî”. Gelo ev çi maneyê dide?. Rast e, ku em vê pirtûkê ji pirtûkên kesên din cuda dikin; ango vediqetînin. Lê belê – ji bilî wê – hên du taybetmendiyên din hene. Ew jî ew in, ku
1 – mebesta me yek pirtûk e,
2 – navdêr “pirtûk” ji zayendê mê ye.
Yanê veqetandekên binavkirî di yekejimariyê de hem navdêr vediqetînin, hem jî mêjer û zayendê navdêr didin xuyakirin.
Veqetandeka
“ên” jî ji me re navdêr vediqetîne, lê tenê mêjerê
navdêr dide xuyakirin; zayend nayê naskirin. Gava em dibêjin:
“Hevalên Samî”, hîngê nayê xuyakirin, gelo ew heval xort in, yan
keç in (jin in, yan mêr in); dibe ku hinek ji wan mêr û hinek
ji wan jin bin jî.
Lê belê, di wan herdu hevokan de her gav navdêr binavkirî ye.
b)
Taybetmendiya qertafên nebinavkirinê “ek, in” ew e, ku tenê
navdêr nebinavkirî dikin û – li gor mêjerê navdêr – em
yan “ek” bi navdêr ve dikin (heke yekejimar be), yan jî
“in” pêve dikin (heke gelejimar be). Lê belê bi van herdu
qertafan, navdêr ji hin navdêrên din – wek ku veqetandekên
din wê rolê dilîzin – nayên veqetandin. Rola van herdu
qertafan tenê ew e, ku navdêran nebinavkirî dikin û wisa ji yên
binavkirî cuda dikin. Yanê ev cudakirin bi taybetmendiya xwe
cudakirina komekê yan ketegoriyekê ji yeke din e. Ji lew re, di
rastiyê de divêt ev herdu qertaf, ne wek “veqetandek” bên
binavkirin, lê belê wek qertafên nebinavkirinê di giramêrê
de bêne dîtin. Ango – bi dîtina min – baþtir e, ku em li
van herdu qertafan, ne wek veqetandek, lê belê tenê wek qertafên
nebinavkirinê temaþe bikin.
Hîngê emê bêjin:
- Heval hat (heval di vê hevokê de binavkirî ye, yekejimar e, zayend ne diyar e, nehatiye veqetandin).
- Heval hatin (heval di vê hevokê de binavkirî ye, gelejimar e, her û her di gelejimariyê de zayend ne diyar e, nehatiye veqetandin).
- Hevalek hat (heval di vê hevokê de nebinavkirî ye, yekejimar e, zayend ne diyar e, nehatiye veqetandin).
- Hevalin hatin (heval di vê hevokê de nebinavkirî ye, gelejimar e, her û her di gelejimariyê de zayend ne diyar e, nehatiye veqetandin).
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Lê
belê
- Hevalê Bêrîvanê hat (heval di vê hevokê de binavkirî ye, yekejimar e, ji zayendê nêr e, hatiye veqetandin).
- Hevala Bêrîvanê hat (heval di vê hevokê de binavkirî ye, yekejimar e, ji zayendê mê ye, hatiye veqetandin).
- Hevalên Bêrîvanê hatin (heval di vê hevokê de binavkirî ye, gelejimar e, her û her di gelejimariyê de zayend ne diyar e, hatiye veqetandin).
- Hevalekî Bêrîvanê hat (heval di vê hevokê de nebinavkirî ye, yekejimar e, ji zayendê nêr e, bi veqetandeka “î” hatiye veqetandin).
- Hevaleke Bêrîvanê hat (heval di vê hevokê de nebinavkirî ye, yekejimar e, ji zayendê mê ye, bi veqetandeka “e” hatiye veqetandin).
- Hevaline Bêrîvanê hatin (heval di vê hevokê de nebinavkirî ye, gelejimar e, her û her di gelejimariyê de zayend ne diyar e, bi veqetandeka “e” hatiye veqetandin).
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Yanê
li gor vê dîtina ku em niha dibêjin, di hevokên wek “Hevalekî
Bêrîvanê hat” de, divêt ne “ekî” wek veqetandeka
nebinavkirî bê dîtin, lê bêlê tenê tîpa “î” ji vê
qertafê wek veqetandeka nebinavkirî ji bo yekejimariya zayendê
nêr bê dîtin; û “ek” wek qertafa nebinavkirinê be. Wisa jî
di hevoka “Hevaleke Bêrîvanê hat” de, tenê tîpa
“e”
wek veqetandeka nebinavkirî ji bo yekejimariya zayendê mê bê dîtin
û her wisa di hevoka “Hevaline Bêrîvanê hatin” de, tenê tîpa
“e” wek veqetandeka nebinavkirî ji bona gelejimariya herdu
zayendan be.
