NMA

 

 Hozan Robar

 

 

Di meha gulan de, di aroveya mhrcana Flman a Stenbol ya Navnetew de, flm derhner kurd Behmen Qobad y bi nav Nma li Stenbol hat berav kirin, w dem rojnamegeriya kurd ew alak opandin nav flm Qobad wergerandin kurd, piraniya wan wateya NMA dann nv heyv hinan ew dann heyva ardeh ev. Hn w ax min dixwest ez dtina xwe derbar wergerandin de bidim ragihnim ku pdiv niye em w wergernin kurd ji ber ku peyva Nma bixwe kurd ye. L ji ber ku nav kea min Nma ye, hertim wateya Nma ji min t pirsn ji lewre min xwest ez peyva Nma bidim ber ronahiy bo ronahiya Nma ji her kes re ekere bibe.

 

Nma peyveke hevbend e, bend yek n bend duy ma helbet herdu bend hatine kurt kirin ji lewre em koka herdu bjeyn xwer derxin wateya wan rave bikin hing wateya bjeya hevbend Nma d bixwe ekere bibe.

1- n: koka w yek ji van bjeyn hemwate ye nv, nw, nm her s bje kurd ne, her yek ji wan di wezarek (zaravayek) de t bi kar ann. Nv di kurmanciya bakur de t bi kar ann (nv 10'an 5' in), nw j di kurmanciya bar (soran) de t bi kar ann, l nm di di wezar hewram (Goran) kirdk (zaza) de t bi kar ann ew bi ziman kurd y kevin e, her wiha ew bi faris ye.

2- ma: koka w yek ji van bjeyn hemwate ye mah, meh, mang her s bje kurd ne, her wiha her yek ji wan di wezarek de t bi kar ann, bjeyeke d heye wateya wan dide ew j heyv e, an j hv, hv helbet ev kom bje du wateyan didin, yek: heyva li asmanan ya ku li dor erd digere. Du: heyv (hoker dem) anku demek ji sal (mnak meha adar). Helbet wateya duy ji wateya yek hatiye anku ji heyva li asmanan unk di drok de dema Someriyan salname afirand serete bi riya heyv roj hejmartin pa derdora sala 1200 B. Z. Babilyonan salnameya roj afirandin.

Em dizanin her mehek heyv 28 roj in, ew bi derketina heyv re tn hejmartin di destpka meh de heyv tenik zirav e, her roj mezin dibe ta roja 14'an bi ev ew sergihay gulover dibe, helbet ew roj nv meh ye (14/28) anku Nma, heyva ardeh-ev, ne ardeh-roj imk heyv bi ev xuya dibe. Wisa ji me re wateya Nma dixuye l teey peyv wek me da xuyan kurt bye:

nm+mah= nmmah = Nma

nv +mah= nvmah = Nma

nw+mah= nwma = Nma

li vir em xuya bikin ku mebest ji nav Nma, dema heyv topik gulover be anku heyva ardeh-ev ji lewre gelek caran kurmanc xwe ciwaniya ry kean bi heyva ardeh-ev dinimnin, l eger em bibjin nv heyv bra mirov die ser heyv dema wey w nv gulover be, l bixwe mebest nv rojn heyv ye anku dema heyv topik gulover be. Di ziman ereb de j bjeya (bedir) bi wateya Nma ye, her wiha di her zimanek de bjeyek bi v watey heye.

Bjeyeke dtir heye di wezar kurmanc nah bi kar ann, ew j Nma ye. Dema heyv di destpka meh de be anku dema ew tenik zirav be, j re Nma t gotin Nma anku meha n, di sereteya meha n de heyv tenik zirav e, di ziman ereb de j bjeya (Hlal) bi wateya Nma ye.

Ji bil van wateyan, heyv gelek wateyn dtir dide, heyv eva re ron dike roniya xwe dide erd, girngiya heyv li p roj hatiye her wiha di gelek oln kevin de ew proz bye, di hinan de j wek xwedawendek c girtiye, her wiha bi dirjiya drok mirov hezkirina xwe ji we ronahiya heyv re derbiriye, mirovan heyva asmanan wek navek nvnas li zarok xwe kirine gelek nav dtir j kirine wek: hvn, hvron, hva,

Ev hewldana me bo em bjeyek n li ferhenga kurd kom bikin, ziman xwe dewlemend zengn bikin, ziman me bi sed salan e, ku b xwed ye ji lewre ji hem layan j re kar xebat div nemaze ji hla ferheng ve. Me bi v kar xwest ku dilopek li derya ziman zde bikin, em bi hv ne ku mebesta me bi c hatibe.

 

Hozan Robar

 

 

apkirin

copyright 2002-2006 info@pen-kurd.org