Zargotina Kurda

Berhevkirin: Ordîxanê Celîl - Celîlê Celîl

Tîpgûhezî ji kirîlî bo tîpên erebî: Baîz Efrûzî

406 rûpel, 17.5 x 24.5 cm

Ev pirtûk cara pêşîn di sala 1982an da ji aliyê her du pispor û folklornasên kurd yên bi nav û deng va li Êrîvanê hate çapkirin. Şaxa Enstîtuya Kelepûrê Kurdî ya li Dihokê ji serê salekê zêdetir e ev berhem xistiye nav karnameya xwe û bi hevkariya çend kesên pispor karê veguhastina tîpan û pêdaçûnê û danîna perawêz û jêrenotan jê ra kiriye.

Ev berhema hanê ku 18 beyt û dastanên bijare yên wekî Ker û Kulik, Derwêşê Evdî, Têlî Hemze, Zembîlfiroş û Binefşa Narîn hdw. bi xwe va digire, ji bilî komkirin û tomarkirina folklorê ji aliyê mêjû, ziman û wêjeya epîk û lîrîk va jî girîngiyeke wê ya taybet heye, ji ber ku beyt û dastanên herî bi nav û deng yên bi kurmanciya jorîn dihewîne ku ji layê ziman û dariştinê va sererast û têkuz in. Li aliyê din dastan bi perawêz û jêrenotan bi kurmanciya jêrîn û jorîn hatine ravekirin da ku xwêner bêhtir sûde û mifayê jê wergire.

Maman Biraza Bizir Kird Xalan Xwarza Mezin Kird

Berhevkirin: Ziyad Mihemed Emîn

288 rûpel, 17.5 x 24.5 cm

Pirtûk ji 8 beyt û dastanên devera Pişder pêk tê ku dikeve başûrê Kurdistanê. Ev beytên hanê ku navê wan Ferx û Xatû Stî, Nasir û Malmal, Şor Mehmûd û Mezrîngan, Xec û Siyamend, Şerî Mam û Biraza, Genc Xelîl, Birayîmok û Kulik û Kero ye, ji bo lihevçûn û hevrîşaliya folklora kurdî nimûne û nîşaneyên girîng in. Beşek ji beyta Xec û Siyamend:

Rojêkî babî Siyamendî be babî Xecê gut: Biragiyane / Jinê hertikman hemîlen û baryan girane /Were ba emin û to şertêkî bikeyn / Le ser destî Xuda û resûlane / Eger jinê to kurî bû î min kiçî bû / Her çon û her çî eger Xuda day be hertikmane / Ewe le  yekdiyan mare dekeyn be destûrî Xuda û resûlan e.

Beşek ji beyta Genc Xelîl:

Dakî deygotewe: Eger nazanî kuremamê to kê ye û kê niye? / Amozaye tom Genco ye, Genc Xelîl Axe ye, kurî Ehmed Axayê Bêlecûkî ye / Ew sal serî hewt sale ye, eger dûrewilat û / Le wilatî Şamê serkirdewî leşkirî ye / Bê seda û sorax e, nazanim mawe ya nemirdiye? /Were lê lê wer nemaye.  

Metelel Taybet We Kumeyl Bîr û Bawer Nawçey Kirin / Kirmaşan

Berhevkirin: Elamurad Cebbaryan

93 rûpel, 16x22.5

Devera Kirmaşan, Îlam û Piştko ji aliyê mêjûyî û kulturî va, deverên dewlemend in û di warê ziman, stran û rewişt û tîtalan da xwedî birek taybetmendî ne ku ji ber rewşa Kurdistanê heta niha bi têra xwe kar li ser nehatiye kirin. Ev pirtûka hanê ku bi zaravaya Kelhûrî ye û komek çîrok û bîr û baweriyên van deveran bi xwe va digire, hewleke nû ya enstîtuyê ye û di pêş da ew dê çend berhemên dî li ser van deveran belav bike. 