Niha
jî emê bêne ser tewangê û hewl bidin, vê mijarê jî bi hin
nimûneyan þîrove bikin. Gava em dibêjin:
- Ez heval dibînim, hîngê di vê hevokê de “heval” bireser e (objekt e) û diviyabû bê tewandin. Bi rastî jî hin Kurd vê hevokê bi awayê “Ez hevêl dibînim” dibêjin, û hin kurdên din jî bi awayê “Ez hevalî dibînim” dibêjin. Lê belê tewandina navdêrê nêr, yekejimar û binavkirî hin bi hin ji zimanê me radibe. Di vê hevoka me de, gava em bi vî awayî bêjin, navdêrê “heval (hevêl, hevalî)” yekejimar, nêr, binavkirî û di bin bandora tewangê de ye.
- Ez hevalê dibînim, hîngê di vê hevokê de “hevalê” bireser e, ji lew re jî bi “ê” hatiye tewandin; ew yekejimar, mê û binavkirî ye.
- Ez hevalan dibînin, hîngê di vê hevokê de “hevalan” dîsa bireser e, ew bi “an” hatiye tewandin, û wisa gelejimar û binavkirî ye.
- Ez hevalekî dibînim, hîngê di vê kevokê de “hevalekî” bireser e, bi tîpa “î” hatiye tewandin, û wisa ew yekejimar, nêr û nebinavkirî ye.
- Ez hevalekê dibînim, hîngê di vê kevokê de “hevalekê” bireser e, bi tîpa “ê” hatiye tewandin, û wisa ew yekejimar, mê û nebinavkirî ye.
- Ez hevalinan dibînim, hîngê di vê hevokê de “hevalinan” bireser e, ew bi “an” hatiye tewandin, û wisa gelejimar û nebinavkirî ye.
Serinc:
Di zimanê devkî de - û li gor herêman, pir caran ev hevokên
me yên dawîn bi awayekî kurt tên bilêvkirin. Ango li cihê;
-
Ez hevalan dibînin dibêjin: Ez hevala dibînin.
- Ez hevalekî dibînin dibêjin: Ez hevalkî dibînin.
- Ez hevalekê dibînin dibêjin: Ez hevalkê dibînin.
- Ez hevalinan dibînin dibêjin: Ez hevalna dibînin.
Lê
belê di zimanê nivsîkî de divêt bi forma xwe ya temam bêne
nivîsandin.
Nimûneyên
ku we li jor li ser tewangê dane jî wek van hevokên me ne. We
gotiye:
(hevalekî
þand, hevalekê þand, hevalinan
þand).
Bê
guman – wek ku hûn jî dizanin – ev hersê hevokên me bi
temamî bi vî awayî ne:
-
Hevalekî
tiþtek þand.
-
Hevalekê
tiþtek þand.
-
Hevalinan
tiþtek þand.
Cudahiya
van hevokan ji yên ku me li jor gotibûn tenê ew e, ku ev di
dema bihorî de ne, û lêkereke gerguhêz (transîtîv) (li vir lêkera
þandin) di wan de heye. Ji bona vê yekê, di van hevokan de ÊRGATÎV(*)
serdar e. Wek tê zanîn, di hevokên êrgatîvî de, li cihê
bireser, kirar (subjekt) tête tewandin. Ji lew re jî, navdêrê
“heval”, ku di van hevokan de kirar e û nebinavkirî ye,
hatiye tewandin. Hîngê emê dîsa bêjin, ku di van hevokan de
“ek, in” qertafên nebinavkirinê ne û “î,
ê, an” jî qertafên
tewangê ne.
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
3- Pirsek li ser ytewangê heye: Li gor rêpîvana ku dibêje, Ddu navdêr, du cînavkên tewandî an jî xwerû li pey hev nayên. Lê di mînakên wekî ‘vê carê, vê yekê,’(vê yekê bi me neke, vê carê zû were) de herdu jî tewandî ne. Miînakên ‘ev yek, ev car’ jî xwerû ne. Gelo ji bo Cînavkên îþarkî di rêpîvanên tewangê de awarte heye?
