anmeldung

Tirkiye dixwaze bi rêyên nezagonî penaberên Kurd ji bo vegeriyanê qayil bike

Nîzamettîn Akkurt / Maxmûr

Piştî hevdîtina li Enqereyê ku rayedarên tirk bi DYA û Iraqê re pêk anîbû û xwestibû rewşa penaberên Maxmûrê têxe rojevê, di vê dawiyê de tê dîtin ku hewldanên xwe yên bi vî awayî zêdetir dike. Ji bo ku wargeha Maxmûrê vala bike û vegeriyana wan a bakûr pêk bîne, ji aliyekî ve di warê dîplomatîk de hevdîtinan bênavber didomîne, ji aliyekî dîtir ve jî, zorê li ser malbatan dike da ku vegerê qebûl bikin. Rayedarên tirk bi taybet vê xebata xwe li ser Cizîrê û Zaxoyê, bi wesîteya hinek kesan pêk tîne. Di mijara zorê li malbata bike û vegeriyana wan pêk bîne de, hat hîn bûn ku 4 malbatên Şirnaxî ku beriya 2 mehan ji wargehê veqetiyabûn û çûbûn tirkiyê bi kar tîne û dîsa hinek şebeke xistiye dewrê û bi vî awayî dixwaze beramberî hinek waedan xebata qayilkirinê bi rê ve dibe.

Ev xebatên ku tên birêvebirin wekî ku armanc digire penaberên wargeha Maxmûrê bizivirîne bakûr, li ba vê yekê dil heye ku endamên kongra-gel jî bigire nava vê wergiriyê. Bi vê armancê karbidest û rayedarên tirk gelek hewl didin û hinek şexsên kurd ku nişteciyên herêmê ne xistiye dewrê. Dîsa mirovên kurdên wargeha Maxmûrê ku li bakûr dijîn xistine dewre û ev mirov karê qayilkirinê dikin li ser gel û endamên kongra-gel, ku werin û feyde bistînin ji zagona vegera malê.

Di vê çarçoveyê de hate hînbûn ku awuqatekî Cizîrî di vê xebatê de rolekî aktîf wergirtiye ser xwe. Ev ewuqat jî bi rêka mirovên xwe yên li Zaxoyê têkilî bi hinek kesan datîne û bi vê rêkê dixwaze radestbûna malbat û endaman pêk bîne. Her wiha zorê li ser malbatan dike û bi rengê ezê zarok û nasên we ji bo ku feyde bigirin ji zagona vegera malê waedan dide. Nişteciyên wargeha penaberên Maxmûrê ku van pêşveçûnan ji nêz ve dişopînin, weke ku tê zanîn di mehên derbasbûyî de bi gelek awayan helwesta xwe nîşan dabûn.

Di vê mijarê de rayedarekî şaredariya Maxmûrê ku me serî li dîtinên wî da û nexwest navê xwe eşkere bike, diyar kir ku di wê ferqê de ne ku xebateka dijber tê meşandin li ser malbatên wargehê. Rayedarê wargehê pê ve çû û destnîşan kir ku berê jî xebatên wisa li ser penaberên wargehê pêk hatibûn, lê çawa ku di berê de negihiştibûn encamekî wê di dema pêş de jî heman çarenûsê bijîn. Rayedarê şaredariyê di dawiya axaftina xwe de wiha got: Vegeriyan, ne bi lîstok û fenan, tenê û tenê bi vebûna pirsgirêka kurd dikare bibe jiyanî.

Weke ku tê zanîn di bihara sala 1994’an de , li bakûrê Kurdistanê piştî ku 4 hezar gund hatine valakirin, bi taybet ji herêma Botanê nêzîkê 12 hezar kurdên bakûrî neçar man ku koçî başûr bikin. Ev kurdên başûrî bi dorê li wargehên weke Şeranîş, Bihêrê, Etrûş, Feliyê Qiyametê, Nînova û Nehdarê di bin desthilatiya hêzên herêmê de man. Kurdên bakûrî ev 7 sal in girêdayê Musûlê nêzîkê navçeya Maxmûr, li wargeha Maxmûr di bin çavdêriya NY de jiyana xwe didomînin.

çapkirin