ÇAVÊN PENABER

Nusret Kurt

Bi qandî çavên mirov dibîne çol e, hilma germîn awirên çavên mirovan desteser dike. Awir di hundirê deryayeke beqedîn a germînê de ji xwe biyanî dimînin. Çav dibin girtiyê dûrbûnê, dil dibin dîlê penaberiyê. Gelek caran tê gotin “ger di vê cîhanê de ji bo penaberan têgîna dojeh were pênasekirin, bêguman dê hemû dest bi hev re rabin jor, dê hemû awaz bi hev re biqêrin û dê hemû ziman peyva “Maxmur” bi nav bikin.

Jiyan xwedî gelek bergehên cewaz e, xwedî gelek nirxandin û şêwaz e. Lê divê mirov carekê jî ji çavên zarokekî Maxmurî li jiyanê temaşe bike. Bi çavên penaberekî bêwar temaşe bike. Hema weke ku duh kalo jî bilêv dikir. “kurê min em kurd in, xwedî çiya û zozanên bilind in, xwedî kerî, naxir û garanên gund in, xwedî bexçe, bostan, rez û dewiyên dewlemend in. Îro em man li van erdan, zarokên me nasnekirin, ne çiya ne zozan, ne kerî ne garan, ne bexçe û ne jî bostan. Hemû bûn nêçîra dûpişkan, bûn sêwiyên ber dîwaran man jar û xizan. Kurê min zarok ji axên xwe dûr man. Ger gîha li ser koka xwe şîn neyê, tu xêr jê nayê kurê min.”

Li ber tînegerma tava tîrmehê çerm hemû kirizîne, pehnî û kef qelişiyane, bi rika dojehê re singên xwe yên biçûk li ber xubaran vekirîne û bi gavên pêxwas berbi dahatuya nediyar ve dibezin. Lê çavên wan bendewar in, çavên wan penaber in.

Weke darên çinaran lihevhatî û bejn bilind in, weke spîndaran zirav û rind in, weke rihanan bêhnxweş, weke şîlanan şemal xweş in. Lê bi hewaya çiyan nefesê nagrin, ji ava zozanan venaxwin. Lewma weke şilereyên biyanî stûxwar û kelegirî ne, weke xezalên kovî şermok û bêxwedî ne. Hêviyan di kefên xwe yên biçuk de digûvêşin û berbi xeyalên mezrabotanî ve dimeşin. Lê dilên wan xemdar in, dilên wan penaber in.

Ew zarokên Maxmurî ne, di berbanga vejîna nûhêviyan de ji malzaroya penaberiyê zane. Di kolanên hesretên aramiyan de jan û girîn ji xwe re lîstok zanîne. Di dika mirinên bêrewa de govenda hebûnên rikdar girêdane. Ew zarokên Maxmur in, li ber tavên Tîrmehê bêsî ne, li nav çolterên vê jînê bêcî ne û di paytexta welatê xwadewendan de bêxwedî ne. Bi çavên xwe daristanek nedîtîne, nizanin zozan çi ne, qurtek ji ava çiyan nevexwarîne, melevaniya çemên geş hîn nebûne. Baskên xwe li ber bayê lutkeyan venekirine û bi pêlên bayên bihuştî re nefiriyane. Ew di girtîgeha havîneke çolî de hesreta bihareke çiyayî ne. Lewma çavên wan di ber taldeyê penaberiyê de her temaşevanê asoyan in.

Ew dahatuyên pêkanîna hêviyên nîvmayî ne, gelo ma kî dahatuya xwe radestî nediyariyeke şêlû dike? Ma kî hêviyên xwe li ber dîwaran stûxwar dihelê, li nav kolanên xubarî de ji bîra dike? Kengê gulên çiyayî li çolên ziwa şîn dibin, kengê bayên zozanî li çolan digobilin? Ji kengê ve teyr û kewên çiyan li çolan hêlînê çêdikin?

Ew zarokên Maxmurî ne, hêviya dahatuyên nû ne. Lê niha di kolanên bênav de pêxwas û tazî ne, sergo ji wan re lîstokgehên şînî ne. Ew zarokên Maxmur in, hêviyên me ne, îro li ber tava tîrhemehê dişewitin. Lewma bendewar in, bi çavên xemdar û biyanî temaşe dikin, ji ber ku ew penaberên bêcî ne, ewqas jî şêrîn, pak û bêguneh in. Li benda hatina me ne, li benda mizgîniya nû ne.

çapkirin