Tekeşerên ne pendî ( Sînem Cegerxwîn )

Suad Cegerxwîn  

Gava min bîr bir ,min xwe di nav malbateke siyasî de dît ,dema malbatê bi tevahî di kar û xebata netewî,civakî û mirovî de dihate bûrandin .Bavê min ,brayê min ,layê apê min û xûşka min bi awakî fireh kar û xebata xwe dikirin ,yên mayî jî di wê demê de ,em hîn zarok bûn . Ez dixwazim li vir hinekî li ser xebata xûşka xwe biaxivim, da wek mînak ji xebata jinên kurd re di wê dema tûnd û dijwar de bê xuyakirin , civata me kurda herdem civateke fewdale ,tim  ,li dij kar û xebata jina derdikve ,bi wê wata ku em bêjin , serdem ya mêra ye,ta nuha jî wilo ye,bi dîtina mêra civata me ava dibe û civak bi xwe tevgera jina bi sînor dike, wa ji piranîya mafê wan bê par dihêle,di wê demê de ,çend jinên jîr û jehatî ,bi beste  sînorên civakê şikandin ,daketin qada kar û xebata giştî, ji wan jina xûşka min sînem.

Navê wê sîmensat bû ,jêre  digotin sînem , zaroka mezin di malbata cegerxwînde bû,li tenişta bavê min û li gel tevgera wê demê bi kar û xebateke dijwar ,bi bawerî ,bi awireke dûr û kûr  li pirsên civakî xwedî derdiket ,bawerîya wê bi wekhevîya herdû celeban dihat her uha bi pirsa netewa kurd û rêzgarîya gelê kurd dihat , û jibo mafê mirova, ji hemû gelên bindestre di pêşî de gelê kurd, jibo civateke azad û serbest li gel hevalên xwe  tekoşîneke dijwar di nav  rêxistina komonîsta de dikir ,di wê demê de sala 1950 ew rêxistina tekane bû ,her mirovekî bixwesta bi karê siyasî ve mijûl bibe ,dibû endamê wê rêxistinê. Sînem bi payebilindî ,bi bawerî ,bi tundî, kar û xebat dikir ,qet tirsa desthelata zorker  ne dikete dilê wê ,ji ber ku bawerîya wê bi kar û xebata wê dihat ,Sinem gavên mezin avêt , gava pêşî di nav malbatê de bû , ya dwemîn di nav civatê de bû ,li gel çend jinên hevalê xwe ,jibo rêzgarîya civatê û jina bang kirin ,protêsto kirin ,xwepêşandan amade kirin ,serê polîsên zorker şikandin,herdem belavok bela dikirin û li ser dîwara dixistin ,8ê avdarê pîroz dikirin ,tax bi tax digeriyan, axavtin ,civîn û konfîransên jina amade dikirin ,bê tirs jibo azadiya jina qîr û bang dikirin .Sînem kete zindanê ,lêdan û pîkol   xwarin,lê tu carî , ji dîtinên xwe venedgerîya,ne li hevalên xwe jî mikur dihat ,gelek cara dûrî mala xwe dima ,lê tu carî jî sist ne dibû ,ne,ji kar û xebatê diwestîya ,Sînem herdem bi bavê min re civata malê digerand ,tevî devjenkîn siyasî û civakî bi gift û go yên vekirî ,bi bawerî gel hevala dibû .Sînem jina Kurd ya yekemîn bû ku di wê demê de ,şoreş li ser civatê çêkir,dergehê kar û xebatê ji jinare vekir , lingên wê ketin feleqê û bi xêzerana lêdixistin, lê herdem ew bi serbilindî dîtina xwe ji wan re digot û berxwe dida ,Sînem ji hemû aliya hat êşandin ,hem ji desthelata zorker hem jî ji civatê bi xwe,li şûna ku nîşana