Hindek Tbn Ji Bo Kovara Zar:
Hawara Pit 77 Salan.
(1 - 2)
 
 
Qadir Egd
 
 

Carek min ji hevalek pirs kir: Tu asta helbestn FILAN helbestvan awa dinerxn. Li min vegerand:

Gelek nizim in! Min got:

ima tu w bi v yek agahdar nak, ta ku guh bide wjeya xwe. Heval min ken vegerand: Ji bo ji min ne xeyide!

Ev pirs ji me hemyan hatiye pirsn ez bawer im s parn me bersiva rast nedane, imk ew j wek heval me jor tirsa qakirin di dil wan de b. Heta ku em di v tirs de bijn w asta hem karn me nizim bin.

Min ev yek got ji bo tu kes ji min ne xeyide, bi dil sngek fireh v rexn bipejirne.

Kovarn me n kurd bi dehan e, hem j yek kop ne. Lewra me gelek hv li ser kovara (Zar) girdabn. Ji mj ve avn me Kurdn Sriyay li kovareke xurt, berfireh guhdaya war ziman e. Dema me zayna Zar bihst, me ew tirs ji dil xwe avt me xwe amadey pwaziya qonaxeke n di war ziman Kurd  de kir. L bi apkirina hejmarn (0 -1 -2 ) ew hv beravt bn, me careke d, li hviya kovareke n dest xwe da ber riw xwe.

Nivskarn Zar di her du hejmarn daw de dbare bne, mna mamosteyan: Rezoy Os, Kon Re, Narn Omer, Idrs Hiso, Abas Smal E-Rehman El. Di  her du hejmaran de (7) gotar ji pnsa Mamoste Derw hatine der. Gelo nivskarn me n bi ziman dayik dinivsin ewqas km in ta ku ev nav dbare bne.!

Hawara Duyem:

Ev gotara rexney, p li ser xwesteka mamostey komt Fewaz Hesen, dv re li ser away v xwestek qels hat, mamoste Fewaz wisa dibje:

( Kes serkeftin pxistina kovar dixwaze, kovar li benda rexne pniyar tbnn wan e; yn nivsk ye )

Ez li ser rovekirina wey durist v movik ranawestim, ten ez hewl bidim ku warn qelsbn t de di hem nimneyn d de di nav du kevann cuda diyar bikim:

 [kovar li benda rexne, pniyar tbnn wan yn nivsk ye ]

Ev xwestek ji gotara mamoste Fewaz Hesen a bi nav "Hawara Dudiwan" e. t de kovara Zar gihandiye asta Hawar hember w kiriye.

Mamoste F. H gotara xwe berdewam dike:

( Miletek nikare armancn xwe pkbne yan pkeve ku wek hev di navbera jin mr de tune be, di ser sitemkar li ser jin hebe. Jin j nv gel in, rola w serek ye.)

 Bi lvegera movika derbasby, tevlihevbna kes ramann  mamoste ekere dibin:

[miletek nikare armancn xwe pkbne yan pkeve ku wekhev di navbera jin mr de tune be, di ser er sitemkar li ser jin hebe. Jin j nv gel in, rola wan sereke ye.] 

Dv re mamost kevintirn di komt de egern weana v kovara bhmpa ji xwendevanan re dide xuyakirin:

( Va ye komta frbna ziman kurd bi v erk rab kovareke bhempa weandin bi nav Zar rewenbr civak ye )

  Mixabin ku hn mamoste t neghitiye  ku nav komta xwe bi weyek durist bikar bne. Her kes dizane  ku nav part, rxistin, komt  kovaran bi tpn girdek tn nivsandin, lker li paiya hevok bikar t. Dibe ku mebesta w j ev be:

[Va ye Komta Frbna Ziman Kurd bi v erk rab kovareke rewenbr, civak, bhempa bi nav Zar weand ]

Ji hleke d ve kovara Hawar herdem guhdara peyva Kurd ya sade, lixur resen b,  ta dilopa daw kferat dikir ku peyvn Ereb, Tirk, Faris, nzk kovar neke.

Eger em li kovara " Hawara Didiwan" vegerin, em peyvin Ereb ku merov dikare bi hesan peyvin Kurd di na wan de binivse bibnin, mnak:

 -  Nef:  [Sirgn] Reqs: [Dlan] Tehdd: [Gef ] 

Tev ku (77) sal di ser hejmara  kovara " Hawar" a yekem re derbas bne, dsan j kortaln ku Zar di erxa (21) de di wan de werbye, Hawar ji w dem de di ser wan re dageriyab.

Ji destpk de:

Destpk ji navnann cuda dest p dike. Hejmarn kovar bi nav Zar in, l di hejmara tst de ya ko bi hejmara (0) hatiye nankirin, navnan bi v wey hatiye:

(ZAR , Kovareke rewenbr serbixwe ye).

  di hindir kovar de, di rpela yek de b ye:

 ( ZAR, Kovareke rewenbr ye ).