Hûn ji bo van mînakan çi difikirin û di derhaq rêpîvanên tewangê de bi kurtayî hûn karin hinekî me serwext bikin?
Ka
em pêþî van mînakên we yên li jor bi hevokên temam binivîsînin
û binêrin, ka ev mijara me çawan e:
-
Tu vê carê zû were.
-
Tu vê yekê bi me neke.
-
Tu vî karî bike.
-
Tu van karan bike.
Berî
ku em dest bi gengeþiyê bikin, dixwazim bêjim, hên ji berê de
bîr û baweriyek li ba min heye, ku ev rewþa îþarkî di zimanê
me de rewþeke taybet e. Mixabin, ne di pirtûkên giramêrê de ev
rewþa taybet hatiye nîþandan û ne jî zimanzanên me ev mijara
balkêþ ronahî kirine. Wisa tê xuyakirin, ku zimanzanên me,
qeyd û rêzikan ji zimanê me re tenê li gor qeyd û rêzikên
zimanên biyanî datînin. Yanê wisa difikirin, ku heke di zimanên
din de rewþa îþarkî ne rewþeke taybet e, hîngê divêt di
zimanê me de jî ev rewþa han ne rewþeke taybet be. Bi gotineke
din, ew hewl nadin, ku di zimanê me bixwe de li rêzikan bigerin;
ew hewl didin, ku li hember rêzikên zimanên din, di zimanê me
de jî rêzikên wan zimanan bibînin.
Bi
dîtina min, her zimanekî taybetmendî û rêzikên xwe yên
xweser hene. Diyardeya ÊRGATÎV jî baþtirîn nimûne ye, ku di
zimanê me de hin qeydên taybet hene, yên ku di zimanên din de
ne wisa ne; yan jî peyda nabin.
Niha
jî ka em êdî vegerin ser mijara xwe. Gava em dibêjin:
-
Xort sêvekê
dixwe.
Di
vê hevoka me de “xort” kirar e (subjekt e), “sêvek”
bireser e (objekt e), nebinavkirî ye, û ji ber ku bireser e û
ji zayendê mê ye, ew bi tîpa “ê” hatiye tewandin. Lêkera
“dixwe” jî ji “xwarin” hatiye û prêdîkata
vê hevokê ye. Yanê em ji lêkerê dizanin, ku “xort” çi bi
serê sêvê dike?. Lê belê gava em dibêjin:
-
Ev xorta sêvekê
dixwe.
Em
dibînin, ku di vê hevokê de kirar ji pronavê îþarkî “ev”
û navdêr “xort” pêk hatiye. Bireser û prêdîkat mîna
hevoka berê ne. Lê tiþtê balkêþ ew e, ku navdêr “xort”
tîpa “a” standiye. Gelo ev tîpa “a” çi ye
û ji kû hatiye?
Bingeha
vê hevokê bi vî awayî ye:
-
Ev xortê han
sêvekê dixwe.
Wek
çawa hevoka “Hin xort hatin” bûye “Xortin hatin”, di vê
hevokê de jî tenê ji peyva “han” tîpa “a” maye, û piþtî
ku hewcedarî ji veqetandinê re nemaye, tîpa “a” çûye bi
peyva “xort” ve bûye.
Li
herêmên Kurdistanê, ku vê hevoka jorîn bi awayê “Ev
xortê he sêvekê dixwe” tê bilêvkirin, bi rastî jî li
wan herêman, ev hevoka me bi awayê “Ev xorte sêvekê dixwe”
dibêjin.
Lê
divêt em bêjin, ku bi demê re – mixabin – ev qeyda han jî,
ya di rewþa xwerû de(nomînatîv, kasus), ji zimanê me diçe.
Yanê êdî pir kes li cihê ku bêjin “Ev xorta sêvekê
dixwe” dibêjin “Ev xort sêvekê dixwe”.
Lê
belê ev qeyda balkêþ di rewþa tewandî de hên zindî ye. Di
rewþa tewandî de hem pronav û hem jî navdêr têne tewandin.
Di hevoka me ya jorîn de:
-
Tu vê carê zû were,
em
dibînin, ku hem pronavê îþarkî bi dirûvê tewandî hatiye,
hem jî navdêr “car”. (Me ev hevoka ji bo zayendê mê û
yekjimar nivîsandibû). Hevoka
-
Tu vî karî bike,
jî,
me ji bo zayendê nêr û yekejimar anîbû, û hevoka sêyem,
-
Tu van karan bike,
me
ji bo gelejimariya herdu zayendan nivîsandibû.