pêvekin ,aferîkê bidnê ,civata kurda ew di nav pirsan de dorpêç dikirin da ku xwe ji karê xwe vekişîne ,lê Sînem bi daxwazeke tund pêşve diçû ,roj bi roj encamê kar û xebata wê û hevalên wê yên jin belutir dibû, guhertineke mezin di civatê de çêbû ,jin cihê xwe di nav rêxistinande îdî dîtin ,xwe bi hêz kirin ,daxwaz û dîtinên xwe pêşve birin ,ew dem bû mînak ji pêşeroja jina re. Ji Sînem min gelek pesin sitandin , jê ez hînî kar û xebata netewî û karê jibo pirsa jina bûm ,jê ez hinekî hînî xwendina kurdî bûm , ji ber ku di wê demê de Sînem bi tîpên latînî dinvîsand û dixwend ,gava helbestên bavê min di nav livînan de dixwendin û pêre hêstirên wê dihatin xwar ( aferî sed aferî qazî mihemed aferî)û (ronakî çavêm ,pêtî çiraxim ,çaxim nemaye îdî çira xem )û (sê zarok xweş tên ,bi deng û qêrîn ,dengê perîşan ,perî û şêrîn )û hin din ,ez jî pêre digirîyam ,wê ji min dipirsî  tu çima digrî ?Min digot ,ma tu çima digrî? Digot gava tu mezin bibî tê zanibî çima!,ez hêvî darim demên pêşerojê ji we re xweştir bin  û win di Kurdistaneke azad de bijîn )Bi rastî keçeke payedar bû ,tekeşer bû, zanîbû çi dixwaze , sala 1957 ,Sînem li gel bavê min û hevalên wa yên din ji bo pirsa netewî,ji Komonîsta dûrketin , gelek bîranînên min pêre hene ji ber ku ez bêhtirî cara pêre bûm , carna jî ez bi xwere dibirim civinên xwe, lê ez dixwazim tenê bêjim ku Sînem gelek da ,lê tiştek nestand ,bû gorîya civata kurd ,bû gorîya dîtin û bawerîyên pêşketî ,bû gorîya me jina teva ,Cemîle Buheyrda kurda bê deng winda bû ,di nav pirsgirêkên civata me ya dijwar de nema xuya bû, ji ber ku jineke pêşkştî bu ,,di civata me de nehat pejrandin ,li Bexdadê bi xortekî Erebî pêşve rû re şû kir ,jiyana xwe bi kul û sewl dûrî welatê xwe berdewam kir û li gel armanc û hêvîyên xwe ,gel şevbest û xemên xwe ,gel derûnê xwe yê kurdî ,bi bîranînên  xwe yên xemgirtî di nav axa Bexdadê de,li ser riya Kurdistanê( daxwaza wê bû ku li kurdistanê bê veşartin ) hat veşartin,di wê demê de daxwza wê pir dijwar bû,ji lewra li ser riya  Kurdistanê ,hat veşartin,ev tekeşera pendî,ne pendî winda bû , lê ez dibêjim :Xuşka minî delal ,ey fenera geş di rojên tarî de ,ey pertava civaka kurd , ey gula malbata Seyda,ey piştevana jina, navê te qet ne pendî namîne ,ewê rojek bê,civaka Kurda navê te bi bîrbîne û bi tîrêjên agir li ser asîmanê Kurdistanê binvîsine , ewê rojek bê ku jinên kurd te di nav dîroka tekoşîna  jinade ,tekoşereke pendî bibînin ,kar û xebata te qet  winda na be , ev rêça ku em îro tê de diçin  ,ji encamê kar û xebata te û hevalên te ye, herdem tê di dilê me de bijî ,tê ji mere bimînî sîmbola tekoşînê.Sipas ji te re ku te ez hînî kar û xebatê kirim  ,sipas ji cegerxwîn re ku ev rêç ji me teva re çêkir û bi me şêrîn kir .

Suad Cegerxwîn  
 

çapkirin