Peyva serbixwe ji kok de qurmi ye pjin bihna w nay.

Di hejmara (1) de, navnana Zar hatiye  guhertin bye:

 ( ZAR, Kovareke and Civak ye).

Li gor v navnan, diyar dibe ku Zar em ji rewenbriy tr kirine, vca xwe berdaye war and civak. heman tbn di rpela yekem de dubare dibe;( ZAR, Kovareke Rewenbr ye).

Di hejmara (2)an de. Zar dsan vedigere war rewenbr civak, l weke hejmara yekem ne serbixwe ye! Bye:

 ( ZAR, Kovareke Rewenbr, civak ye).

bi heman tbniya her du hejmarn jor ku di rpela yekem de derbas bye, dsan li vir dubare bye.

Tabloya di hejmara duyem de li ser belg pa ye, nav w a hatiye nivsandin; ( Malva) bye (Malava).

Ji bil v yek, gerek b ku li ser belg p dema weana kovar bihata xuyakirin, gelo  heftane, mehane, demsal an salane ye....!

Gelo xwendevan ku her hejmarek ji kovara xwe bi navnaneke cuda bixwne, w nern baweriyn w li ser v kovar i bin..!?

Eger em di hejmara (0) de xwe eng bikin rpela pan, em prg naveroka b nav bibin, tu kes nizane gelo ev deq gotar, pexan, an helbest e, ev yek j ji ber ku b navnan e. Di hejmara  (1) de cih w naveroka b nav ji rpela pan vegeriyaye  rpela pn  l dsan b nav maye. Di hejmara  (2) de nav  l kirine bye ( FEHREST).

Ma ne gerek e komtek bi nav ziman bang dike, xwe di ser van kmasiyn pik re ku ziyan dighnin kovar dagerne..!?

Ez li ser mijarek di hejmara (0) de yek di hejmara (2)an de  rawestim. Di ya (0) de, s mamosteyn komt hevdtinek  bi hunermend Mehsm kak re li dar xistine. panzdeh pirsn ku ji hunermend xwe Mehsm y   di hindek pirs de dibe Mehsn, ev her panzdeh pirsn wan j, dawiya hevokan b pirsnan xale ne ! Hevpeyvna ji  s rpelan pk hatiye, ji bil s xaleyan t de derbas neb ye.

Yek ji pirsn ku mamosteyan ji hunrmend pirs ne ev e:

(te ji seyday Cegerxwn re ta helbest bi awaz kirine yn te helbest seyda sitane).

Ew bi xwe pirsek giring balk e, l mixabin away pirsn ne saxlem e.

Mebesta mamosteyan j ev e:

[Te tu helbestn Seyday Cegerxwn bi awaz kirine an stran e? ].

Di cihek d de wisa dipirsin:

(Tu bi tu hunermandan re alkare di van deman de)

[Tu di van deman de, bi tu hunermenda re alkar ?]

pirs berdewam dibin:

 (Te helbest kirine tevl awazan)

[Te helbest tev li awazan kirine?]

(Tu i dibj li ser strana kurd )                   

 [Tu li ser strana Kurd i dibj?]

(i ne meqam jimara wan end in)

 [Meqamn i ne jimara wan end in?]

Di hevdtineke wisan de merov beriya her tit pirsa nasnemeya  hunermend xwe dike. L ciwanmrn ku hevdtin kirine, pit spasiya hunermend xwe kirin pit hunermend spasiya wan kir rz silavn xwe andin ji birvebir komt re, li ser wan xist ku pirsa nasnameya w bikin:

(Hunermend Mehsm em Karin nasnameya te bibihzin)

(Nav min mehsm xms kak ez hatim ser riw diny sala 1977 li bajar hesek)

[Nav min Mehsm xms kak ye, di sala 1977an de, li bajar Hesek ez hatime ser riw diny.]

Hunermend di berdewamkirina nasnameya xwe de dikeve war reway (eret) xwendevann kovar h dike ku her yek ji wan s jinn din bne:

(Di sala 2003 min jinek an hn b(3) sis mane wek mirovek misilman ez bme bav ji (2 )lawan re keek bi nav beyan nave kur min yek ehmed din xms diya zarok min nav w nisrn e sipas)

[Di sala 2003an de min jinek an hn sis man in, wek mirovek Misilman, ez bme bav ji (2 )lawan re keek bi nav Beyan. Nav kur min yek Ehmed e d  xms e. Diya zarokn min nav w Nesrn e spas]

Di war rnivs de j, a ne km in....!

