Lêkolîna hejmar 14 derket

Ahmet Aktaş

 

 

Lêkolîna vê carê, hejmar 14 li ser perwerdê ye. Bi giranî wek sê hejmarên berî xwe vê carê jî naverok ji pirs û bersivan tê pê.

 

Mijar û navçeyên lêhûrbûnê çendek in.

 

a.        Aliyekî giştî û kurteagehdariyek li ser dîroka perwerdê û ezmûna cîhana rojava.

 

b.        Perwerdeya di bin deshelatdariya dewletên deshelatdar de li Kurdistan.

 

c.         Perwerdeya li diyaspora û nimûneyên perwerdeya bi kurdî li Siwêd û li Elmanya.

 

d.        Di perwerdeya klasîk û kevin de cih û rola perwerdeya medreseyên li Kurdisanê.

 

e.        Xwendina li Mexmûr ku bi serê xwe ezmûn û fêrgeheke xweser e û nimûneyeke nadîr e di dîroka pewerdeya Kurdistanê de.

 

Em di wê bahweriyê de ne ku pirs û bersivên li der û dora van çend xalên binavkirî ji bo ku xwendevan li ser diyardeya perwerdê bi giştî û ya bikurdî bi taybetî bibe xwedîfikrek, wê têr û bes bin.

Kesayetiyên di bersiva pirsan de beşdarbûne, şareza û serwext in. Bêj hema gişan bi salan mamostetî kiriye û ji aliyê raya giştî ve têne naskirin.

 

Ji pirs û bersivan derdikeve ku şerê di nav gelê Kurd û dewletên serdest û deshelatdar de li herêma Rojhilata navîn salên li pêşiya me wê bi giranî dagerê aliyê perwerdê.

 

Hedefa dagîrker û zordaran pişaftin û asimîlekirina me  ye. Maddî û manewî giş îmkanên xwe, mekanîzmeyên xwe, medya û burokrasiya xwe xistine kar û bi israr xwe nadin ber perwerdeya bi zimanê kurdî. Çendî ji destên wan tê perwerdeya bi kurdî li paş dixin, taloqan didinê.

 

Ji bo kuştina zimanê kurdî, tengtirkirina erd û coxrafya wî û derxistina wî ji jiyana rojane, xwedî stratejî û projeyên fikirlêkirî, bi pîlan û bi program in. Ev diyar û heşkere ye, tê dîtin, tê zanîn.

 

Perwerdeya dewletên Tirk, Ereb û Faris ne bi tenê asimîlekar e, herwuha çendewendî jî li dijê wekheviya nav cinsan, kultur û olan û antîdemokratîk e.

 

Li himber vê, pêwiste em jî bi her awayî li welat û li derveyî welat ji bo perwerdeyeke alternatîv; neteweyî, demokratîk û humanîst zend û bendên xwe vemalin û ji bo ku em bikaribin hedefeke wuha jî têxin piratîk û jiyanê, objektîf û subjektîf îmkan hene û em têra xwe dikin.

 

Çawa ji bo her cebhî tê gotin ku „Kurd ne Kurdên berê ne“, ji bo kurd di eniya perwerdê de jî di bin barê xwe de rabin û bê ku xwe hewcedarê tukes û tuhêzê bibîninin, zemîn heye. Ev ji awura hejmara mamosteyên xwedîezmûn, pirtûkên dersê û medya berdest jî wuha ye.

 

Naverok

I.         PÊŞGOTIN……………………...………………….5

II.        BI GIŞTÎ PERWERDE

Zeynelabidîn Zinar………………….23

III.       MEDRESE

Medreseya Kurdî

                                   Zeynelabidîn Zinar……….…………37

IV.       KURDISTAN

A-        Bakur

                        Zeynelabidîn Zinar…………………51

                        Haydar Diljen………………...…….63

B-        Başûr

M. Nazîf Mayî………....……………71

V.        MEXMÛR

                                   Elî Aksoy…….……………………...79

                                   Mihemed Orhan………………….....83

VI.       DIYASPORA

A-        Swêd

Zeynelabidîn Zinar……………...….89

Haydar Diljen……………………..103

B-        Almanya

Fêrgîn Melîk Aykoç……..…………111

Emin Akbaş………….…………….117

Muharrem Ayalp……………….….127

 

Instîtûta Kurdî ji bo Lêkolîn û Zanist

çapkirin