Wek
encama dawî ji vê gengeþiyê, em dibînin, ku rewþa îþarkî
di zimanê me de rewþeke taybet e:
- Di rewþa xwerû de(nomînatîv, kasus) tîpa
“a” (li
hin deveran bi sivikahî “e” tê gotin) bi navdêr dikeve. Lê
bi demê re ev qeyda êdî ji zimanê me diçe.
- Di rewþa tewandî de ev taybetmendiya han hên zindî ye;
ew bi wî awayî xwe dide xuyakirin, ku hem pronav û hem jî navdêr
têne tewandin.
Çiqas
zimanzanên me vê rewþa taybet bi vî awayî nebînin jî, lê
belê, ez wisa dibînim û ev bîr û baweriya min a kesayetî ye.
Niha
em bêne ser pirsa we, ku em derbarê rêpîvanên tewangê de bi
kurtahî hin tiþtan bêjin.
Me
di mijara veqetandekê de hinekê tewang jî þîrove kiribû. Bi
gelemperî mijara tewangê bi vî awayê jêrîn e:
a) Qeyda gelemper ew e, ku gava navdêr di hevokê de bireser
be, hîngê ew tête tewandin.
b) Qeyda awarte ew e, ku di hevokên êrgatîvî de (yanê
dema bihorî tenê bi lêkerên gerguhêz re), li cihê bireser,
kirarê van hevokan tête tewandin, bireser nabe ku were tewandin.
Tewandina bireser di van hevoka de çewt e.
c) Piþtî daçekê,
heke navdêr neyê veqetandin, hîngê hergav tê tewandin.
Serinc
1: Tewandina navdêrê nêr, yekejimar û binavkirî, bi demê re,
hin bi hin ji zimanê me radibe.
Serinc
2: Gava navdêrê mê, yekejimar û binavkirî di bin tewangê de
be, hîngê divêt bête tewandin. Tenê di sernivîsan de, mirov
dikare – heke bixwaze – bê tewang bihêle.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
4- Tîpa
girdek: Di navên netewe, zinman
û welatan de tîpa serî ne hewce ye mezin bê nivîsîn? Li welêt
gelek kes tîpa serê welatan tenê mezin dinivîsin. Ev
hevoka we ya dawî ne ewqas avêne û zelal e. Ez bawer dikim, ku
mebesta we ev e: Li welêt gelek caran tîpa destpêkê, ya navên
welatan tenê bi girdekê dinivîsin.(Ez hêvîdar im, ku min
mebesta we rast
fêhm kiribe).
Mirov
di destpêkê de wisa bawer dike, ku pirsa cudakirina serenav û
hevenavan pirseke sivik û asan e. Li gor rawêj û þîreta Mîr
Celadet Bedirxan, divêt em tîpa destpêkê ya serenavan
mezin (yanê bi girdekê) û ya hevenavan biçûk binivîsînin.
Serenav ew navdêr in, ku xweserî kesekî yan tiþtekî taybet
in, û hevenav jî ew navdêr in, ku ji bo komeke kesan yan jî tiþtan
tên bikaranîn.
Lê
belê, tevî vê þîrovekirina li jor jî, dîsa jî baþ nayê
zanîn, kengê divêt navdêr bi tîpa mezin û kengê bi tîpa biçûk
bê nivîsandin. Ka em wek nimûne li ser peyva “KURD”
rawestin. Gelo divêt em tîpa destpêkê ya vê peyvê mezin yan
biçûk binivîsînin?. Heke em bêjin, ev peyv navê gelekî yan
neteweyeke taybet e, hîngê divêt em tîpa destpêkê mezin
binivîsînin. Lê belê hin kes dikarin bêjin, ev navê
hejmareke yan komeke mirovan e û, ji lew re, divêt biçûk bê
nivîsandin. Lê belê, ne bi tenê ev jî, hin zimanzanên me tiþtekî
din jî dikin; dibêjin, li gor rola vê peyvê di hevokê de, divêt
ew hin caran bi tîpa mezin û hin caran jî bi tîpa biçûk bê
nivîsandin. Bi dîtina wan, hevokên wek:
-
Em Kurd gelekî(miletekî) kevnar in.