Pendî Pêşînan Le Nawçey Pişder

Berhevkirin: Rêbiwar Cemal

122 rûpel, 15.5 x 22.5

Di vê berhema hanê da bêhtirî 300 gotinên pêşiyan cih digirin ku li gorî rêza tîpan û wekî gotinên pêşiyên ên bi helbestî, gotinên pêşiyan ên bi helbestî yê sê risteyî, gotinên pêşiyan ên bi helbestî yên yek û nîv risteyî û gotinên pêşiyan ên pexşanî hatine vewejartin. Çend gotinên pêşiyan ji pirtûkê:

1. Le hewrazan melê gutinê, le ber bay mekêşe tûtinê, meço ser malê babê jinê.

2. Legel şiwan bilwêr lê deda, legel mer şînê dekat, legel gurg goştî dexwat.

3. Xalan xwarza xelat kirdin, maman biraza le bîr kirdin.

4. Rêwî be kunê we naçê, gelîşkan we dû xo deda.

5. Ka î xo nebû, kadênit î xo nebû.

6. Çaw le derê, xoliya serê.

7. Kilkî mişkî le malî be ard nabê.

Çend Çîrokêkî Folklorî le Nawçey Pişder

Berhevkirin: Rêbiwar Bekrecoyî

150 rûpel, 15.5 x 22.5

Pirtûk ji 13 çîrokên kurt û dirêj pêk tê ku bi vî navî ne: Mişk û Pişîle, Paşay Wecaxkwêr, Xal û Xwarza, Kupele Zêr, Girewî Feqê û Şazade, Ehmed Paşa û Ejdîha, Jinêkî Mekirbaz, Lixawî Şeytanî, Şeytan, Şajinî Eyar, Sultan Mehmûd û Jinekanî, Eger Meger, Çarenûs.

Beşek ji çîroka Çarenûs:

Hebû nebû kes le Xway gewretir nebû, degêrinewe û delên: Rojêkî le rojan Heyas û Sultan Mehmûd pêkewe deçine rawê. Ewende degerên, wextêkî şewyan be ser dadê û natwanin bigerênewe bo malê le ber mandûbûn û kenefityan, boye la dedene tawilêkî (reşmalêkî) û şewê le wê demêninewe. Wa rê dekewê ew male lew şewey da kurêkyan debê. …

Hilbijardeyek Ji Stranên Folklorîk Ên Devera Erdelan

Amadekirin û Notadanîn: H. Musenen

103 rûpel, 17.5x24.5

Devera Erdelan ku dikeve rojhilatê Kurdistanê xwedî mêjû û folklor û edebiyateke taybet e. Mamoste Musenen notayên 92 stranên folklorîk ên vê deverê deranîne û beşek ji gotinên wan jî pê ra belav kirine. Awazên wan ji aliyê muzîknasiyê taybet bi deverê ne û diçine ser rîtma kêşdar,  wekî

                        ku layê awazê va gelek jê wekî (A, B, C) têne danîn

Heta Demrî Nazanî Çît Be Ser Dê

Berhevkirin: Ziyad Muhemed Emîn

350 rûpel, 17.5 x 24.5

Ev pirtûk ku piştî xebateke dûr û dirêj hatiye pê, ji pêkenok, metelok û serpêhatiyan pêk tê ku ji zarê Mam Xalîd (1921-1992) hatine veguhastin ku kesayetiyekî nav û deng ê devera Pişder e.

Komek Çîrokên Folklorîk Ên Şîretkar

Berhevkirin: Selam Menmî

157 rûpel, 15.5 x 22.5

Çîrokên di pirtûkê da cih girtine, ji Silêmanî û deverên dora wê hatine berhevkirin, wekî Şarbajêr, Şarezûr, Qeredax û Bazyan. Berhem ji van çîrokan pêk tê: Xew, Siple, Sê Goste, Jin Heye û Janîş Heye, Gareş, Xezal, Nihênî, Tûnî Baba, Dû Hawrê, Kure Keçel, Tiwana, Mirovî Zîrek, Huştir û Nêreker, Kabrayekî Xwanas, Gasûr, Pişîle û Ser Tenûr, Kuncîfiroş, Dukandarêk, Çil Lîre, Xêl, Darmazû, Mêgel, Çake, Ayşok, Pîreberd, Nesîmî Aqilmend, Çend Paşayek, Şewgarî Gurg û Rêwî, Şêr û Gurg û Rêwî, Ker û Rêwî.