(min karkir) ..........[ min kar kir]

(heleb  e) .........[Helebe]

(hatine tomar kirin belav kirin)

[ tomarkirin belavkirin]

(Ez biwan re alkar im)

 [Ez bi wan re alkar im]

( ez al karim pre )

[ ez p re alkar im]

(ez karek gelek bir met di bnim)

[ ez karek gelek bi rmet dibnim]

(Tu di dawiya v hev dtin de i di bje)

 [Tu di dawiya v hevdtin de i dibj]

Zar 2:

Qelsiya Zar di hejmara ( 2)an de, di sernivsa gotara yekem de, ya ko bi nav:

" Min Wiha Rewen Xanim Bedirxan Naskir.. Digot: Mal kurdan mal mine " Diyar dibe. Ew gotar j  bi pnsa mamoste Kon Re emzekir ye. 

Di baweriya min de Kurd milet e, Kurdistan welat e  ez mamost nivskar hem xwendevann Zar ji niteciyn v welat ne, l nizanim ima ji destpka kovar de ta rpela daw nav Kurd Kurdistan weke  milet welat guhdan l ne bye, bi tpin hrek hatine nivsandin. Mnak: Di rpela (33)an de heyt caran derbas bye.

 Ji bil v,di rpela (43)an de pnc sernav bi tpa hrek derbas bne.

ev hevoka jrn, v rew teqez dike:

 ( Mr Dr. Kamran Bedirxan ji Pars hatiye Bon bo avakirina komeleya dostaniy di navbera Elman kurdan de.. )

Diyar e ku Bon bajar e, l pars na. Elman milet e, l (kurd) na. Maf Komeleya Dostaniy j ji tpa girdek hatiye xwarin...!

 Eger em vegerin heman hevoka Rewen Xanim:" Mal Kurdan Mal Mine",ger mebasta Rewen Xanim di peyv " Mal Mine" de abor be, wey nivsa hevok ji rex nivskar ve ne durist e. Di nrna min de li gor frbna me div wiha be :

 " Mal Min e" ji ber ev " e " lkera bn ye, cuda t nivsn. L eger mebesta Rewen Xanim mal xan bin, div hevok ji reh de b guhertin bibe:

" Maln Kurdan Maln Min in".

Em p li ser hriktirnn rziman rawestin; ango nandekan. Ev be rziman pir girng e, pwist e mirov t de tgihit be, ji ber ku xalek an bihnokek di cih xwe de ney bikarann, dikare wateya hevok biguherne.

Mnakin ji gotar:

(Di nav wan rokan de, gelek caran rokn mrekn Cizra Botan dihatin gotin.. wiha sal derbas bn ,ez mezin bm.. di nav salan de ew rok serphatiyn mrekn Botan, di hi xeyala min de man mezin bn Min kes ji wan mrekan mezintir ne didt.. )

Di destpk de xalcot in, dv re dibin s xal.Tpa pit xalcota yekem girdek hatiye, pit xalcota duyem hrek hatiye, tev ku wate ji wan her du xaleyan re tune ye. Diyar e ku nandekeke n di ziman Kurd de afiriye; nav w: "Du xaln li p hev" e ...!

Nivskar di tevlihevbna nandekan de berdewam e:

( xwe t bra, min ji kurmam xwe pirs; Gelo mr Kamran Bedirxan k ye?! Got, ew neviy mr Cezra Bota ye..)

 Gelo xwe t bra k?

Em  j nizanin! Ji ber ku nivskar hevoka xwe bir ye zelal ne kiriye. Eger mebesta w" Xwe t bra min" e, gerek bihnok li pa peyva( min) bikar bihata. Dsan j w pirsek d di mej de bilive:

K ji kurmam xwe pirs?

 Eger w pirs be, dsan em nema dizanin xwe t bra k.

Di hevoka:

( Min ji kurmam xwe pirs;Gelo mr Kamran Bedirxan k ye?! Got, ew neviy mir Cezra Bota ye .. ) de, pwist  b ku mamoste di cih bihnok xalbinnok de xalcot bikar baniya, Ji ber yek ji wan cih a d nagire. Ji bil v yek divb ( ew) bi tpa girdek ba ji ber li dv xalcot hatiye.

Hindek aiyn d di war rnivs de di gotar de peyda dibin. Mnak:

(di bikaniya xwe de min ew sehkiribn)

[di bikaniya xwe de min ew seh  kiribn]

( ji n ve li Almaniya dabn ap kirin)

[ ji n ve li Almaniya dabn apkirin]         

( rojek min nav dixwede da telefon jre vekir(

[rojek min nav di xwe de da telefon j re vekir]

)Me ji nzk ve hev dt naskir(

[Me ji nzk ve hev dt nas kir]

(Min lvegerand got )

[Min li w/ vegerand got]

( Ji min re got; ma tu ne kurd, ku tu kurd be)

[Ji min re got: Ma tu ne kurd , ku tu kurd b]    

( Hem j got; kur min! penr te aniye y srka ye..? min got na(

[Hem j got: Kur min! Penr te aniye srka ye? Min got: Na]

Bidawkirina van her du gotarn ku me ew wek mnak rexne kirin, aiyn kovar bidaw nebn nabin!

ebdilqadir-egid@hotmail.com

 

 
 

 

 

apkirin

copyright 2002-2008 info@pen-kurd.org