Peyva
“Kurd” divêt bi tîpa mezin bê nivîsandin. Lê belê hevokên
wek:
-
Gelê Kurd pir kevnar e.
Ew
dibêjin, divêt di vê hevokê de peyva “Kurd” bi tîpa biçûk
bê nivîsandin, yanê bi awayê:
-
Gelê kurd pir kevnar e.
Ew
dibêjin, sedema vê yekê jî ew e, ku di vê hevokê de peyva
“Kurd” rengdêr e, ew ne navdêr e, û ji lew re divêt
biçûk bê nivîsandin. Lê belê hevoka:
-
Xwîþka Bêrîvanê pir bedew e.
Ew
dibêjin, divêt di vê hevokê de peyva “Bêrîvan” bi tîpa
mezin bê nivîsandin; sedema vê yekê jî dibêjin, ku “Bêrîvan”
di vê hevokê de ne rengdêr e. Þîrovekirina wan jî ji
cudahiya van herdu hevokan re gelek “balkêþ” e. Ew dibêjin,
heke em hevoka “Gelê Kurd pir kevnar e” wergerînin zimanê
almanî yan îngilîzî, hîngê peyva “Kurd” dibe rengdêr, lê
belê, heke em hevoka “Xwîþka Bêrîvanê pir bedew e”
wergerînin van zimanan, hîngê peyva “Bêrîvan” nabe rengdêr.
Yanê heke em li ser þopa van mamosteyên me biçin, hîngê divêt
mamosteyên weke te (mamosteyê zimanê kurdî li Batmanê) –
berî zimanê kurdî – pêþî þagirtên xwe hînî zimanên
almanî û îngilîzî bikin, da ku þagirt zanibin, kengê navdêr
di hevokê de rengdêr û kengê jî ne rengdêr
e........
Bi
dîtina min, li gor qeyd û rêzikên zimanê me, ti cudahî di
navbera van herdu hevokan de nîne; di herdu hevokan de jî navdêrek
ji yê din tê veqetandin. Ji ber ku navdêr “KURD” navê
gelekî(miletekî) taybet e, yanê ew serenav e, û ji lew re divêt
ew bi
tîpa mezin (Kurd) bê nivîsandin.
Ev
tiþtê ku me li vir got, tenê aliyekî vê mijarê ye. Bi dîtina
min, aliyê herî girîng yê vê mijarê ew e, ku hergav sînorê
navbera serenav û hevenav ne diyar e. Gava em peyva “ROJ” wek
nimûne bibin, hîngê em dibînin, ku ew di zimanê me de du
maneyan dide. Yek bi maneya tavê ye, ku ronahî û germahiyê
dide erdê û ya din jî bi maneya “dema ku ji 24 saetan(yan jî
12 saetan) pêk tê ye”. Niha, heke em bêjin, em peyva
“roj” bi maneya “dema 24 saetan” biçûk binivîsînin û
peyva “Roj” bi maneya tavê mezin binivîsînin (ji ber ku ew
serenav e), hîngê dikarin hin kes bên û bêjin: Nexêr,
“roj” ne serenav e; bi milyonan roj di gerdûnê de hene.....
Ez
dixwazim li vir vê gengeþiyê bibirim, ji ber ku bi rastî jî
ev mijareke dûr û dirêj e....
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Vê gavê
serê me bi van tevlihev e. Heke hûn aciz nebin, em ê carine din
jî bi we biþêwirin.
Rojbaþ.
Brahîm Ronîzêr, bronizer@mynet.com
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Ez
hêvidar im, ku min jî bi van bersivên xwe serê we neêþandibe,
û ev bersivên min bi kêrî we bên.
Li
gel rêz û silavên kurdewarî û birayane
Mustefa
Reþîd
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
*)
Ergatîv rewþeke giramêrê ya taybet e. Di hevokên normal de,
em îþaretekê didin objêkt, da ku ji subjêkt bê cudakirin. Di
rewþa ÊRGATÎV de, em vê îþaretê didin subjêkt û objêkt bê
îþaret dihêlin. Zimanên êrgatîvî hema hema li cîhanê
nemane. Di Zimanê Kurdî de - Zaravayê Bakur, tenê di dema
bihorî de û bi lêkerên gerguhêz(transîtiv) re hên ÊRGATÎV
zindî ye. Zanyarên dîrokê dibêjin, ku di zimanê Horî de jî
ÊRGATÎV hebû.
copyright © 2002-2004 info@pen-kurd.org